Vrijdag 23/04/2021

Pterosaurus

Jurassic Park in China: recordvondst van prehistorische eieren

Een impressie van hoe de visetende Hamipterus tianshanensis leefde. Beeld REUTERS
Een impressie van hoe de visetende Hamipterus tianshanensis leefde.Beeld REUTERS

Het doet denken aan Jurassic Park of een andere 'prehistorische' kaskraker uit Hollywood. Wetenschappers hebben in de Noord-Chinese regio Xinjiang Uygur 215 gefossiliseerde pterosaurus-eieren gevonden. Het visetende reptiel behoort tot de grootste vliegende dieren die deze planeet ooit heeft gezien.

De vondst zorgt voor opwinding onder paleontologen. Een Chinese onderzoeker sprak zelfs van een pterosaurusparadijs. Mogelijk liggen er nog meer eieren verborgen. Er werden wel eerder pterosaurus-eieren gevonden, onder andere in Zuid-Amerika en China, maar nooit zoveel tegelijk. Waarschijnlijk zijn ze tijdens heftige stormen op drift geraakt in een meer en naar eenzelfde punt langs de oever gestuwd voordat ze zonken. Elk ei meet ongeveer zeven centimeter in doorsnede.

De ontdekking werd gedaan in een blok zandsteen van ruim tien meter. Bijzonder is niet alleen het aantal maar ook de zestien complete embryo’s die in de eieren werden gevonden. Daaruit zou blijken dat de baby’s zeker niet meteen konden vliegen en waarschijnlijk jaren zorg nodig hadden van de ouders alvorens ze konden opstijgen, melden de wetenschappers in het vakblad Science.

Pterosaurussen hadden een spanwijdte van wel tien meter, een succesverhaal. Beeld REUTERS
Pterosaurussen hadden een spanwijdte van wel tien meter, een succesverhaal.Beeld REUTERS

Vers uit het ei

"Dat ze eerst een tijd gevoed moesten worden, vind ik niet zo opmerkelijk. Als vogels vers uit het ei komen, hebben pa en ma ook nog wat werk voor de boeg", zegt de Nederlandse onderzoeker Anne Schulp van het natuurhistorisch museum Naturalis in Leiden.

Zoveel eieren op een plek vindt hij intrigerend. Volgens Chinese en Braziliaanse onderzoekers die aan de vindplaats onderzoek deden, kan het wijzen op broedplaatsen van kolonies pterosaurussen. Hoe dan ook, net als de grote dino’s spreken de vliegende reptielen tot de verbeelding. Schulp: "Ze zijn het grote succesverhaal uit de tijd van de dinosauriërs. Ze waren heer en meester van het luchtruim, voordat de eerste vogels kwamen."

Vliegen niet bijzonder

Overigens plaatst Schulp daarbij wel een aantekening. Vliegen lijkt bijzonder, maar is een kunstje dat inmiddels best veel dieren voor elkaar hebben gekregen. "Na de vliegende reptielen had je de vogels, daarna de vleermuis, maar ook vliegende eekhoorns, er zijn hagedissen met flapjes en natuurlijk bij de insecten allerlei vliegers. Vliegen is meerdere malen ontstaan in de geschiedenis van het leven. Pterosaurussen hebben wel een heel bijzonder hoofdstuk geschreven. Vooral omdat sommige exemplaren uitzinnig groot konden worden met een spanwijdte van meer dan tien meter."

Uitbroeden van de versteende eieren kan alleen in films. Beeld EPA
Uitbroeden van de versteende eieren kan alleen in films.Beeld EPA
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234