Vrijdag 07/05/2021

'Koningslied': 'Onbegrijpelijk, onvergeeflijk, amateuristisch'

Een gebrek aan uniformiteit, een belegen melodie, een overschot aan spelfouten. Het afgevoerde 'Koningslied', een staatszaak boven de Moerdijk, zondigde tegen zowat alle compositieconventies.

Miguel Wiels, componist van onder meer K3, twijfelt niet. Hij zegt: "Wat ik in zijn plaats had gedaan: alle artiesten opnieuw de studio inroepen om het lied, met de nodige correcties, opnieuw op te nemen. Dan had hij wel gescoord, denk ik. Nu ontloopt hij zijn verantwoordelijkheid en dat vind ik flauw. Als je de opdracht in eerste instantie aanvaardt, omdat het een hele eer is en omdat het veel centen opbrengt, weet je maar al te goed dat sommige mensen het lied ook niet leuk kunnen vinden."

De 'hij' is John Ewbank. Voorheen vooral bekend als componist van Marco Borsato, sinds dit weekend als componist van het Nederlandse 'Koningslied'. Dat lied werd officieel aangevraagd voor de inauguratie van koning Willem-Alexander, op dinsdag 30 april, vrijdag gelanceerd, maar is na overweldigende kritiek dit weekend alweer afgevoerd.

Afdankertje van Borsato

Schreef Ewbank op zijn Facebookpagina: "Ik ben er he-le-maal klaar mee. Ga je begraven in schaamte, de hoogste boom is nog te goed voor je, je moet mild worden gestenigd en je verdient de brandstapel voor het schrijven van het slechtste nummer ooit en het land internationaal voor schut te hebben gezet - een kleine greep uit de verwensingen die mij de afgelopen anderhalve dag ten deel vielen. Ik ben zelf de enige paraplu in deze zeikregen en heb besloten dat ik mij niet op deze manier laat bejegenen."

De Facebookpost, lang en openhartig, was het culminatiepunt van een dagenlange stroom aan misprijzen op Ewbanks 'Koningslied'. Vooral de tekst kreeg ervan langs. "Heel erg goed dat het lied is teruggetrokken", zei taalkundige Wim Daniëls in Pauw & Witteman. "De tekst was echt heel slecht, ondermaats. Er zaten erg veel grammaticale fouten in, en ook veel spelfouten. De W van stamppot eten?" Ook werd Ewbank van plagiaat beschuldigd, als zou de melodie van het 'Koningslied' gekopieerd zijn van '10.000 Reasons' van de Amerikaanse gospelzanger Matt Redman.

Wiels: "Het klopt dat de melodie van beide liedjes dezelfde beweging maakt, zoals in nog duizenden andere popsongs, maar ik geloof nooit dat Ewbank bewust plagiaat heeft gepleegd. Ik ken de man niet, maar stelen zou pure zelfmoord zijn. De kritiek op de tekst deel ik wel, zeker wat betreft de taalfouten. Het is onbegrijpelijk, onvergeeflijk en ongelooflijk amateuristisch voor iemand van zijn niveau. Wij herkauwen elke tekst minstens twintig keer, soms bel ik zelfs met de taaladviseur van de VRT om een woord te controleren. Als je dan de opdracht krijgt om het 'Koningslied' te componeren, waarschijnlijk de belangrijkste opdracht in je carrière, werk er dan ook dag en nacht aan. Het hele volk mee laten schrijven vind ik op zich een origineel experiment, maar zet er dan toch voldoende filters op in de vorm van schrijvers of tekstschrijvers, en kom ook niet zomaar met de eerste de beste melodie naar buiten. Blijkbaar had hij de muziek al een aantal jaar in de kast liggen, waardoor het erop lijkt dat het eigenlijk een overschotje van Marco Borsato was."

De compositie van een feelgoodlied, dat door het grote publiek gedragen wordt, is sowieso een stiel apart. De stemmen van alle deelnemende artiesten dienen op elkaar afgestemd, de grens tussen pakkend en stroperig bewaakt. 'Do They Know It's Christmas', in '84. 'We Are the World', een jaar later. 'Sing', de vorig jaar verschenen ode van Gary Barlow (Take That) en Andrew Lloyd Webber aan Queen Elisabeth. Het 'Koningslied', nu. Doorploeg de lange lijst 'hulpliedjes', geschreven als opsmuk bij een groots evenement, en voel het opgezwollen sentiment als honing de oren binnenglijden.

Beetje dit, beetje dat

"Meligheid voor het goede doel wordt blijkbaar sneller met de mantel der liefde bedekt", zegt Bart Brusseleers, niet alleen taalleraar van premier Di Rupo (PS) maar ook voormalig platenbaas en directeur bij radiozender 4FM, en jurylid van Idool. "'Do They Know It's Christmas' is misschien melig, maar het straalt wel van begin tot einde Kerstmis uit. Het liedje blijft in zijn genre, wat je van het 'Koningslied' niet kunt zeggen. Toen ik het liedje voor de eerste keer hoorde, leek het alsof men vijf liedjes door elkaar had gedraaid. Een beetje Borsato, een beetje rap, een beetje Paul de Leeuw: alle genres zijn door elkaar gemengd. Dan vraag je gewoon om kritiek. Had men gewoon een zeemzoete ballad gemaakt, er had allicht geen haan naar gekraaid. Nu heeft men geprobeerd om elke doelgroep te bekoren, wat per definitie al een verkeerd vertrekpunt is. You can't please them all, dat had men toch moeten beseffen."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234