Zaterdag 19/06/2021

Karel Dierickx

Karel Dierickx (1940-2014) noemde zichzelf een ouderwetse schilder. Daarmee doelde hij op zijn voorkeur voor eeuwige thema's als landschap, stilleven en portret. Maar hij schilderde wel op de grens van figuratie en abstractie: met een wirwar van borsteltrekken en een vuurwerk van kleur maakte hij taferelen vol licht en beweging.

1 GENERATIE Gentenaar Karel Dierickx behoorde tot de generatie schilders die het in de jaren 70 en 80 moeilijk had. De schilderkunst werd beschouwd als passé en burgerlijk. Dierickx bleef schilderen, hoewel de meeste musea en galeries alleen oog voor conceptuele kunst hadden. In die jaren leerde hij galeriehouder Heiner Hachmeister kennen. Dankzij diens galerie in Münster zit veel werk van Dierickx nu in Duitse collecties. Bij ons is hij grotendeels een geheimtip gebleven. Het Raveelmuseum wijdt nu een ruim retrospectief aan de vorig jaar overleden schilder.

2 BEWEGING Wat meteen opvalt, is de manier waarop Karel Dierickx schildert. Hij gebruikt meestal korte borsteltrekken die alle richtingen uitgaan. Dat zorgt voor een grote dynamiek. Het schilderij lijkt één wemeling te zijn, alsof een storm over land en zee raast. Het heet niet toevallig Movement.

Het is - vermoedelijk toch - een landschap, hoewel het ook een zeegezicht kan zijn. De Engelse schilder William Turner, de grootmeester van licht en beweging, is niet ver weg.

3 HORIZON Verf verdicht zich tot een horizon, een samenspel van groene strepen en vegen, waaromheen de schilder wit laat dansen. Het kan om een landschap gaan waar mistflarden langzaam oplossen. Tegelijk zorgt die aanpak ook weer voor dynamiek: alsof de chaos (links) langzaam evolueert tot een rustiger landschap (rechts).

4 WOLK Boven de horizon hangen twee wolken - of is het maar één langgerekte wolk, waarin het licht verschillend speelt? In de ene wolk overheerst het wit, in de andere het grijs. De rechterwolk is tumultueus, uiteengereten door de wind. De linkerwolk heeft een mooi, wit pasteus randje in klonterige verf.

5 BOETSEREN Niet toevallig maakte Dierickx ook sculpturen: zijn manier van schilderen heeft immers iets sculpturaals. Net zoals de beelden van Alberto Giacometti en Rik Wouters lijken zijn schilderijen te zijn geboetseerd.

De Italiaanse beeldhouwer Medardo Rosso liet zijn schimmige beelden geboren worden uit een klomp gips en brons. Ook dat doet Dierickx: zijn taferelen komen voort uit een wirwar van forse borsteltrekken en samenklonteringen van kleuren.

6 WERKELIJKHEID Het was Karel Dierickx niet om anekdotiek of een verhaal te doen. Hij schilderde herinneringen aan een landschap of zeegezicht. Al doende liet hij een schilderij evolueren: een stilleven kon tijdens het schilderen een landschap worden, of omgekeerd. Uiteindelijk was het Dierickx in de eerste plaats om de verf te doen.

De tentoonstelling Karel Dierickx. Voorstelbare werkelijkheid tot 11 oktober in Roger Raveelmuseum, Machelen-aan-de-Leie. rogerraveelmuseum.be

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234