Dinsdag 10/12/2019

Kunlun: Chinezen op het meest onherbergzame stuk van Antarctica

De Chinezen hebben deze maand hun nieuwe Kunlunbasis ingehuldigd op Antarctica. Nu ja, de ceremonie viel enigszins in het water. De bedoeling was dat de gestelde lichamen werden ingevlogen vanuit een andere Chinese poolbasis, Zhongshan. Het slechte weer stak er een stokje voor en uiteindelijk gebeurde de opening virtueel, via satellietverbindingen tussen de nieuwe basis en Zhongshan. Dat hoeft niet te verbazen, want de Chinezen kozen voor Kunlun zowat de meest onherbergzame plek op het continent: de hoogvlakte van Dome Argus, Dome A in de Antarctische volksmond, op 4.100 meter hoogte. "Dat betekent dat de lucht daar ijl is", aldus VUB-klimatoloog Philippe Huybrechts, die zelf al meerdere keren op Antarctica verbleef. "Vliegtuigen kunnen daardoor niet genoeg snelheid maken om weer op te stijgen. Het is ook de koudste plek op aarde, met een gemiddelde temperatuur van min 60 graden Celsius. In de winter kan het daar tot min 80 of 85 graden vriezen."

Op die extreme plek geraken met alle materiaal was al geen sinecure. Kort voor Nieuwjaar vertrokken elf sneeuwtractoren met zo'n veertig sleeën vol voedsel, brandstof, woonruimte en materialen. In drie weken tijd hebben ze op Dome A het voorlopige zomerstation opgetrokken: 160 vierkante meter ruimte om te slapen, eten en werken, niet meer dan prefabstructuren met een stalen onderbouw. Volgend jaar pas kan de tweede fase gebouwd worden.

Er staat nu al onderzoeksapparatuur op Kunlun: een automatisch meteorologisch station en vier telescopen. Waar het de Chinezen echt om te doen is, zijn ijsboringen. Daarmee kun je de klimaatgeschiedenis van onze planeet reconstrueren. "Meer nog, het is zelfs de enige manier die we hebben om te achterhalen hoe de atmosfeer er vroeger uitzag", aldus Huybrechts. De Russen geraakten tot op ijs van 420.000 jaar oud. Het Europese project Epica, waaraan ook België deelneemt, verdubbelde dat bijna: men ging terug tot 800.000 jaar oud ijs, waaruit bijvoorbeeld bleek dat de CO2- en methaanconcentraties nog nooit zo hoog waren als tegenwoordig.

"De Chinezen zijn op zoek naar ijs van minstens 1 miljoen jaar oud", legt Huybrechts uit. "Volgens modelberekeningen zou dat daar te vinden moeten zijn, op het hoogste punt van de ijskap."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234