Dinsdag 11/05/2021

Kiezer, mis deze historische kans niet. Stem SLP

‘Small(er) is beautiful’, moet SLP-voorzitter Geert Lambert gedacht hebben toen hij zijn vermageringskuur startte. Maar voor zijn sociaal-liberale partij mag het dezer dagen best een paar onsjes meer zijn. In de peilingen blijft de kiesdrempel van 5 procent aardig ver weg. Maar ook: in De Stemtest is SLP een absolute hit. Campagne voeren met de moed der wanhoop en natuurlijk, zo beamen alle SLP’ers, de kracht van een overtuiging.Door Walter Pauli / Foto Yann Bertrand

W ant dat was natuurlijk een mooi moment, toen de campagne nog niet echt was begonnen en bij sp.a haast een halve burgeroorlog uitbrak over de komst van Bert Anciaux. “Ik hoop niet dat we in een situatie komen waarin alle opportunisten naar sp.a komen en alle idealisten bij Vl.Pro blijven”, zei Freddy Willockx toen.“Het zal vreemd klinken, maar het is vandaag prettiger campagne voeren dan in 2007”, zegt Geert Lambert, “Toen hadden we zogezegd een paar strijdplaatsen, maar er was absoluut geen drive om te strijden voor wat dan ook. We moesten vooral onze mond houden en ruimte geven aan Johan Vande Lanotte om zich te profileren. Dat was de weg naar succes, of tenminste parlementaire aanwezigheid: ons gedeisd houden. Nu is het omgekeerd: nu móéten we er voluit voor gaan.”

Maar peilingen van nog geen 2 procent, dat snijdt de adem toch af?

“Het probleem is dat men peilt naar SLP, en onze naam is inderdaad te weinig bekend. Voor je het zelf vraagt, zal ik het maar bekennen: de naamsverandering van Spirit in Vl.Pro was desastreus, achteraf gezien. Maar goed, ik kan het verleden niet omdraaien. Ik ga voluit voor SLP. Wij wisten van in het begin dat we zouden moeten vechten voor elke stem. Er zijn twee zaken die mij hoop geven. Eén: De Stemtest. Twee: een programma dat aan de mensen kan appelleren. Ik doe geweldig veel schooldebatten. Meestal heb je dan twee stemmingen: een aan het begin en een aan het einde van het debat. Ik begin altijd rond de nul procent, maar na het debat klok ik meestal af rond de 10 procent. En gelukkig is de naamsbekendheid stilaan beter.”

Dat zal wel. Uw partij tekende vorige week voor een redelijk spectaculaire actie: SLP haalde de Humo-cover. Niet echt, het was een advertentie op de achterkant, maar wel zeer geslaagd. Dat moet fortuinen gekost hebben.

“(pretoogjes) Helemaal niet. U weet wellicht dat de reclametarieven door de economische crisis spectaculair gedaald zijn. Er zijn dus koopjes te doen, zeker voor partijen, die net door hun beperkte budget niet lang vooraf ruimte voor publiciteit kunnen reserveren. En ik zal niet verhelen dat het extra plezier doet dat we ons net met Humo zo hebben kunnen profileren. Dat blad heeft ons de laatste jaren nog niet één interview willen geven. Een journalist heeft me ooit gezegd, letterlijk: ‘De dag dat jullie jezelf opdoeken, dán krijg je een interview.’ (grimmig) Weet je dat er een krant is die nog nooit over ons schreef? Die zelf niet wilde melden dat SLP werd opgericht?“En dan zorgen meevallers als De Stemtest of die Humo-cover natuurlijk voor een goede sfeer in deze campagne. Ik kom net van mijn secretariaat: er hebben zich alleen vanochtend weer tien nieuwe SLP-leden aangediend. En dat gebeurt elke dag. Dat is niet veel, maar het geeft wel goede moed.”

Goede moed of niet: is er in het zo versnipperde Vlaanderen wel plaats voor een aparte links-liberale partij?

“Ik krijg haast het eczeem van dat gezaag over die versnippering. Vorig jaar klaagden jullie journalisten over de ondeugd van de kartels: dat het zo geen eerlijke keuze was, dat je niet wist op wie je stemde, enzovoort. Vandaag zijn die kartels verdwenen en nu klaagt de pers over de versnippering van links en dat dit goed bestuur onmogelijk maakt. Ik weet wel dat er in het federale parlement relatief meer versnippering is dan in het buitenland doordat alle grote partijen taalkundig opgesplitst zijn. Maar vergelijk het Vlaamse Parlement eens met de Nederlandse Tweede Kamer? Daar zitten tal van kleine partijtjes die de 10 en vaak de 5 procentdrempel niet halen.

