Vrijdag 24/05/2019

Vervanging F-16's

“Keuze voor F-35 is gemaakt”

Een F-35B van het Amerikaanse leger. Beeld EPA

De komende dagen moet de federale regering een beslissing nemen over de opvolger van de F-16-gevechtsvliegtuigen. Meer dan ooit ligt de Amerikaanse F-35 in poleposition.

Het dossier van de gevechtsvliegtuigen is in de finale fase aanbeland. Volgens persagentschap Belga is de keuze al “impliciet” gemaakt: het wordt de F-35. Aan onze redactie klinkt het dat er nog geen formele beslissing is genomen. “Maar we staan er niet ver van”, zegt een bron. “Het ligt in de lijn van de verwachtingen dat het de F-35 wordt”, luidt het bij een andere.

Veel tijd om een beslissing te nemen is er in elk geval niet meer. De offerte voor de F-35 verliep normaal op 14 oktober. Maar omdat de regering geen knopen wilde doorhakken in aanloop van de gemeenteraadsverkiezingen, kreeg ons land twee weken uitstel van de Amerikanen. 

De finale deadline is nu 29 oktober. Als er dan geen beslissing komt, dreigt de hele aanbestedingsprocedure te vervallen en is al het werk van de afgelopen jaren voor niets geweest.

Lees hieronder verder

Een F-35B van het Amerikaanse leger. Beeld AFP

Voor de zomer

De keuze gaat tussen de F-35 van het Amerikaanse Lockheed-Martin en de Brits-Europese Eurofighter Typhoon. De regeringstop is de voorbije weken uitgebreid gebriefd. Op 4 oktober gaf de legertop gedetailleerde toelichting, vooral over de technische aspecten van beide toestellen. Later werd ook besproken wat de economische impact van deze investering zou zijn.

Het gaat al langer in de Wetstraat rond dat de F-35 de topkandidaat is. Eigenlijk had de beslissing al net voor de zomer moeten vallen, toen een speciaal aankoopteam binnen het leger zijn werk klaar had. In de aanbesteding bleek dat de F-35 zowel technisch als qua prijs het betere toestel was tegenover de Eurofighter.

Premier Charles Michel (MR) stelde de beslissing echter meermaals uit. Eerst om de Fransen te behagen. Zij dienden voor hun Rafale geen officiële offerte in, maar probeerden buiten de procedure om nog mee te dingen naar het contract. Algauw bleek hun aanbod echter inhoudelijk niet gestoffeerd genoeg. 

Daarna wilde Michel nog graag de verkiezingen laten voorbijgaan. Een gevoelig dossier als dit zou de campagne kunnen doorkruisen.

Tegelijk wil defensieminister Steven Vandeput (N-VA) het dossier ook achter zich laten. Na zijn verkiezingsoverwinning vorige week is het zonneklaar dat hij in januari burgemeester wordt in Hasselt. Hij maakte al duidelijk dat hij zijn belangrijkste dossier van deze legislatuur wilde afronden voor hij zijn post verlaat.

Kostprijs: 3,6 miljard

België is al drie jaar op zoek naar een vervanger voor zijn F-16-toestellen, die tussen 2023 en 2028 uit dienst gaan. Alleen al vanwege het kostenplaatje is het dossier erg geladen: het gaat over ongeveer 3,6 miljard euro.

De oppositiepartijen begrijpen niet waarom er zo veel geld naar Defensie moet gaan, voor toestellen die volgens hen niet helemaal betrouwbaar zijn. Dat de F-35's bovendien in staat zijn om kernwapens af te vuren is een bijkomende doorn in het oog.

Maar ook op diplomatiek vlak ligt de kwestie gevoelig. Waarom kiest ons land voor een Amerikaans en geen Europees toestel? De communicatie moet nog worden voorbereid, geeft persagentschap Belga aan. Daarbij zal onder meer benadrukt worden dat in het toestel ook heel wat apparatuur van Europese makelij zit, luidt het in regeringskringen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.