Dinsdag 26/05/2020

Koning zonder Kleenex

Off the Wall was het geluid van artistieke vrijheid. Van een kindster die zijn ketens afgooide. Of van een loonslaaf bij Motown die naar de sterren reikte. Het bleek helaas ook het geluid van de eerste spadesteek die perfectionist Michael Jackson zette bij het delven van zijn eigen graf.

Voor de verzamelaars: bij de nieuwste reissue van Michael Jacksons soloplaat Off the Wall zit wat schoolbordkrijt. Daarmee kun je naar believen kribbelen op de binnenkant van het klaphoesje, als een eerbetoon aan de oorspronkelijke platenhoes uit 1979. Of je kunt er een manifest mee schrijven, zoals Jackson dat deed op 6 november 1979. Off The Wall maakte toen de eerste rimpels op het water, en de jongste Jackson-telg stippelde zijn toekomst uit.

"MJ zal mijn nieuwe naam zijn", krabbelde hij koortsachtig op papier. "Michael Jackson is niet meer. Ik wil een nieuw personage, een nieuwe look. Ik zou een totaal andere persoon moeten zijn. Mensen zouden nooit aan mij hoeven te denken als de jongen die 'ABC' zong en 'I Want You Back'. Ik zou een nieuwe onwaarschijnlijke acteur-zanger-danser moeten zijn, die de wereld doet daveren op zijn grondvesten. Ik zal geen interviews geven. Ik zal magisch zijn. Ik zal een perfectionist zijn, een onderzoeker, een trainer en een meester. Ik zal kijken naar de wereld van entertainment en ze vervolmaken. Ik begin waar de Groten der Aarde het voor bekeken hielden."

Niet mierzoet

Het zegt veel, zo niet alles over de planmatige ambitie van Jackson. Die ijver vond ook zijn weg naar de grensverleggende sound op Off the Wall. Met die plaat gaf hij de doodsteek aan de Jackson 5, en liet hij zich tot King of Pop kronen. Maar de monarchie zou niet volstaan. Magie, daar zette hij dus op in. Datzelfde magische denken zou hem uiteindelijk zuur opbreken en zelfs fataal worden.

Maar op Off the Wall scheert hij effectief rakelings langs magie heen. De hoogtepunten opsommen? Daarvoor loop je eigenlijk gewoon de songtitels op het cd-boekje af. Met wat kwade wil zou je 'Girlfriend' met Paul McCartney kunnen opzijschuiven als temerig, of durven opperen dat Jackson al eens graag een laagje stroop aanbracht in zijn liefdesverklaringen. Juist. Maar mierzoet klinken deze songs nooit.

Tijdens de naweeën van het discotijdperk, wilde Jackson in de eerste plaats de disco sucks-banvloek opheffen met een dansbare maar ook uitdagende plaat. De magistrale opener 'Don't Stop 'till You Get Enough' is een orkestrale ode aan romantiek, en krijgt een discrete injectie funk in de heupen. Elders drukt Stevie Wonder zijn stempel op de boterzachte jazz van 'I Can't Help It', een song die net niet op diens Songs in the Key of Life belandde maar wel een onuitwisbare indruk zou maken op de professionele jatmoos Pharrell.

Nu ja, welke popmuzikant speelde nooit leentjebuur bij Jackson? Dat merk je op de bijgevoegde documentaire die geregisseerd werd door Spike Lee. Zowat heel de muziekscene is schatplichtig aan Off the Wall - van The Weeknd tot Questlove, die nog steeds een boon heeft voor de ballad 'She's Out of My Life'. "Een mindere producer zou het drama uitgemolken hebben", zegt hij over de song, waarin je Jackson aan het eind hoort breken. "Als Puffy de song onder handen had genomen, was Kleenex waarschijnlijk de toursponsor geworden."

Generale repetitie

Inderdaad: Off the Wall zou misschien nooit zo'n succes geworden zijn zonder de strakke hand van producer Quincy Jones. De platenmaatschappij van Jackson had het niet zo begrepen op 'jazzy Jones' omdat die met Dizzy Gillespie en Count Basie had gewerkt. Maar gelukkig voor de popgeschiedenis wilde Jacko niet van wijken weten.

Hoewel de plaat uiteindelijk dertig miljoen keer over de toonbank zou gaan, bleek Off the Wall achteraf slechts de generale repetitie voor Thriller. Letterlijk zelfs: op deze plaat doet de akelige horrorlach van Thriller al zijn intrede. Daarna zou de neergang tergend traag ingezet worden. Dertig jaar na de release van Off the Wall bezweek de schim van Michael Jackson aan een dodelijke combinatie van medicijnen en een loodzwaar verdovingsmiddel.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234