Donderdag 28/05/2020

'Koop dit niet'

Geen enkele supermarkt is happig op het etiket dat de regering introduceert voor goederen gemaakt in Palestijnse bezette gebieden. 'De regering zou beter open kaart spelen. Wil ze een boycot, dat ze dat dan ook echt instelt.'

Dadels, wijn en cosmetica van het merk Ahava. Het zijn maar enkele producten in Belgische winkels afkomstig uit de illegaal bezette Palestijnse gebieden, zoals delen van de Westelijke Jordaanoever, Oost-Jeruzalem en de Golanhoogte. Om klanten daarvan bewust te maken, maakt minister van Economie Johan Vande Lanotte (sp.a) het voor warenhuizen mogelijk een speciaal label te kleven op zulke producten (DM 29/07). Alleen wil geen enkele winkel werken met een 'bezet-etiket'.

Waarom zien de winkels dit niet zitten?

"We willen geen politiek standpunt innemen. Dat is onze job niet", stellen Comeos en Unizo, de organisaties die de Belgische handelaars vertegenwoordigen. Dat is enigszins een drogreden. "Het label is in eerste instantie een Europese regelgeving rond correcte etikettering die vertaald is naar Belgisch niveau", legt Brigitte Herremans van Pax Christi uit.

Daarnaast menen de handelaars dat het om een dure en tijdrovende taak gaat, die de prijzen kan beïnvloeden. Het zijn de supermarkten zelf die de producten moeten opsporen en labelen. Dat iedereen vrij is om met het label te werken, komt hen dus goed uit, en maakt dat Comeos zegt: "Wij doen niet mee en hebben geen enkel lid gevonden dat dit wel gaat doen."

Hoe traceerbaar zijn de omstreden producten?

Goederen afkomstig uit bezette gebieden traceren is lastig. "Vele bedrijven verpakken producten uit illegale Israëlische nederzettingen bewust elders", verklaart Lene Jacobs van Vredesactie. "Bovendien hebben douane- en barcodes enkel betrekking op het land van oorsprong, en zijn ze niet terug te brengen tot de precieze regio of nederzetting." Dat we van bepaald voedsel toch weten dat het illegaal geproduceerd werd, is dankzij ngo's als Vredesactie en Who Profits. Zij kwamen vorige maand met een rapport over de Israëlische agro-industrie in bezette gebieden. "Uit steekproeven op vroegmarkten kwamen we via postcodes en etiketten op dozen terecht bij telers in bezette gebieden", zegt Jacobs.

Mag zo'n label volgens het internationaal handelsrecht?

Eigenlijk niet, meent professor internationaal recht Geert Van Calster (KU Leuven). Tussen Israël en België geldt vrijhandel zoals vastgelegd in een verdrag van de Wereldhandelsorgani-satie. "Israël kan argumenteren dat zo'n label haar producten stigmatiseert en dat België oproept tot een handelsboycot", argumenteert Van Calster. Hij ziet betere manieren om druk uit te oefenen op Israël. "Gezien de juridische en praktische moeilijkheden van zo'n label heeft dit veel weg van een cosmetische maatregel. De regering zou beter open kaart spelen. Wil ze een boycot, dat ze dat dan ook zo zegt en instelt."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234