Zondag 24/01/2021

Jongeren willen wel trouwen, maar durven niet

'Voor altijd samen': er is weinig dat jongeren liever willen. Dat jonge koppels eeuwig blijven samenwonen is niet omdat ze het huwelijk ouderwets vinden, maar omdat ze bang zijn om te scheiden. 'De verwachtingen liggen zo hoog, dat ze er niet meer aan durven beginnen.'

Weinig jongeren die vandaag nog trouwringen uitwisselen, samenwonen doen ze des te vaker. Dat ze zo weigerachtig staan tegenover het boterbriefje, is niet omdat ze het een oubollig concept vinden. Veeleer jaagt het huwelijk hen schrik aan. Dat blijkt althans uit een Amerikaanse studie, gepubliceerd in Family Relations, een wetenschappelijk tijdschrift over gezinsonderzoek. Het gros van de respondenten zegt daarin dat ze ooit wel willen trouwen, maar enkel met de ware en als ze mentaal klaar zijn voor het engagement. Maar tegelijk geeft tweederde van de samenwonende koppels ook aan dat ze zich zorgen maken over een eventuele scheiding, en de financiële en emotionele kater die dit oplevert.

Hier is dat niet anders, weet Alfons Vansteenwegen, relatietherapeut en emeritus hoogleraar in de psychologie en seksuologie (KU Leuven). "Het is een heel dubbele houding. De meeste mensen willen graag een vaste relatie, omdat ze denken daar hun geluk uit te halen. Tegelijk zijn ze erg bang om te mislukken. Bij sommigen liggen de verwachtingen zo hoog dat ze er niet aan durven beginnen. Of ze denken dat trouwen synoniem is voor samenblijven ondanks alles, wat niet klopt."

De cijfers lijken Vansteenwegen gelijk te geven. Sociologe Sara Symoens (UGent) ondervroeg 430 jongeren die ouder zijn dan achttien en nog bij hun ouders wonen. "Ruim acht op de tien jongeren uit een intact gezin wil graag trouwen. Bij jongeren uit een gebroken gezin is dat wat lager, ongeveer zeven op tien. Het traditionele waardepatroon slaat dus wel nog aan. Maar de jongeren schatten hun eigen kans op een echtscheiding ook redelijk hoog in. Als meisjes uit een intact gezin komen, denken ze dat ze 24 procent kans lopen om ooit te scheiden. Bij meisjes uit een gebroken gezin is dat 31 procent, bij jongens ligt die verhouding tussen 26 en 30 procent."

Fragiele verbintenis

Die bekommernis is bovendien terecht, zegt Vansteenwegen. "Trouwen is geen oubollig idee, al twintig jaar blijkt uit onderzoek dat jongeren liefst van al een vaste relatie willen. Er zijn nu eenmaal weinig mensen die gemaakt zijn om alleen door het leven te gaan, we hebben een nogal sterke hechtingsbehoefte. En het huwelijk blijkt iets waardevol. Maar de angst is toegenomen, omdat het huwelijk niet meer hetzelfde is als vroeger." Kort samengevat: vroeger was het huwelijk een instituut. Je stapte erin en het was vanzelfsprekend dat het bleef duren. Vandaag draait het allemaal om willen.

"Mensen stapten vroeger met meer altruïsme in een huwelijk, terwijl vandaag zelfrealisatie en autonomie centraal staan. Dat maakt het al heel wat moeilijker om een relatie in stand te houden", legt Vansteenwegen uit. "Ook de verwachtingen zijn anders. Vijftig jaar geleden was een huwelijk taakgericht, een overlevingsinstituut. Nu is het een intieme relatie, waarbij partners elkaar steunen en hun gevoelens delen. Zo'n verbintenis is veel fragieler. Zeker nu we leven in kleine cellen - ik denk daarbij aan een koppel met één of twee kinderen in een appartement - wordt het gewicht van zo'n huwelijk belangrijk. Alle geluk moet daaruit komen. Terwijl mijn ervaring leeft dat tevredenheid al heel wat is."

Voor de twijfelaars wil Vansteenwegen nog meegeven dat de angst ontwijken het kwaad niet voorkomt. "Een huwelijk is een contract, en dat versterkt de band tussen twee mensen. Als getrouwd koppel ervaren ze vaak meer steun uit hun omgeving, en is het geloof groter." Dat weet ook Symoens: "Steeds meer koppels kiezen er voor om samen te wonen, zeker als ze zagen hoe hun ouders uit elkaar gingen. Maar zo'n relaties blijken minder stabiel, en lopen sneller op de klippen."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234