Dinsdag 15/06/2021

Defensie

Jonathan Holslag en Joachim Pohlmann na één maand als reservist in het leger:"Ik ben de zwakste schakel geweest"

Joachim Pohlmann (midden) en Jonathan Holslag in opleiding voor reservist in het Belgisch leger. Beeld Tim Dirven
Joachim Pohlmann (midden) en Jonathan Holslag in opleiding voor reservist in het Belgisch leger.Beeld Tim Dirven

Eén maand Leopoldsburg zit erop, voor reservisten Jonathan Holslag en Joachim Pohlmann. Een VUB-prof en N-VA-woordvoerder bij het leger: het was een cultuurschok. "Ik ben mezelf toch een paar keer tegen gekomen."

Begin juni maakte VUB-professor Jonathan Holslag (37) bekend dat hij reservist zou worden in het Belgisch leger. Drie weken later liet N-VA-woordvoerder Joachim Pohlmann (37) weten dat hij een maand afwezig zou blijven, wegens driloefeningen, marsen met volledige bepakking en schietinstructies – hij werd ook reservist. Eén maand hebben ze nu doorgebracht bij Peloton Delta in de kazerne van Leopoldsburg – met een uitstapje naar Elsenborn voor de schietoefeningen die in het dorre gras van Leopoldsburg voor al teveel brandgevaar zouden zorgen. "Ik ben mezelf toch een paar keer tegengekomen – fysiek en mentaal", zegt Pohlmann.

Kapot gaan en kotsen

Want zo’n reservistenopleiding is pittig. Marsen met een rugzak van 15 kilogram, een geweer dat je moet dragen, een zware kogelvrije vest en dan temperaturen die vlotjes boven de 30 graden gaan. Een pretje is dat niet, zegt Pohlmann. "Bij de laatste mars van 15 kilometer hadden we de nacht voordien zelfs niet geslapen, en dan door de Leopoldsburgse woestijn: dat was kapot gaan, met kotsen en alles erop en eraan."

Het was uit overtuiging dat Holslag en Pohlmann reservist wilden worden – twee van de 5.101 reservisten bij Defensie. "We moeten allemaal strijders worden. We moeten vanuit liefde, kracht en wijsheid vechten voor de menselijkheid van onze samenleving", legde Holslag uit toen hij zijn beslissing in De Morgen toelichtte. Pohlmann verwoordde zijn motivatie zo: "Na de aanslagen in Parijs besefte ik dat hier iets serieus aan de hand is en dat we niet voorbereid zijn. Ik wil bijdragen aan onze veiligheid."

Een maand later is het diepere inzicht in Defensie al doorgedrongen. En ook: in zichzelf. "Wanneer je in de Wetstraat werkt, ben je de hele dag geconnecteerd – mijn gsm stond nooit af", vertelt Pohlmann. "De eerste dagen in Leopoldsburg kwam ik op mijn kamer, nam ik mijn smartphone en bekeek Twitter. Daar ben ik snel mee gestopt: 'Waar gaat het toch over', dacht ik. Ik was helemaal uit de bubbel van de Wetstraat. Mijn kop was leeg. Ik was enkel nog bezig met mijn lichaam."

Joachim Pohlmann en Jonathan Holslag in opleiding voor reservist in het Belgisch leger. Beeld Tim Dirven
Joachim Pohlmann en Jonathan Holslag in opleiding voor reservist in het Belgisch leger.Beeld Tim Dirven

Wat niet wil zeggen dat zo’n legertraining een alternatief voor een digitale detox is of een middel tegen stressoverload. "Het wapen gaf stress", zegt Pohlmann. "Het was heel dubbelzinnig. Je wapen moet deel van jezelf gaan uitmaken – je draagt het niet voor niks altijd bij je. Maar tegelijk wijzen ze je er constant op dat je een dodelijk instrument draagt. Want elke fout die je maakt, kan fatale gevolgen hebben."

Essentiële discipline

"Daarom is discipline bij Defensie essentieel, leerde ik al", zei Holslag eerder. "Het is één ding om als academicus met strategie bezig te zijn en onrechtstreeks de gevolgen in te schatten op het niveau van een land of een samenleving, maar het is nog wat anders dan een dodelijk wapen in de hand te hebben en je bewust te worden van de directe gevolgen die een foutieve omgang kan hebben. Het gevoel met dodelijke munitie te werken, vergroot de ernst toch. Deze opleiding zet je met beide voeten op de grond."

Daarom is discipline zo belangrijk – nog maar vorige week raakte een militair bij een oefening in Aarlen gewond toen een geweer plots afging. Maar het gebrul van de drilsergeanten dient nog een ander doel, weet Holslag nu. "Het geschreeuw in je oor dat het sneller moet: fijn is dat niet. Maar het gaat erom een groep te vormen, om mekaar er samen door te sleuren. In de 'gewone' wereld bestaat dat niet: alles is individualistisch geworden.

"Dat besef is een verrijking, weet ik nu: je moet als groep schitteren, en daarvoor moet je de zwakste schakel meetrekken en optillen. Ik ben ook de zwakste schakel geweest: fysiek was ik wel in orde, maar in snel en grondig een geweer schoonmaken was ik geen held – die fijne motoriek had ik niet. Dus hielp iemand uit het peloton mij. Gaf me tips. Oefende extra met mij. Want iedereen weet: als één geweer niet goed schoongemaakt is, krijgt heel het peloton op zijn donder."

Wanneer het straks in de politiek – en dan zeker in het N-VA-hoofdkwartier – over Defensie gaat, zal Pohlmann zijn idee over wat er allemaal nodig is bijgesteld hebben. "Voor de politiek is het leger iets abstract: het gaat over cijfers, over de prijs van vliegtuigen, over 25.000 manschappen en de NAVO-norm van 2 procent die gehaald moeten worden.

"Maar als je erin zit – zoals ik nu – merk je dat het over mensen gaat. Want je kan zoveel besparen als je wil, maar wat je ook beslist: het heeft gevolgen voor de mensen op het terrein. Moeten er nieuwe pantserwagens of terreinwagens of geweren gekocht worden, moet dat het beste zijn wat er te krijgen is. Want de mensen moeten kunnen vertrouwen op hun materiaal – anders kan het slecht aflopen."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234