Zaterdag 24/08/2019

Jeugdbende is mobiele tijdelijke vereniging

De beslissing van het Brussels Gewest om 41 miljoen frank vrij te maken om de Brusselse jeugdbendes beter te bestrijden wordt op gemengde gevoelens onthaald. Substituut Devreux van het Brusselse parket vreest dat het geld te veel naar de politiediensten zal vloeien. Ook de straathoekwerkers pleiten voor duurzamere investeringen in onderwijs en tewerkstelling. De praktijk leert overigens dat er weinig georganiseerde jeugdbendes opereren. 'Het gaat meer om spontaan gevormde groepjes.'

Brussel

Eigen berichtgeving

Peter-Jan Bogaert

Telkens als er zich verkiezingen aandienen, komt plots het thema van de jeugddelinquentie op de politieke agenda. Het federale Veiligheidsplan stelt de strijd tegen de jeugdcriminaliteit centraal. Terwijl de concrete uitwerking nog even op zich laat wachten, heeft het Brussels Gewest aan acht Brusselse gemeenten in totaal 41 miljoen frank gegeven om de Brusselse jeugdbendes in een aantal probleemwijken te bestrijden. Het gaat om Laken (Willemsplein en Maria Christinastraat), Evere (Paduawijk), Sint-Lambrechts-Woluwe (Andromeda), Anderlecht (Peterboswijk), Elsene (Albert II), Vorst (Sint-Antonius), Schaarbeek (Huart-Hamoir), en Sint-Joost-ten-Node (Houwaert).

Het woord 'bende' doet meteen denken aan Amerikaanse toestanden waar tot de tanden gewapende jongeren de oorlog hebben verklaard aan concurrerende bendes, de politie en de samenleving. Hoe zit het nu in Brussel? "Er wordt veel over gepraat, maar in de praktijk valt het wel mee", zegt Erik Castermans van Vlastrof, de overkoepelende vereniging van straathoekwerkers. "Er zijn ons weinig echt georganiseerde jongerenbendes bekend."

Hetzelfde verhaal bij het Brusselse parket. "Op enkele uitzonderingen na kennen we geen georganiseerde jeugdbendes in Brussel", zegt substituut Jacqueline Devreux, die op het Brusselse parket de jongerendelinquentie opvolgt. "Je hebt wel enkele zwart-Afrikaanse bendes - zoals de Black Demolition - waar je een vuurproef moet afleggen om als lid geaccepteerd te worden. Die vuurproef is dan bijvoorbeeld een diefstal met geweld of het bewust uitdagen van de politie. Die bendes zijn gevaarlijk, laat daar geen twijfel over bestaan, maar tellen slechts enkele leden."

Stellen dat er weinig of geen problemen zijn met jongeren in de genoemde wijken is dan ook weer overdreven. Het parket telde dit gerechtelijke jaar, dat net afgesloten is, 171 (veelal allochtone) jongeren die in groep criminele feiten hebben gepleegd. Of het woord bende daarop van toepassing is, is een moeilijke zaak. "Het gaat veelal om spontaan gevormde groepjes. Jongeren die elkaar kennen van school of de buurt. Die op een vrijdagavond samenzitten en plots besluiten om samen een 'zaak' te doen", zegt Devreux. "De groep valt evenwel even snel uiteen als hij gevormd wordt. Iemand verhuist of wordt opgepakt..."

'Tijdelijk' en 'heel mobiel' zijn de nieuwe trends, zegt Devreux. "Een Brusselse groep slaat al eens zijn slag in Antwerpen of trekt voor de zomermaanden naar de kust. (Ietwat cynisch) Op het parket maken we ons klaar voor twee rustige maanden. Ofwel zitten de criminele jongeren aan zee, ofwel verblijven ze met hun ouders in Marokko of Turkije. Dit is geen racistische opmerking; gewoon een vaststelling."

Devreux: "Telkens weer zie je dat sociale uitsluiting, het vroegtijdig afhaken van school en een cultureel verschil aan de grondslag liggen van het delinquente gedrag. Investeren in onderwijs is daarom levensbelangrijk." De Brusselse substituut verwelkomt ieder politiek initiatief dat aandacht besteedt aan de groep kwetsbare jongeren, maar toont zich wel bezorgd over het project van het Brussels Gewest. "Een evenwichtig beleid is noodzakelijk." De Brusselse minister-president Jacques Simonet (PRL) liet al duidelijk verstaan dat er meer blauw in de probleemwijken moet komen. De tweede prioriteit is het repressief optreden tegen de harde kern van de bendes. Daarnaast is wel een deel van het geld bestemd voor het aanwerven van opvoeders "die de jongeren een gevoel van verantwoordelijkheid moeten bijbrengen."

Castermans heeft ook zo zijn bedenkingen bij de aanpak van het Brussels Gewest. "41 miljoen beschikbaar stellen is wel heel weinig om de kwetsbare jongeren een perspectief te bieden. Want dat hebben ze nodig. Investeren in onderwijs en tewerkstelling is daarom een stuk belangrijker." Een positieve aanpak primeert, besluit Castermans. "Het valt echt wel mee in België. Er zijn relatief weinig incidenten met jongeren. Soms staan we er zelf verstomd van, want als jongere is het niet altijd gemakkelijk leven."

Straathoekwerkers: 'We staan er soms van verstomd dat er zo weinig incidenten zijn'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden