Maandag 27/09/2021

Rusland

Komen met de opgraving van het Russische tsarengezin ook de complottheorieën omhoog?

De Petrus- en Pauluskathedraal in Sint-Petersburg Beeld AFP
De Petrus- en Pauluskathedraal in Sint-PetersburgBeeld AFP

Onderzoekers hebben in Sint-Petersburg de stoffelijke resten van de Russische tsaar Nicolaas II en zijn vrouw opgegraven voor DNA-onderzoek. Met het onderzoek buigen de autoriteiten voor de Russisch-orthodoxe kerk die altijd heeft getwijfeld aan de echtheid van de resten van de laatste tsarenfamilie.

De Romanovs werden in 1918 door de bolsjewieken geëxecuteerd in Jekaterinenburg, maar hun resten werden pas in 1991 ontdekt in een bos buiten de stad. Tachtig jaar na de moord werden de tsaar en zijn gezin in het bijzijn van president Jeltsin herbegraven in de Petrus- en Pauluskathedraal in Sint-Petersburg, ondanks twijfels van de Russisch-orthodoxe kerk. Patriarch Aleksi II liet verstek gaan bij de plechtigheid, de priester die dienst leidde mocht Nicolaas' naam niet noemen en tsaar Nicolaas II moest het doen met een plaats in een zijvleugel van de kathedraal.

Kinderen bijzetten

De bedoeling was dat ook de resten van de laatste twee kinderen van de tsaar, Aleksej en Maria, in de kathedraal zouden worden bijgezet. Hun resten werden in 2007 gevonden op een andere plaats buiten Jekaterinenburg. DNA-onderzoek heeft inmiddels uitgewezen dat het inderdaad om de tsarenkinderen gaat, maar de kerk weigerde toestemming te geven voor hun herbegrafenis.

Onder druk van de kerk hebben de autoriteiten het onderzoek naar de moord op de tsarenfamilie, dat in 1998 werd gesloten, nu heropend. De stoffelijke resten zullen nu nog eens vergeleken worden met DNA-materiaal van andere Romanovs, waaronder de bloedvlekken op het uniform van tsaar Alexander II, die in 1881 door anarchisten werd opgeblazen.

De Russische kroonprins Alexej van het huis Romanov op een schilderij. Beeld EPA
De Russische kroonprins Alexej van het huis Romanov op een schilderij.Beeld EPA

Complottheorieën

Forensisch expert Peter de Knijff van het Leids Universitair Medische Centrum verbaast zich over het heropenen van het onderzoek. Buitenlandse experts hebben volgens hem in 2009 definitief vatgesteld dat het om de resten van de tsarenfamilie gaat. 'Dat rapport, dat is opgesteld op verzoek van de Russische autoriteiten, begraaft alle complottheorieën. Er zit niets in dat niet lijkt te kloppen.'

Ook een deel van de nazaten van de Romanovs vindt het nieuwe onderzoek overbodig. Maar andere familieleden zijn het met de kerk eens dat de resten nog eens onder de loep moeten worden gehouden. De tsaar, zijn vrouw Alexandra en de kinderen zijn in 2000 door de Russisch-orthodoxe kerk tot martelaren verklaard. Volgens de kerk zou het op blasfemie neerkomen, als de gelovigen de verkeerde resten aanbidden.

Tegenstanders van de hele operatie vrezen dat het heropenen van het onderzoek weer voedsel zal geven aan onfrisse theorieën die in ultranationalistische kringen leven, zoals de opvatting dat het tsarengezin het slachtoffer werd van een rituele moord door Joden.

Een vrouw in Moskou met een portret van tsaar Nicolaas II in juli 2008, tijdens een herdenking van de executie van de koninklijke familie. Beeld EPA
Een vrouw in Moskou met een portret van tsaar Nicolaas II in juli 2008, tijdens een herdenking van de executie van de koninklijke familie.Beeld EPA
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234