Vrijdag 20/09/2019

Brexit

Johnson ‘wil wet breken om no deal te forceren’, maar kan zo in de cel belanden

Beeld Photo News

Brits premier Boris Johnson heeft gisteravond een brief geschreven naar alle Conservatieve partijleden waarin hij verklaart dat hij nog liever de wet wenst te breken dan dat hij de EU zou smeken voor een uitstel van de brexit. Reden? Johnson heeft afgelopen week gegokt en verloren, en zijn opties om de Europese Unie alsnog zonder akkoord te verlaten, worden steeds schaarser. Opmerkelijk: als Johnson de wet met de voeten treedt, riskeert hij een gevangenisstraf.

De Britse oppositiepartijen hebben het de premier behoorlijk moeilijk gemaakt, zoveel is duidelijk. Gisteren werd het wetsvoorstel dat een brexit zonder akkoord voorkomt, ook goedgekeurd door het Hogerhuis. Het Lagerhuis had de wet woensdag al goedgekeurd. Volgens die wet moet Johnson Europa om drie maanden uitstel van de brexit vragen, als er op 19 oktober geen akkoord met de EU is. De nieuwe brexitdatum zou dan ten laatste 31 januari 2020 zijn.

Lees ook:

Roepers de mond gesnoerd

Alleen nog onmogelijke opties voor Johnson om brexit door te duwen; zoals een motie van wantrouwen tegen zichzelf

Maar de premier ligt naar eigen zeggen “nog liever dood in een gracht” dan in Brussel nieuw uitstel te moeten vragen. Tijdens een bezoek aan het Schotse Aberdeenshire gisteren verklaarde hij nogmaals dat hij zou weigeren om uitstel te vragen. “Het Britse volk wil uit de unie. Ze willen niet meer getreuzel en vertraging”, zei Johnson tijdens een bezoek aan een boerderij. Op de vraag hoe hij op de EU-top van 17 en 18 oktober een nieuwe deal zou sluiten, antwoordde hij: “Door overtuigingskracht. Omdat er absoluut geen twijfel is dat we eruit moeten geraken.”

Ook sluit de premier uit dat hij zou opstappen, om te vermijden uitstel te vragen. Hij wil in het ambt blijven om de brexit te doen voltrekken en om Labour-leider Jeremy Corbyn te verslaan, meldt The Daily Telegraph

Johnson zou nu nog een andere, laatste zet achter de hand houden, een verregaande zet. Althans, dat schrijven verschillende Britse media. “De tegenstanders van de brexit hebben een wet aangenomen die me zou dwingen om in Brussel te smeken om de deadline voor de brexit te verleggen. Dat is iets dat ik nooit zal doen”, zegt Johnson in de brief.

‘Brexit martelaar’

Partijgenoot Iain Duncan Smith zou gisteravond Johnson aangespoord hebben om het hoofd koel te houden en de wet te overtreden. “Hij zou een ‘brexit martelaar’ worden als hij ervoor kiest de wet te overtreden en een gevangenisstraf riskeert voor minachting van het parlement”, aldus Smith. “Dit gaat over het parlement tegenover het volk. Boris Johnson staat aan de kant van het volk dat gestemd heeft om de EU te verlaten. Het volk is soeverein omdat ze het parlement verkiezen. Maar het parlement wil de wil van het volk tegenhouden”, aldus nog Smith aan The Telegraph, dat als eerste met het opmerkelijke nieuws naar buiten kwam.

David Lidington, de de facto vice-premier onder Johnson voorganger Theresa May, sprak deze ochtend bij BBC Radio 4 over een “gevaarlijk precedent” als Johnson ervoor zou kiezen de wet niet na te leven. Ook Lord MacDonald, voormalig hoofd van het Britse Openbaar Ministerie, stelt dat de premier dan mogelijk in de cel kan belanden. “Een rechtbank zou kunnen bevelen dat de wet moet nageleefd worden.” Een nieuwe weigering van Johnson zou neerkomen op “minachting van de rechtbank”, waardoor hij een gevangenisstraf riskeert, bericht Sky News.

Opstappen of wet breken?

Het plan van Johnson om vervroegde verkiezingen te organiseren, lijkt ondertussen steeds minder realistisch. De Labour-partij van oppositieleider Jeremy Corbyn, de Liberale Democraten en de Schotse en Welshe nationalisten zijn gisterenavond overeengekomen om vervroegde verkiezingen te blokkeren, tenzij een uitstel van de brexit gegarandeerd wordt. Dat zullen ze alvast maandag doen. 

Johnson zou hierdoor gedwongen worden tot opstappen, aangezien hij de optie van een uitstel absoluut niet ziet zitten. Tenzij hij er dus voor kiest om de wet die een harde brexit moet vermijden te breken. Na een hectische week dreigt volgende week misschien nog spannender te worden.  De tijd begint nu alleszins écht te dringen, want voor donderdag 12 september moet het parlement opgeschort worden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234