Donderdag 20/02/2020

Kunstenaar Francis Alÿs ten voeten uit

De VRT heeft de kunstenaarsdocumentaire herontdekt. Sinds enkele weken zendt Canvas onder de titel Goudvis op zondagavond portretten uit van grote namen uit de Belgische kunst-wereld. Binnenkort komt Belgiës beroemdste onbekende kunstenaar Francis Alÿs aan de beurt.

Francis Alÿs, in 1959 in Antwerpen geboren als Francis De Smedt, woont al twintig jaar in Mexico-stad. Hoewel hij notoir cameraschuw is, konden regisseur Guido De Bruyn en interviewer Jef Lambrecht de kunstenaar toch strikken voor een reeks lange gesprekken in zijn Mexicaanse woning en atelier. De documentaire is overmorgen in avant-première te zien op het festival van de documentaire film Docville in Leuven en op 19 mei in kunstencentrum Wiels in Brussel.Misschien kan Francis Alÿs nog het best omschreven worden als straatkunstenaar. De openbare ruimte en alle activiteiten die daar plaatsvinden, spelen een belangrijke rol in zijn oeuvre. De Goudvis-documentaire begint niet toevallig met een scène uit de video El Gringo, waarin een stel agressieve zwerfhonden opblaffen tegen een camera, die Alÿs bijna als een schild gebruikt. De kunstenaar omschrijft zichzelf trouwens graag als “zwerfhond”, hij koestert nu eenmaal de positie van betrokken buitenstaander. Wat Alÿs meteen aantrok in Mexico was de microkosmos van schoenpoetsers, handelaars, marktkramers, venters en straatvegers. Ze komen vaak terug in zijn video’s, foto’s en prachtige tekeningen: dat gaat van een bijna feeëriek ‘ballet’ van straatvegers die in de nachtelijke straten een onoverzienbare hoop zwerfvuil samenbrengen, tot een actie waarin Alÿs zelf een blok ijs door de Mexicaanse straten vooruitduwt, tot die na negen uur gesmolten is tot een ijsklontje. Die laatste video geeft een beeld van de zin of de onzin van het dagelijkse gesjouw van de straatventers met hun karretjes.In een van zijn eerste werken liet Alÿs zich fotograferen te midden van werkzoekenden die zich opstellen op het centrale plein van de stad met een kartonnen bordje in de hand. Alÿs presenteerde zich als “turista” naast loodgieters en schrijnwerkers. Met tekeningen, animatie, video en een marxistische uiteenzetting maakte hij een indrukwekkende installatie over werk en arbeid, waarbij hij uitging van de schoenpoetsers in de straten van Mexico.Alÿs is een betrokken kunstenaar. Maar ziet hij zichzelf ook als een politiek kunstenaar? “Politiek is een van de sociaaleconomische elementen waar je in een samenleving mee moet omgaan”, is zijn antwoord. Zijn kunst is niet zozeer bedoeld als statement dan als een uitnodiging om na te denken.Francis Alÿs mag dan niet de vlotste spreker zijn, de Goudvis-documentaire is alleszins een sfeervol opgenomen introductie tot zijn veelzijdig, integer, intrigerend en vaak erg esthetisch werk. (ER)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234