Zondag 25/10/2020

Amerikaanse politiek

Kan Jeb Bush opboksen tegen de uitdijende Trump-manie?

Beeld AFP

Het is eind oktober, een jaar voor de Amerikaanse verkiezingen, en de strijd in één partij is nu al beslecht. Met het besluit van vicepresident Joe Biden om af te zien van een kandidatuur, kan Hillary Clinton de Democratische nominatie niet meer mislopen. Alle aandacht zal zich nu toespitsen op de Republikeinen waar een 'outsider', Donald Trump, al maandenlang aan kop gaat. Ten koste van Jeb Bush, ooit de favoriet. Drie vragen over hoe het nu verder zal gaan in het verkiezingscircus.

1. Is het besluit van Biden de grootste opsteker voor Clinton in maanden?

Zeker, en het moment was opvallend. De dag voor haar getuigenis voor de Congres-commissie die de aanval op het Amerikaanse consulaat in Benghazi onderzoekt, maakte Biden zijn besluit bekend.

De enige Democraat van statuur uit het politieke 'midden' die nog een gevaar voor Clinton vormde, besloot zich woensdag niet in de strijd te werpen. Voor het eerst in maanden kreeg Clinton, geplaagd door het e-mailschandaal, goed nieuws te horen. Ze kan het goed gebruiken.

Biden kon in Iowa en New Hampshire, waar in februari de voorverkiezingen beginnen, op zo'n 18 procent van de stemmen rekenen. Een fors deel zal nu, wellicht schoorvoetend, Clintons zijde kiezen. In New Hampshire, waar ze tegen de verwachting in socialist Bernie Sanders voor zich moet dulden, kan dat het verschil maken.

'Is de kroning van Clinton weer op het rechte spoor?', vroeg John Fund van de National Review zich zondag af, na de goede prestatie van Clinton tijdens het eerste Democratische debat. Er valt veel voor te zeggen. Sanders mag misschien verrassen in New Hampshire, maar daarna heeft hij geen 'realistisch pad' richting de Democratische nominatie. In maart stemmen maar liefst 26 staten, goed voor de helft van het aantal gedelegeerden op de Democratische Conventie.

Een fors deel van deze staten is Clintongezind, waaronder Florida en Ohio. Als Sanders knock out is geslagen, wellicht al op 1 maart (Super Tuesday), zal de druk op hem snel toenemen om de handdoek in de ring te gooien en de rijen te sluiten in de partij.

2. Gaat Donald Trump zorgen voor dé grote verrassing van 2016?

De Republikeinse partijtop moet zich onderhand zorgen gaan maken over Trumps zegetocht door het land. Als ze dat al niet doen. Tot nu toe werd steeds bezwerend gezegd dat de flirt van de Republikeinse kiezer met de miljardair slechts van korte duur zou zijn. Hoe dichterbij de Iowa-caucus, hoe meer kiezers zich van Trump zouden afwenden.

Bovendien zouden de kiezers die écht gaan stemmen, nu nog geen aandacht besteden aan de voorverkiezingen. Kortom: al die opiniepeilingen waarin Trump aan kop gaat, zijn allemaal niks waard. Maar de zomer is voorbij en er zijn nog maar drie maanden te gaan tot de Iowa-caucus. En nog altijd is er geen barst te bekennen in het verkiezingspantser van Trump. De Trump-manie breidt zich zelfs uit naar andere staten. In het oostelijke Massachusetts stond hij woensdag op 34 procent, in het westelijke Nevada op 38 procent en het zuidelijke South Carolina op 34 procent.

De voorsprong van de onverwachte 'frontrunner' houdt nu zo lang aan, ruim drie maanden, dat de kiezers zijn gaan geloven dat hij ook de nominatie gaat winnen. Dit is volgens sommigen een belangrijkere indicator hoe de voorverkiezingen zullen verlopen. Ruim 40 procent, zo bleek deze week uit een Washington Post-peiling, zegt dat Trump de nominatie in de wacht zal slepen. In Massachusetts is dit zelfs 48 procent. Enthousiast retweette Trump een bericht van jongeren die de miljardair steunen. 'Het hoogste percentage tot nu toe!', aldus de jongeren. 'Het is een beweging!!!'

De Trump-manie breidt zich uit over het hele land.Beeld GETTY

3. Wordt Jeb Bush het grootste slachtoffer bij de Republikeinen?

Opvallend is dat ze in het kamp van Jeb Bush, in juni nog de grote favoriet, totaal niet in paniek zijn. De derde Bush die president wil worden, is nu in de peilingen gezakt tot de vijfde of zesde plaats. Hij scoort slechts tussen de 5 en 7 procent. Ook hier is het geloof groot dat Trumps campagne gedoemd is te mislukken en dat de kiezer vanaf januari wel de weg zal weten te vinden naar de serieuze en gerespecteerde Bush-telg

'Een zombie frontrunner', zo noemde directeur Mike Murphy van Right To Rise dinsdag in een interview met Bloomberg vastgoedmagnaat Trump. Right To Rise is de superrijke Political Action Committee (PAC), die Bush steunt. In de kas: 100 miljoen dollar, vooral te gebruiken vanaf januari. Murphy zegt dat de kans groot is dat Bush, ondanks zijn slechte score nu, medio maart de koploper is. De kiezer zal volgens Murphy gaan inzien dat Trump in november geen kans maakt tegen een Democraat. Murphy: 'Hij is politiek dood. Hij zal nooit president van Amerika worden.'

Als deze theorie klopt, moet maar liefst 54 procent van de Republikeinse kiezers in de komende maanden het licht zien en van gedachten veranderen. Want zoveel Republikeinen steunen Trump en die andere populaire outsider, Ben Carson. Wishful thinking van de Bush-aanhangers? Bush en zijn PAC hebben sinds juni al miljoenen uitgegeven, zonder merkbaar resultaat. In september werd begonnen met een tv-campagne van 24 miljoen dollar in Iowa, New Hampshire en South-Carolina. En nog altijd is een plek in de top-3 niet in zicht.

Jeb Bush eet een pork chop in Des Moines, Iowa. In die staat haalt hij slechts 5 procent.Beeld REUTERS
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234