De Partij van de Dieren haalt er met 1,8 procent twee zetels.

“Precies. Een partij als SLP verzwakt de linkerzijde niet, ze versterkt ze. Wij wakkeren het debat onder progressieven aan. Kijk naar de rechterzijde. De versnippering tussen VB, N-VA, LDD en de rechtervleugels van CD&V en Open Vld is nog veel groter. Maar doordat zij onderling in debat gaan, stuwen zij het politieke debat in hún richting.“Op 7 juni hoop ik dat het dus niet gaat om de zeventiende liberale of vijftiende socialistische verkozene of opvolger. Die brengen het parlementaire debat écht niets bij. Dan kies je toch veel beter voor voor een echte sociaal-liberaal? Van hem of har weet je wel waarvoor hij of zij staat. En die zal ook opnieuw debat in het parlement brengen. Waarom zouden dan geen échte sociaal-liberalen in het Vlaams Parlement mogen zitten? Als we het slecht doen, dat de kiezer ons de volgende keer zijn stem ontzegt. Maar geef SLP tenminste nú de kans. We hebben een deugdelijk programma, we hebben mensen die voor SLP opkomen, níét om een postje veilig te stellen maar uit overtuiging. Pinar Akbas, onze Limburgse lijsttrekker, is ook een bediende (agente bij Flightcare, wp), maar het is Dirk Vijnck niet, hé. Haar engagement is politiek. Guy Haaze, onze Oost-Vlaamse lijsttrekker, was jarenlang voorzitter van de liberale vakbond ACLVB. Die was al een sociaal-liberaal toen SLP nog niet bestond. Ik durf te wedden dat hij zijn sociaaleconomische dossiers beter kent dan Jean-Jacques De Gucht en Freya Van den Bossche sámen. Ik wil de Vlaamse kiezers dus vragen: mis deze historische kans niet. Stem sociaal-liberalen in het Vlaams Parlement. Wat zeggen de mensen? (In het West-Vlaams) ’t Zien asan dezelfsten’, het zijn altijd dezelfden. Ja natuurlijk zijn het altijd ‘dezelfden’, als de kiezer altijd op dezelfden stemt!”

Sociaal-liberalen zullen wel een verhaal hebben in een sociaal gecorrigeerde markteconomie. Maar is jullie probleem niet dat er in Vlaanderen te veel sociaal-liberalen zijn, zoals Sven Gatz, Patrick Janssens of Freya Van den Bossche. Alleen zitten die niet bij jullie maar bij Open Vld en sp.a.

“Bij ons weet je wat je krijgt. Kijk naar Open Vld. Stem je daar voor de veeleer links-liberale Mathias De Clercq of voor Annick De Ridder, in wie ik niet één ons sociaal-liberalisme kan ontdekken? Stem je bij sp.a voor Frank Vandenbroucke of voor Erik De Bruyn? En bij CD&V heb ik nooit geweten voor wie ik stem. Bij SLP wel.”

Geeft u niet te veel gewicht aan De Bruyn? Die vertegenwoordigt een tendens die om interne redenen hoog scoorde bij de voorzittersverkiezing, maar zeggen dat het kiezen is tussen hem en Vandenbroucke...

“Onderschat de factor-De Bruyn niet. Doordat hij 35 procent haalde bij de voorzittersverkiezingen houdt sp.a terdege rekening met zijn eisen. Ik vind in het sp.a-programma niets terug over de noodzaak van een tweede Generatiepact. Is dat een overwinning van Vandenbroucke of De Bruyn, denk je? Ik lees alleen dat sp.a wil dat 55-plussers ‘moeten kunnen werken als ze willen’. Terwijl de vraag toch is: hoe houden we zoveel mogelijk mensen aan het werk tot hun 65ste? Ik weet dat wat ik voorstel niet populair klinkt: Oostende is een toeristische stad, ik zou willen dat elke 50 plusser hier maandenlang kan toeven in een zee van vrije tijd. Maar het zou toch onverantwoord zijn om daarvoor te pleiten?”

‘Ik weet dat wat ik voorstel niet populair klinkt.’ Voor een voorzitter van een partij met geen 3 procent van de stemmen klinkt dat behoorlijk suïcidaal. Zeker omdat u aan de kleine linkerzijde om elke stem vecht met sp.a maar ook met Groen! en PVDA+.

