Woensdag 02/12/2020

VRT

Kijker haalt slag thuis: "Als VRT toplonen niet vrijgeeft, maakt het zichzelf verdacht"

Paul Lembrechts, de nieuwe CEO van de VRT, mag niet meer verdienen dan Vlaams minister-president Geert Bourgeois (N-VA).Beeld belga

De druk op de VRT om de lonen van haar managers en kaderleden publiek te maken wordt groter. De openbare omroep weigerde dat jarenlang te doen, maar na een arrest van de Raad van State wordt het moeilijk voor de openbare omroep om dat nog langer te verantwoorden. "Anders maakt de VRT zichzelf verdacht."

De vorige Vlaamse regering besliste in 2013 dat de VRT het loon van haar topmanagers openbaar moest maken. Bovendien mocht hun jaarsalaris niet hoger zijn dan dat van de minister-president (zo'n 242.000 euro bruto).

Daarop vroeg een "geïnteresseerde VRT-kijker" inzage in het loon van een aantal VRT-managers. Ook Knack stelde een soortgelijke vraag, op basis van het principe van openbaarheid van bestuur, dat is verankerd in de grondwet en in een apart Vlaams decreet.

De VRT wees beide vragen af, met volgende argumentatie: de informatie is te gevoelig in een sterk concurrerende sector waar de financiële, commerciële en economische belangen groot zijn. Een tweede argument was dat informatie over salarissen tot het privéleven van de VRT-managers behoort. Ook bij de beroepsinstantie vingen de kijker en Knack bot.

Algemeen belang

Maar de 'VRT-kijker' liet het daar niet bij en trok naar de Raad van State. Die gaf hem vorige week gelijk. "Het arrest heeft het over "een grondrecht" om zulke bestuursdocumenten in te zien, en wijst erop dat eventuele uitzonderingen zeer restrictief geval per geval beoordeeld moeten worden. Dat heeft de VRT noch de beroepsinstantie gedaan", vertelt Raf Jespers, de advocaat van de man, in Knack.

De Raad van State is scherp: "De beroepsinstantie verliest het algemeen belang dat met de openbaarheid van bestuur is verbonden geheel uit het oog." Toch wijst de Raad van State erop dat het arrest "niet leidt tot de openbaarmaking, maar enkel tot een nieuwe beoordeling van het beroep dat de beroepsinstantie eventueel opnieuw kan afwijzen op grond van een betere motivering".

Toch kan volgens Leo Neels, professor Mediarecht aan de KU Leuven, de VRT na dit arrest moeilijk anders dan de informatie over de salarissen vrijgeven. "We hebben in ons land geen traditie van spontane grote transparantie over lonen. Openbare instellingen moeten dat leren", zegt Neels aan De Morgen.

Goodwill creëren

Maar intussen is ook het loon van de managers bij de NMBS, Proximus of bpost openbaar. Dan wordt het voor de VRT wel heel moeilijk om zich tegen die openbaarheid te blijven verzetten. "Als je het zelf niet bekendmaakt, maak je je verdacht. Het minste wat ik zou doen, is het loon van de geledegeerd bestuurder en de laag daaronder bekendmaken", zegt Neels. "Zo creëer je goodwill."

Ook een andere specialist Mediarecht, Dirk Voorhoof (UGent), vindt het niet meer dan normaal dat de toplonen bij de VRT openbaar gemaakt worden. "Dit roept meteen de vraag op of de VRT en de Vlaamse Gemeenschap zich niet veel moeite en (advocaten)kosten hadden kunnen besparen door meteen passend gevolg te geven aan deze vraag tot openbaarheid van bestuursdocumenten", schrijft hij in een bijdrage die in het volgend nummer van de Juristenkrant verschijnt.

De VRT zelf wil voorlopig niet reageren. "Onze juristen bekijken het vonnis. Tot zolang geven we geen reactie."

Opvallend: de VRT-kijker die naar de Raad van State stapte, werkt intussen zelf voor de VRT.

Professor Mediarecht Leo Neels (KU Leuven)Beeld belga
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234