Woensdag 22/09/2021

Kankerpatiëntjes kunnen u veel geld opbrengen, weet u

Het nummer is 743-0472167-82. Wenst u een gift te doen aan de vzw Kinderkankerfonds, dan hebt u met dit rekeningnummer alle informatie die u hebben moet. U kunt zich ook naar het UZ Gent begeven en daar cash een donatie doen bij de mensen van de vzw. Wat u vooral niet moet doen, is ingaan op het telefonische aanbod om een speelgoedpakket “ten voordele van de kindjes met kanker” te kopen.“Wij doen zulke acties niet”, zegt Lut Van Kerckhove, secretaris van het Kinderkankerfonds. “We hebben ze niet nodig. Er lopen permanent benefietacties, overal in Vlaanderen. De meeste zijn opgezet door ouders, ex-patiënten en sympathisanten. We horen regelmatig dat iemand ergens dingen verkoopt namens onbestaande organisaties als Kind en Kanker of de Kinderkankerliga. We kunnen het enkel herhalen: zodra het er commercieel uitziet, zodra het opdringerig klinkt, heeft het per definitie niets te maken met het Kinderkankerfonds. Is er een callcenter in het spel, dan gaat het per definitie om een actie waarbij onze naam wordt misbruikt.”

TWEE MOLOTOV-COCKTAILS

Deze week opende het parket in Leuven een strafonderzoek tegen de bvba Belgium Packet Service (BPS) in Sint-Truiden. Dat gebeurt na klachten van zelfstandigen die waren benaderd om speelgoedpakketten aan te kopen “ten voordele van de Stichting voor Kankerpatiëntjes”.BPS is gevestigd in de industriezone Schurhovenveld in Sint-Truiden. Het adres is goed bekend bij zelfstandigenorganisatie Unizo. Op datzelfde adres huist de bvba Belgium Media Service (BMS) en dat bedrijf is dan weer goed bekend bij de brandweer van Sint-Truiden. Op 22 juli van vorig jaar dropte iemand twee zware molotovcocktails in de kantoren van BMS. Er volgde een korte en hevige vuurzee. De dader was een ex-zakenrelatie die van mening was dat dit de kortst mogelijke weg was naar een rechtvaardiger wereld.“BMS is een van de bekendste reclameronselaars van het land”, zegt Thomas Compernolle van zelfstandigenorganisatie Unizo. “Wij hebben op 26 juli 2006 al eens klacht ingediend tegen deze firma bij het Brusselse parket en de federale overheidsdienst Controle en Bemiddeling. Wat ze doen, is zelfstandigen opbellen met de vraag of ze willen adverteren in het boekske van het personeel van de fiscus, of de politie. Uiteraard altijd met dezelfde ondertoon: u kunt ons maar beter te vriend houden. De vertegenwoordigers komen altijd op momenten dat het heel druk is in de zaak. Of mevrouw hier even wil tekenen. En lap, er is voor 200 euro advertentieruimte verkocht voor een tijdschriftje dat door niemand ooit zal worden gelezen.”Fiscalo is een van de tijdschriften uit de portefeuille van BMS. Het heet een driemaandelijkse publicatie te zijn, “bestemd voor het personeel van de Federale, Gemeenschaps- en Gewestelijke Belastingdiensten” en tevens “adviesblad voor zelfstandigen & kmo’. Of het blad de doelgroep bereikt, mag worden betwijfeld. Het jongste nummer, december 2008, bestaat uit ellenlange rijen reclameblokjes met daartussen een 32 pagina’s lange aaneenrijging van uit het Belgisch Staatsblad gekopieerde wetteksten over “niet-recurrente resultaatsgebonden voordelen” en “retroactieve rechtzetting van gemeentelijke belastingreglementen”.“Pure oplichting”, zegt Thomas Compernolle. “Dat is geen blad dat is bedoeld om door iemand gelezen te worden.”

