Maandag 01/03/2021

Ken je die van die pizza en de Gausscurve?

Voor wetenschappers die niet bang zijn van een lichtzwaard en een groot publiek biedt comedy science het ideale podium voor zelfpromotie. 'Ik hoop dat mensen nu begrijpen wat ik eigenlijk doe.'

Er klinkt verwachtingsvol geroezemoes in de theaterzaal van Het Depot in Leuven. Rode spots werpen een warme gloed op de volle zaal. Op het programma: kankerbestrijding door virussen, neurowetenschappen en hersenanalyse en toegepaste geometrie. Zware kost voor wat een avondje comedy moet worden.

'Comedy science', 'science slam' of 'smart meets funny': de Engelse termen verraden dat de combinatie humor en wetenschap in Vlaanderen nog geïntegreerd moet worden. In Leuven kregen zes jonge wetenschappers voor de eerste keer een volwaardig podium om in acht minuten hun onderzoek voor te stellen aan een breed publiek. Het moest wel grappig zijn.

"Je schrijft papers en misschien een keer een bericht voor de krant. Maar hoeveel mensen lezen het, en wie heeft het eigenlijk echt begrepen?" Rob Zink (24), die aan een doctoraat werkt over de ontwikkeling van een mobiel apparaat om hersengolven te analyseren, is blij dat hij een keer voor een groot publiek zijn gang kan gaan. Zink is geïnspireerd door de flitsende internationale lezingenreeks TedX. "De meeste wetenschappelijke papers en presentaties zien er nog altijd hetzelfde uit als in de jaren zeventig." Hij heeft een filmpje gemonteerd bomvol statistieken en zelfgemaakte animatie, met cameo's voor Lesley-Ann Poppe en gelegenheidsjurylid Rik Torfs.

Kankercel als Anakin

"Mensen vinden mijn onderzoek een beetje eng", zegt kankeronderzoekster Liana Kafetzopoulou (23). "Ik hoop dat ze na deze presentatie begrijpen wat ik eigenlijk echt doe." Met een lichtzwaard en een analogie gebaseerd op Star Wars legt ze uit hoe zij onderzoekt hoe virussen kanker kunnen bestrijden. "Je lichaam is een ruimteschip en een kankercel als Anakin die naar de dark side gaat. De virussen zijn de jedi's die met hun lichtzwaard alleen de slechte cellen doden."

Een wiskundige gespecialiseerd in de differentiële geometrie loodst het gretige publiek van voornamelijk vrienden, promotoren en ouders via de Gausscurve en het Egregium van Theorema naar het pizzaprincipe: wie zijn slappe pizzapunt op de juiste manier plooit, ziet de kaas en tomaat niet richting de vloer glijden. Allemaal wiskunde!

Jezelf presenteren

Een leuke avond, daar niet van, maar waarom spendeert een ernstige universiteit als de KU Leuven haar subsidies aan stand-upcomedy? "Beschouw het als een assertiviteitstraining", zegt coördinator An Jansens van YouReCa, het platform dat de universiteit met geld van minister voor Innovatie Ingrid Lieten (sp.a) heeft opgezet. Lieten maakt tot 2017 elk jaar 4 miljoen euro vrij voor Vlaamse universiteiten om jonge onderzoekers te ondersteunen in hun carrière. Leuven krijgt daarvan 1,5 miljoen. Met dat geld worden ook zomercursussen, buitenlandse stages en loopbaanbegeleiding aangeboden. "Er is slechts voor een op de tien onderzoekers een plek voor altijd op de universiteit", zegt Jansens. "Met dit project richten we ons op de andere negen. Het is een hele goede manier om jezelf beter te leren presenteren."

Lieven Scheire, voorlopig de enige sciencecomedian van het land, zegt dat het succes van TedX van wetenschappers performers heeft gemaakt. "Door TedX is duidelijk gemaakt hoe belangrijk het is voor de zichtbaarheid van je onderzoek om met een groot publiek te kunnen communiceren. Hij trad onlangs op voor CERN-medewerkers ("het beroemdste experiment van de EU, na Griekenland natuurlijk", luidde de intro). "Het publiek is in het algemeen altijd geïnteresseerd om iets bij te leren of om zich te verwonderen over wetenschap", verklaart hij het succes. "Op voorwaarde dat ze begrijpen waar het over gaat." Vallen de timide kneusjes met podiumvrees maar een briljante visie op de rol van het bijwoord in het dertiende-eeuwse Frans bij dergelijke projecten niet uit de boot? "Wetenschap is steeds meer teamwork", zegt Scheire. "Je hebt maar één comedian met een grote bek nodig."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234