Zondag 04/12/2022

Keizerin van Berlijn triomfeert weer

Bondskanselier Angela Merkel is voor de achtste keer tot voorzitter van de Duitse christendemocraten (CDU) gekozen. Een verrassing was dat niet en niemand had ook maar een moment aan haar herverkiezing getwijfeld. Toch heeft ze een beetje van haar pluimen verloren, want ze kreeg 'slechts' 96,7 procent van de stemmen.

Het ging in hoofdzaak eigenlijk alleen om de vraag hoe dicht ze tegen de 100 procent zou blijven. De vorige keer had ze een stalinistische score van 97,2 procent gerealiseerd, en nu was het uitkijken of ze die stunt zou overdoen of zelfs verbeteren.

Met haar 96,7 procent van nu zit ze in elk geval gebeiteld om de grootste regeringspartij weer twee jaar onder haar hoede te hebben. Het is haar tweede beste resultaat in de veertien jaar dat ze de CDU leidt. Haar minst goede was in 2004, toen ze 'slechts' 88,4 procent haalde.

Meteen komt al een nieuwe vraag naar voor: zal ze in 2017 ook weer kandidaat zijn om zichzelf op te volgen als bondskanselier? Behendig als ze is, spreekt ze er zich zelf nog niet over uit, maar als het van de peilingen zou afhangen, wil meer dan 70 procent van alle Duitsers dat ze dat wel doet.

Haar politiek is een slalomaanpak die rond de scherpe kantjes glijdt en zich voortdurend pragmatisch aanpast aan de maatschappelijke realiteit. De Duitse economische motor mag dan al wat sputteren, de werkloosheid is de laagste sinds jaren en de vooruitzichten zijn niet echt slecht.

Toch hangen er wat wolken in de CDU-hemel die haar zorgen moeten baren, al werden die op dit partijcongres natuurlijk kundig weggemoffeld. De partij scoort nationaal nog altijd goed in de peilingen (rond de 40 procent), maar op het niveau van de deelstaten krijgt ze rake klappen, zeker sinds 'het drama van Thüringen'.

De partij zit vandaag nog slechts in zeven van de zestien deelstaatregeringen, dat is er één minder dan de Groenen. Ze levert nog maar vier minister-presidenten (Saarland, Saksen, Hessen, Saksen-Anhalt). Dat is in Duitsland ongezien. Vorige week heeft de Merkel-partij na 24 jaar aan de macht te zijn geweest, zelfs de oostelijke deelstaat Thüringen moeten prijsgeven. Een coalitie van SPD, Groenen en Die Linke is erin geslaagd de CDU uit de regering te kegelen en uiterst links levert de nieuwe minister-president. Merkel en haar entourage noemen de linkse Bodo Ramelow gemakshalve een 'communist', maar dat kan het probleem uiteraard niet verdoezelen.

Tot overmaat van ramp is ook uitgelekt dat CDU-Thüringen in het grootse geheim besprekingen heeft gehouden met de partij Alternative für Deutschland, om samen alsnog de deelstaatregering te kunnen vormen. Merkel heeft altijd beweerd dat haar CDU nooit ofte nimmer een gesprek zou hebben met de rechtse en eurosceptische AfD. Pijnlijk dus.

Federaal staat Merkel dus nog wel sterk, maar in de Duitse Länder hebben velen er een sport van gemaakt om de CDU buiten de coalitie te houden. Tot ontzetting van de nationale leiding en woede van de regionale afdelingen, maar er is vooralsnog niets tegen te doen. In de media werd toch al weleens gevraagd of de partij een dame op lemen voeten is, die alleen gedragen wordt door het aanzien en de populariteit van haar leidster.

Uiteraard kwam gisteren op het partijcongres helemaal niet ter sprake dat er drijfzand zit onder de CDU-kiezers in de deelstaten. Eensgezindheid en zelfs euforie dreven aan de oppervlakte en de staande ovaties voor 'Angie' wilden maar niet stoppen. Een nieuwe triomf voor de keizerin van Berlijn.

Uppercut voor de roden

Dat neemt niet weg dat de website van Der Spiegel de bijeenkomst als het 'congres van de grote leegte' omschreef. Geen nieuwe aanpak, geen drastischer beleid, geen verjonging in de leiding, geen woord over de affaire-AfD. De positie van Merkel is onbetwist, en een eventuele opvolger is in de verste verte niet in zicht.

Behoud van de macht, daar ging het in Keulen om en liefst zonder de sociaal-democratische SPD. Merkel deelde een uppercut uit aan de roden, die in Thüringen slechts 'junior partner' van Die Linke zijn, en slingerde een beetje bombastisch de zaal in: "Hoe klein wil de SPD eigenlijk blijven?"

Voordien had ze al gezegd dat de FDP haar 'natuurlijke regeringspartner' is. Dat de liberalen momenteel met amper 2 procent in de peilingen mijlenver onder de kiesdrempel (5 procent) zitten, drukte ze even achterover.

Waarnemers concludeerden prompt dat Merkel voor 2017 de absolute meerderheid nastreeft en uitgesloten lijkt dat niet. Merkel is de CDU en zonder Merkel is de CDU niets - zoveel is gisteren wel weer eens duidelijk geworden.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234