DE TRUC MET DE DRUKPROEF

Els Vanrenterghem van elektrohandel Demeyere uit Avelgem kreeg vorig jaar een vertegenwoordiger van BMS over de vloer. “Er hing een man aan de lijn met de vraag wanneer hij eens mocht langskomen om samen de drukproeven van onze advertentie te bekijken. Ik viel uit de lucht. Ha, zei de man, nochtans had hij een zes maanden geleden door iemand van onze winkel ondertekend contract voor zich liggen.”Vanrenterghem kon zich niets herinneren van een advertentie in het blad Intra-Veiligheid, dat de driemaandelijkse spreekbuis zou moeten zijn van de Belgische politie-, brandweer- en douanediensten. De man kwam, keurig in het pak. “Hij liet me het contract zien. Ik herkende die handtekening helemaal niet en stuurde hem weg. Hij deed heel verontwaardigd. Er was héél veel werk gekropen in de drukproef, zei hij. En de mensen bij BMS hadden daar echt hard voor gewerkt. En was ik er wel zeker van dat zes maanden geleden niet een interim-verkoper in onze winkel kon hebben gewerkt? Nee, daar was ik nu toevallig heel zeker van. Als je ziet hoe zelfverzekerd en met welke routine dit soort figuren komt binnen gewandeld, vrees ik dat de meeste handelaars erin trappen.”Dat is ook wat de statistieken zeggen. In Nederland bestaat sinds vorig jaar een meldpunt voor malafide reclameronselaars. Men raamt er de totale financieeleconomische schade door reclameronselaars op 400 miljoen euro per jaar. Bij Unizo liepen de afgelopen twee jaar 2.000 klachten binnen. Op zijn website heeft Unizo een zwarte lijst van malafide reclamebedrijven staan. Er is een juriste vrijgesteld om voltijds dossiers op te volgen en fraudeurs voor de rechtbank te brengen, maar kennelijk is weinig of niets opgewassen tegen deze plaag. “Het is gewoon een te gemakkelijke vorm van geldgewin”, zegt Compernolle. “En justitie heeft andere prioriteiten. Als je ziet om wat voor bedragen het bij al die kleine particulieren gaat - 200 euro, 300 euro -, dan is dat begrijpelijk. Maar je moet het ruimere plaatje zien. Het gaat om gigantische sommen.”Unizo zegt het niet met zoveel woorden, maar lijkt ergens wel blij dat de mensen achter BMS van fiscus en politie diversifieerden naar kinderkankerpatiëntjes. In elk geval kwam het parket van Leuven in actie, daar waar dat bij soortgelijke aangiften in het verleden niet zo snel gebeurde.Belgium Media Service kreeg in 2005 al eens gedonder met justitie. Het bedrijf heette toen nog Media Service Belgium en was gevestigd op hetzelfde adres in Sint-Truiden. De firma werd failliet verklaard. Kort voor de rechterlijke uitspraak werden de aandelen snel overgedragen aan een stroman in het Nederlandse Rosmalen. Even later verrees de firma als Belgium Media Service. “We troffen een lege doos aan”, zegt curator Vincent Geeraert. “Alle activa waren zoek gemaakt. Ik heb de zaakvoerder nooit te zien gekregen.”

UNFAIR TRADE

Nico Stevens heeft er geen probleem mee te erkennen dat hij al jaar en dag samenwerkt met BMS en van plan is om dat te blijven doen. Hij leidt de vzw Opvang Russische Kinderen (ORK), die elke zomer hele klasjes kinderen uit de omgeving van Tsjernobyl laat overkomen voor een vakantie bij Belgische gastgezinnen. “BMS geeft al jaren ons boekske uit”, zegt hij. “Zeer handig systeem. Wij zijn allemaal vrijwilligers met veel werk en weinig tijd. Wij sturen hen wat teksten op, zij gieten dat dan in een tijdschrift. Ze hebben een geschreven overeenkomst met ons om reclame te werven. Vanuit het oogpunt van bedrijven is dat vast wel goed voor hun imago, dat ze zich associëren met mensen die iets doen voor de kinderen in Tsjernobyl. Er staat wel veel reclame in, ja. Dat wel.”Nico Stevens heeft er geen idee van hoeveel BMS op de kap van de Tsjernobylkindjes verdient. Volgens een voorzichtige raming zou 96 à 97 procent van de opbrengst uit reclameblokjes in de zakken van de Truiense firma verdwijnen. Stevens kan het niet bevestigen, want hij heeft geen idee. “Wij hebben met BMS de afspraak dat zij ons jaarlijks zoveel-duizend euro storten. Wat zij er zelf aan overhouden, weten we niet. En het kan me ook niet schelen, zolang wij met ORK maar uit de kosten komen.”Maar BMS begint langzaamaan te lijden onder de acties van Unizo. Het aantal zelfstandigen dat nog het nut inziet van een kleine advertentie op pagina 38, te midden van tientallen andere, slinkt. “Ze hebben ons vorig jaar voorgesteld om in plaats van reclame via hun andere bedrijf BPS speelgoedpakketten te verkopen ten voordele van de kinderen in Tsjernobyl”, legt Stevens uit. “Ik heb gezegd dat dat goed was. Wat maakt het ons ook uit? Als dat geld maar binnenkomt.”Meer dan vermoedelijk was dat het punt waarop zaakvoerder Bart Luyck heeft gedacht: wat met zieke kindjes uit Oekraïne kan, kan wellicht ook met zieke kindjes van bij ons.

