Maandag 13/07/2020

InterviewHet uur blauw

Johan Terryn maakt podcast over rouwproces: ‘We hebben zo’n taboe gemaakt van de dood dat er nauwelijks over gepraat wordt’

Johan Terryn verloor zijn vader tijdens de lockdown en maakt nu de podcast 'Het uur blauw' over verlies.Beeld Damon De Backer

Johan Terryn verloor tijdens de lockdown zijn vader en moest afscheid nemen met mondmasker, op afstand en in beperkt gezelschap. In de nieuwe podcastreeks Het uur blauw, die u vanaf vandaag via De Morgen kan beluisteren, praat hij met lotgenoten over hun verlies.

Half april overleed de vader van Johan Terryn in een woon-zorgcentrum. Niet aan corona, maar wel in volle coronatijd. Terryn verwoordde zijn verdriet in een column voor Nieuwe feiten op Radio 1. “Daar kwam ontzettend veel reactie op”, vertelt hij. “Berichten vol medeleven, maar ook veel mensen die zelf iemand verloren en hun eigen verhaal wilden vertellen.”

Hoe ontstond het idee om daar een podcast rond te maken?

“Ik liep al een tijdje met dat idee rond. Zo veel mensen sterven nu in isolatie, er is zo veel verdriet. Ik vond dat we daar iets mee moesten doen. Door de intimiteit, weg van fototoestellen of tv-camera’s, leek een podcast mij het ideale medium om woorden te zoeken voor dat verdriet.

“Eén van de reacties op mijn radiocolumn raakte mij zo hard dat ik de afzender heb opgebeld. Dat was Patrick, die zijn beide hoogbejaarde ouders verloor in 24 uur tijd. Ik heb een uur met hem aan de telefoon gehangen en zei dan: ‘Patrick, ik zou graag eens met jou gaan wandelen en in een podcast babbelen over wat ons is overkomen.’ Dat is de eerste aflevering geworden.”

Luister nu

De eerste twee afleveringen van Het uur blauw kunt u hier beluisteren.

Welke betekenis schuilt er achter de titel?

“‘Het uur blauw’ is het uur net voor zonsopgang. In alle vroegte ga ik met mijn gasten wandelen in een stukje natuur in hun buurt. We vertrekken in het donker en tegen het eind van onze wandeling zien we het licht worden. Een mooie symboliek: we beginnen te praten over ons diepste verdriet, maar stilaan komt er ook plaats voor hoopgevende gedachten.

“Het nadeel van het format is dat ik steeds vroeger moet opstaan, want de zon komt nog elke dag vroeger op. (lacht) In een van de komende afleveringen praat ik met Thuis-actrice Marleen Merckx. Zij zei: ‘Eigenlijk ben ik ’s avonds op mijn best, met een goed glas wijn erbij.’ Ik moest haar teleurstellen, het ontwaken van de natuur in alle vroegte is een essentieel onderdeel van de podcast. Daar gaf ze mij ook wel gelijk in toen de zon opkwam en we de vogeltjes hoorden fluiten.”

Het is niet altijd makkelijk om de juiste dingen te zeggen tegen iemand die rouwt. Hoe voert u zo’n gesprek?

“We hebben zo’n taboe gemaakt van de dood dat er nauwelijks over gepraat wordt. Mensen zijn vaak bang om het over hun verdriet te hebben, net op het moment dat het zo aanwezig is in hun leven. Ik hoef alleen maar vragen te stellen, de ruimte bieden om hun verdriet onder woorden te brengen. De rest komt vanzelf.

“Ik deel ook stukken van mijn eigen verhaal. Zo maakt deze podcast ook deel uit van mijn eigen rouwproces. Toen ik als kind voor het eerst geconfronteerd werd met de dood, zeiden mensen ‘gecondoleerd’ of ‘innige deelneming’. Andere woorden waren er niet. Nu is dat woord ‘sterkte’. Dan denk ik: ik heb nu geen behoefte aan sterkte, ik heb behoefte aan warmte. Door de lockdown moet ik die warmte en verbondenheid missen, maar heb ik ook de tijd om iets met mijn verdriet te doen.”

Welk doel hoopt u met Het uur blauw te bereiken?

“Ik hoop dat mensen die de verhalen herkennen, zich erdoor gesteund voelen. Er is, zeker in deze coronatijd, een enorme nood om verdriet te delen. Ik wil tegengewicht bieden voor het gevoel dat een overleden dierbare niet meer was dan een cijfer in een persconferentie.

“De afstand, het gebrek aan fysiek contact, weegt zwaar op nabestaanden. Dat ervaar ik ook zelf. De veiligheid heeft in deze periode zodanig geprimeerd op de menselijkheid, dat dat onvermijdelijk sporen zal nalaten. Ik hoop dat we daar iets uit leren en dat bij een eventuele volgende uitbraak anders aanpakken dan mensen van elkaar af te knippen.”

Het uur blauw is nu gratis te beluisteren via De Morgen. Wenst u ook uw verhaal te delen? Stuur dan een mailtje naar hetuurblauw@johanterryn.com.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234