Donderdag 19/05/2022

Bellen metMaral Noshad Sharifi

Kan Biden Poetin een halt toeroepen? ‘Veel experts zijn het eens dat een oorlog niet kan worden uitgesloten’

Een Oekraïense marinier in het de grensregio Donetsk. Beeld AP
Een Oekraïense marinier in het de grensregio Donetsk.Beeld AP

Het kan de week van de waarheid worden voor het dreigende conflict aan de Oekraïense grens nu de VS twee keer om de tafel gaat met Rusland. Hoe ver gaan de Amerikanen om Poetin tegen te houden? We vragen het aan Maral Noshad Sharifi, Amerika-correspondent voor de Volkskrant.

Hessel von Piekartz

Vorige week spraken Biden en Poetin in een rechtstreeks videogesprek over de Oekraïne-crisis. Heeft het gesprek nog wat opgeleverd?

‘Poetin en Biden hebben elkaar vooral gewaarschuwd. Biden zou Poetin hebben aangespoord de oplopende spanningen rond Oekraïne met spoed te de-escaleren. Als hij dat niet doet, dan zullen er sancties volgen, dreigde Biden. Waarop zijn Russische collega waarschuwde dat sancties tot een breuk in de onderlinge relaties zouden leiden. Na afloop zei Poetin dat hij tevreden was over het gesprek. Maar goed, de spanningen aan de Oekraïense grens zijn er nog steeds.’

Wat staat er nu te gebeuren?

‘Komende week gaat de Biden-regering in gesprek met Rusland. De Amerikanen weten nog steeds niet zeker of Rusland die onderhandelingen serieus neemt. Als ze wel serieus blijken, gaan de Amerikanen een paar voorstellen doen. Ze zullen nogmaals dreigen met sancties, maar ze zullen de Russen ook tegemoet willen komen door bijvoorbeeld te beloven wat Amerikaanse troepen, die nu gestationeerd zijn in Baltische staten en Polen, terug te trekken ’

Biden zegt geen oorlog om Oekraïne te willen voeren, maar wel met een ‘resoluut antwoord’ te komen op een Russische inval. Wat bedoelt hij daarmee?

‘Dat kunnen hele zware economische sancties zijn om Rusland pijn te doen. Ze denken ook na over het geven van training aan Oekraïense troepen en het sturen van wapens naar het land. Op die manier zouden ze op afstand alsnog een rol kunnen spelen. Daarnaast kunnen de Amerikanen ook de druk vergroten op andere voormalige Sovjet-staten, landen waar Rusland langzamerhand aanspraak op maak.

‘In ieder geval willen de Amerikanen niet te veel doen in Oekraïne. Ze hebben zich vorig jaar nog teruggetrokken uit Afghanistan. De Irak-oorlog was ook al een grote mislukking. Ze willen wel een harde toon aanslaan tegen de Russen, maar zich tegelijkertijd niet te nadrukkelijk mengen in buitenlandse conflicten.’

Hoe reëel achten de Amerikanen een daadwerkelijke Russische inval in Oekraïne?

‘Afgelopen week heeft Antony Blinken, de minister van Buitenlandse Zaken, nog gezegd dat de Amerikanen zich ernstig zorgen maken over een inval, ze zouden bewijs hebben dat dat mogelijk is. Veel experts hier zijn het erover eens dat een oorlog niet kan worden uitgesloten. Ze kunnen Poetins gedachten niet lezen.’

In hoeverre leeft de situatie rond Oekraïne bij Amerikanen?

‘Helemaal niet. Ik denk dat als ik hier de straat op zou lopen en aan mensen een vraag zou stellen over de spanning in Oekraïne, vrijwel niemand zou weten waar ik het over heb. Ook in de media is het nauwelijks een onderwerp. Men is meer bezig met corona. Het aantal besmettingen gaat hier omhoog, een enorme omikrongolf raast door het land. De inflatie is toegenomen, mensen maken zich zorgen over hun portemonnee. En dan zijn er nog de spanningen tussen Trump-aanhangers en de Democraten.

De Amerikaanse president Joe Biden donderdag bij de herdenking van de bestorming van Het Capitool. Beeld EPA
De Amerikaanse president Joe Biden donderdag bij de herdenking van de bestorming van Het Capitool.Beeld EPA

‘Dat laatste is waar Bidens focus de afgelopen dagen lag. Donderdag gaf hij een speech naar aanleiding van de herdenking van de Capitoolbestorming één jaar geleden. Het was een van de vurigste die ik ooit van hem heb gehoord. Hij haalde enorm uit naar Trump, zonder zijn naam te noemen.’

De polarisatie lijkt alleen maar te zijn toegenomen. Bestaat het risico dat Biden naast een internationale straks ook een nationale crisis moet oplossen?

‘Ja, dat probeert hij ook te doen. Hij heeft het in het buitenland altijd over het belang van democratie boven autocratie, maar het gaat met zijn eigen democratie ook niet zo goed. Hij moest in zijn toespraak daarom duidelijk maken dat Trump liegt over wat zich vorig jaar heeft afgespeeld. Heel veel Amerikanen denken bijvoorbeeld dat Biden de verkiezingen niet echt heeft gewonnen.

‘Ik denk niet dat Biden zijn tegenstanders heeft bereikt met die speech. Die luisteren toch niet naar wat Biden te zeggen heeft, het kan ze niks schelen. Hij heeft in zijn vlammende betoog wel gezegd dat hij met de Republikeinen wil samenwerken zolang ze maar geen leugens verspreiden.

‘Het zal me niet verbazen als er de komende tijd coalities worden gesmeed tussen wat meer traditionele Republikeinen en wat meer gematigde Democraten die samen optrekken tegen de radicale groep die de democratie bedreigt. Deze speech zette de schijnwerpers op alle leugens die samen de bedreiging vormen.’

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234