DE TRUC MET DE DUIM

Er is weinig geweten over de mensen aan de andere kant van de lijn, tenzij dat ze schroom voelen om andere mensen in de ogen te kijken en te vertellen over hun job. Een uitzondering is Marc Wouters, vier weken lang vertegenwoordiger bij BMS. Hem werd tijdens de cursus aangeleerd hoe op het standaardcontract het blokje met de vermelding van de te betalen som zich situeert op de plaats waar je het vasthoudt met je duim. “Die handelaars zagen eigenlijk nooit tot wat voor bedrag ze zich hadden verbonden”, aldus Wouters. “We hadden vier tijdschriftjes: Fiscalo, dat van ORK, Inter-Politie en nog eentje van de brandweer. Binnen de firma circuleerde een lijst met schaapkes. Zo noemden we handelaars van wie we wisten dat we ze altijd konden strikken. Er is zo’n kasseilegger in Tessenderlo: een doodbrave man. Die adverteerde altijd. Er werd ons gevraagd om vooral te mikken op starters en beginnende kmo’s. Daar heb je de grootste kans dat mensen zich om de tuin laten leiden en schrik pakken bij de eerste aangetekende brief.”Marc Wouters had er graag eerder mee genokt. Dat hij uiteindelijk vier weken voor het bedrijf bleef werken, kwam door de bedrijfswagen. Want de streken die BMS uithaalt met zijn “klanten” haalt het volgens hem ook uit met zijn verkopers.“Ik moest een document tekenen voor ontvangst van mijn bedrijfswagen, waarbij ik erkende dat hij in perfecte staat was en beloofde dat ik er als een goede huisvader zorg voor zou dragen”, zegt hij. “Ik kom op de parkeerruimte. De auto is bijna perte totale. Dat is niks, zeggen ze, hij rijdt nog: ‘En volgende week doen we hem wel binnen bij Fiat.’ Er gebeurde helemaal niets. Ik gaf mijn ontslag en onmiddellijk volgde er een brief met de melding dat ik moest betalen voor de schade aan die auto.”

INMIDDELS IN SPANJE

Een jaar geleden dacht Luc O. de job van zijn leven te hebben gevonden: reclame verkopen in Estepona, Zuid-Spanje.“BMS heeft daar zijn callcenter”, zegt hij. “Ik weet niet waarom ze daar zitten. Ik ben er naartoe gelokt onder andere voorwendsels en uiteindelijk werd ik gevraagd om handelaars te bellen met een heel verhaal over drukproeven. Als een handelaar zei dat hij van niks wist, dan moesten wij zeggen: ‘Maar natuurlijk, u bent een druk bezet man!’ Ze hadden een heel scenario.”Na een halve dag had O. genoeg gezien. Hij gaf zijn ontslag. Hij kondigde ook aan dat hij naar de politie zou stappen.“De volgende ochtend, om acht uur, stond er een Nederlander in mijn kamer, vergezeld van een gewezen Antwerpse portier. Ik werd afgedreigd. Als ik hierover zou praten, zou ik wel eens zien. Ik lachte de bedreigingen weg. Een paar seconden later hing ik ondersteboven buiten mijn balkon op de zevende verdieping. Ik zweer u: dat zijn momenten waarop een mens doet wat hem wordt gezegd te doen.”‘HARDWERKENDE TELEFONISTEN’Communiceren mag dan de stiel zijn van Bart Luyck, mét hem communiceren lukte de afgelopen week niet. De druk bezette, onbereikbare zaakvoerder stuurde donderdag wel een brief naar de krant Het Laatste Nieuws. “BPS bereikt maandelijks 12.000 potentiële klanten”, heet het daarin. “Ongeveer 600 keer per dag bellen onze zes hardwerkende telefonisten naar zelfstandigen in België met de vraag of ze bereid zijn hun goed hart te tonen voor de vzw ORK. Dat het hierbij om het Kinderkankerfonds zou gaan en dat onze telefonisten dit ook tijdens de gesprekken zouden vermelden, is pure onzin.”Dat klopt. Volgens de aanklacht van Unizo bellen de ronselaars van BPS niet namens het Kinderkankerfonds, maar de Stichting voor Kankerpatiëntjes. “Heb ik nog nooit van gehoord”, zegt Lut Van Kerckhove. “Voor zover ik weet, bestaat er geen organisatie met die naam.”In zijn brief aan de krant stipt Luyck aan dat BPS zelf ook aangesloten is bij Unizo. “Dat klopt”, zegt Compernolle. “Tot we deze week ontdekten dat dit bedrijf een spin-off is van BMS. We hebben het geschrapt.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234