“Ik kom uit voor wat ik denk en nodig acht, ja? Ons programma is erg ecologisch, maar wij zijn ook economisch realistisch. Wij vinden de 32 urenweek van Mieke Vogels nonsens. En ik deel de kritiek van PVDA+ op het neoliberalisme, maar die mensen zijn blijkbaar vergeten dat het communisme al een jaar of twintig passé is.“En dat geklaag over de versnippering. (blaast) Ook Frank Vandenbroucke vindt dat ineens gevaarlijk. Op Twitter pleiten alle sp.a’ers plots ‘voor samenwerking’. Caroline Gennez ‘wil samenwerking’. Saïd El Khadraoui en Louis Tobback ‘willen samenwerking’. Ik herinner me nochtans een novembermaand, toen wij besloten zelfstandig te blijven en aan sp.a de vraag stelden om onze ‘samenwerking’ te blijven verderzetten, en we voor we het wisten uit het kartel gesjot waren.”

Maar zoals u nu de lof van SLP zingt, deed Gennez u blijkbaar een cadeau door Vl.Pro, nu SLP, te lozen.

“Ze zal vandaag zelf wel beseffen dat ze haar eigen partij toen geen cadeau heeft gedaan. Maar dat is het probleem van een partij zonder verhaal: die surft op tactische overwegingen. De klassieke partijen zijn in essentie nog altijd bezig met het verkavelen van de macht, veel meer dan inhoudelijke politiek. En dat trekken ze tot het absurde door. Vorige week werd zelfs dat babyolifantje politiek verkaveld: burgemeester Patrick Janssens (sp.a) mocht het dier in de bevolkingsregisters inschrijven, minister-president Kris Peeters (CD&V) mocht peter zijn en de eerste beschikbare vrouwelijke liberaal, Patricia Ceysens, de meter. Dat houd je toch niet voor mogelijk? Dat is toch beledigend voor de Vlaamse kiezer?”

En vooral voor dat olifantje.

“(bulderlach) Volgend jaar zijn peter en meter hem al vergeten. Het arme dier!”

Ook Geert Lambert werd pas echt bekend doordat zijn spectaculaire gewichtsverlies de voorpagina van Het Laatste Nieuws haalde.

“Ken je het echte verhaal van die foto’s? Ik had mijn maagverkleining al lang laten plaatsen, zonder daarover één keer de openbaarheid te zoeken. Waarom zou ik? Vorige zomer had ik een afspraak met een journalist van die krant omdat ik één of ander ernstig wetsvoorstel wilde lanceren. Mijn medewerker zei: ‘Geert, je zou dan toch ook een nieuwe foto moeten laten nemen, want het klopt gewoon niet meer.’ Dus bel ik naar Het Laatste Nieuws. Wat doen ze daar? Ze sturen een fotograaf, die maakt vanzelfsprekend foto’s. En de volgende dag zijn de verdwenen kilo’s van Geert Lambert groot nieuws op pagina één. Met de cruciale foto’s, natuurlijk. En van mijn voorstel: geen woord! Niets! (lacht) Zo werkt het tegenwoordig. Nu moet ik zeggen dat ik de reactie van het publiek wel even had onderschat. Er zijn blijkbaar honderdduizenden Vlamingen voor wie gewicht belangrijker is dan sociaal-liberalisme.”

Maar intussen is SLP de enige partij waar de champagne gegarandeerd koud staat op 7 juni. Of jullie halen in een aantal provincies de kiesdrempel, en dan is het feest. Of jullie falen en dan rest er weinig anders dan voor de laatste keer het glas te heffen op een mooi maar helaas niet levensvatbaar project.

“(boos) Maar waar haal je het dat wij met het idee spelen dat wij de kiesdrempel niet halen? Onze militanten zijn overtuigder dan ooit. Zij beseffen dat voor elke stem geknokt moet worden, maar dat weten ze al een half jaar. En we knokken. Ik heb maar één bede aan de Vlaamse kiezer: kies. Stem niet uit gewoonte of uit een opportunistische berekening, maar kies voor de politicus, de partij die jouw opvattingen het dichtst benadert, die jouw bekommernissen deelt. Als het gros van de kiezers overtuigd is van het belang van de eigen individuele stem, dan halen we de kiesdrempel wel. En ik denk dat het kan. Misschien blijkt op 7 juni dat ik een naïeve kloot ben, maar dan is dat maar zo.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234