Vrijdag 27/01/2023

Kunnen paddo's helpen tegen depressies?

Kun je al trippend van een depressie verlost raken? Een Europese studie naar psilocybine, het hallucinogeen dat in magic mushrooms of paddo's zit, moet dat uitzoeken.

Soms is een depressie zo hardnekkig dat antidepressiva en psychotherapie geen soelaas bieden. Misschien kunnen deze mensen wel geholpen worden met geestesverruimende middelen?

Het Britse bedrijf Compass Pathways wil dat volgens de krant Financial Times uitzoeken. De eigenaars zouden met het Europees geneesmiddelenagentschap (EMA) onderhandelen over een klinisch studie naar psilocybine. Deze stof, die in magic mushrooms of paddo's te vinden is, zou mensen met therapieresistente depressies kunnen helpen.

De studie wordt de grootste ooit genoemd. Ze zou begin volgend jaar aangevat worden bij vierhonderd patiënten in acht Europese landen. Of België hieraan deelneemt, is niet duidelijk. Het bedrijf was gisteren niet bereikbaar voor commentaar.

Op de website van Compass Pathways wordt verwezen naar het werk van Robin Carhart-Harris van Imperial College London. In zijn onderzoek vorig jaar kregen twaalf patiënten met een moeilijk te behandelen depressie tijdens twee sessies 10 of 25 milligram psilocybine. Zijn conclusie: het middel is veilig en wordt goed verdragen. In combinatie met gesprekstherapie bleven de klachten bij de helft van de participanten drie maanden weg.

In ons land blijken weinig psychiaters en psychologen op de hoogte van het therapeutisch gebruik van geestesverruimende middelen. "Het onderzoek staat nog in zijn kinderschoenen", duidt Kim Kuypers, een Belgische onderzoekster psychofarmacologie aan de Universiteit van Maastricht. Volgens haar heeft dat te maken met de slechte naam die de drugs decennia geleden kregen en het verbod dat daaruit voortvloeide. "De middelen worden ook niet in een medische setting gemaakt, wat studies extra duur maakt."

Kuypers doet zelf ook onderzoek naar psilocybine. Haar deelnemers krijgen het middel oraal toegediend in een rustige setting met muziek op de achtergrond. "We kijken of gezonde proefpersonen zo eerder out of the box denken en alternatieven zien. Dit doen we wanneer ze onder invloed zijn en een week later, om te kijken of mogelijke effecten blijvend zijn." Ze gelooft dat Compass Pathways een gelijkaardige hypothese voor ogen heeft. "Iemand die depressief is, zit vast in een negatief denkpatroon. Het zou kunnen dat psilocybine hen flexibeler doet denken en hen zo uit een bepaalde gedachtestroom krijgt."

Inschatten of zoiets zal lukken, is lastig. Kuypers kan nog geen resultaten voorleggen. "We kunnen ons momenteel alleen baseren op enkele patiënten die zeggen dat ze gebaat zijn met psychedelica." Hoe zoiets kan, kan Kuypers niet uitleggen. "We weten dat alle psychedelica op een bepaalde serotoninereceptor werken maar hoe ze tot deze effecten komen weten we niet."

Wonderen mogen we sowieso niet verwachten. Er is geen behandeling die voor iedereen werkt. "In het beste geval maakt psilocybine een verschil voor een bepaald percentage en hebben die mensen geen antidepressiva nodig. Psychotherapie vervangen kan volgens mij niet."

Psychoses

Volgens professor toxicologie Jan Tytgat (KU Leuven) is het belangrijk dat een experimenten als dit enkel onder gecontroleerde omstandigheden plaatsvindt en gepaard gaat met een informed consent. "De patiënt moet weten dat er risico's zijn en zich daarmee akkoord verklaren."

Tytgat is vooral bezorgd over de wederbelevingen die hallucinogene paddo's met zich mee kunnen brengen, zelfs lange tijd na de psilocybine is uitgewerkt. "Je weet niet op voorhand wie daar last van krijgt." Hetzelfde geldt wat hem betreft voor psychoses. "Sommige mensen hebben een genetische aanleg hiervoor. Bij hen kan zo'n middel net een uitlokkend effect hebben."

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234