Woensdag 26/01/2022

Kindje van het jaar

In de Bleekweide in Gent begeleidt Anna Van der Cruyssen jonge mensen. Een meisje van twaalf lijdt onder de vechtscheiding van haar ouders. 'Je kunt nooit eens uitrusten.'

"Ik ben de beste van de muziekles." Terwijl ze praat doet ze haar laarzen uit. "Dat mag toch?", vraagt ze. Ik knik. We gaan op de mat in kleermakerszit tegenover elkaar zitten. Ze is twaalf, heeft korte haren en een jongensachtige levenslust. Ze lijkt stoer in al haar kwetsbaarheid.

Ze lacht breed al haar tanden bloot. Althans, dat doet ze altijd tot ze mijn ruimte binnenkomt. "De beste." Dat wil ze in alles zijn. "Kindje van het jaar." Zo hebben we haar ooit eens lachend genoemd. Een nieuwe trofee die ze speciaal voor zichzelf had ontworpen.

"Wow", zeg ik, "wat wil dat tegenwoordig zeggen, 'de beste'?"

Ze lacht. "Gewoon Anna, dat niemand beter is dan ik." "Dat weet je of dat denk je?" Plagend geeft ze me een duwtje tegen mijn schouder.

Ik kijk haar tijdens een stil moment aan. Het is een tijdje geleden dat ze hier was. Ik ben blij om haar terug te zien en zeg het haar.

Even ontwijkt ze mijn blik. "Ik mocht niet meer bij jou komen. Ook al wilde ik dat graag."

"Wat bedoel je? Dat je niet meer mocht komen?"

"Papa wou er niet meer voor betalen. Hij zegt dat ik niet gek ben. En dat alleen gekke mensen bij een hartjesdokter komen. Hij zegt dat het met mij best goed gaat. Maar dat is nu opgelost. Mama zal wel voor me betalen."

"Amai, dat is straf. En wat denk jij? Hoe gaat het met jouw hart?"

"Ik denk dat het nog erger is geworden. Mijn hart stroomt over van de tranen. Heb jij al ooit in de zee gezwommen zonder een reddingsboei in zicht?"

Want dat gebeurt als je ouders uit elkaar zijn. Dan voelt elk kindje zich verdrietig, toch?

"Elk kindje?", vraag ik haar. "Hoezo?"

Omdat hun mama en papa in oorlog zijn en de ruzies nooit lijken te stoppen.

"Waar draait die oorlog dan om?"

"Om alles!", roept ze uit "maar voornamelijk om henzelf". Alles is veel, merk ik op.

Hevig schudt ze haar hoofd. "Neen, alles is lang."

Tien jaar duurt de oorlog al. Ze was twee toen hij begon en er lijkt geen eind aan te komen. Geen vrede of rust voor haar. Tien jaar oorlog zonder zicht op vrede is voor kinderen altijd te lang.

"Om wat wordt er gevochten?", vraag ik haar.

"Centjes, kindjes, regeling, centjes, kindjes, regeling. Altijd hetzelfde liedje. Geen van beiden is slimmer dan de ander en geen van beiden roept stop. Mama wijst met de vinger naar papa en papa op zijn beurt naar haar.

"Wat het ergste aan een oorlog is? Dat er niet meer met elkaar wordt gepraat. Dat je altijd paraat moet zijn voor het volgende gevecht. Dat je nooit eens kunt uitrusten. Integendeel, je wordt blij als je een ander in het vizier krijgt." En wie er zorg draagt voor de slachtoffers? Ze haalt haar schouders op. In tijden van oorlog mag je immers niet te kleinzerig zijn.

"Wat doet dat met jouw hartje?", vraag ik. Ze zucht. "Gewoon. Dat gaat door met leven."

"Bewandel altijd je levenspad, zelfs bij de struikelstenen." Dat zei haar godsdienstleraar vorige week tegen haar. Dat struikelstenen je kunnen verwonden, daar had hij volgens haar niet bij stilgestaan. Dus toen stak ze strijdlustig haar vinger in de lucht. "Maar meester, wat moet ik dan doen, met een gigantische bunker op mijn weg?" Hij ging vlug door met de les en mompelde dat hij daar geen antwoord op kon geven.

"Kan dan de weg alleen maar stoppen?" Met grote ogen kijkt ze me aan. "Aan de ene kant staat mijn mama, aan de andere kant mijn papa. Die zijn aan het vechten met elkaar. Ik heb me stil in een hoekje teruggetrokken. En hoop stiekem dat ik onzichtbaar voor hen ben."

De scheiding ziet zij dus als een bunker op haar levenspad. En een bunker om in te schuilen, dat is nu eenmaal voor kinderen het vreselijkste wat er bestaat.

Te vaak nog worden kinderen ingezet tijdens een (v)echtscheiding. Ik noem het vaak een ongelijke strijd, waarbij kinderen worden gebruikt om de andere partner te raken. Kinderen weten niet hoe ze moeten vechten, welke wapens ze moeten gebruiken. De verhalen waarin kinderen door de politie uit woningen worden gehaald zijn niet meer te tellen.

Net zoals de noodkreten, de tranen, de aanvragen tot therapeutisch/juridisch verslag - allemaal ernstige gevolgen voor kinderen die verwikkeld zijn in een ongelijke strijd.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234