Maandag 18/10/2021

Je leest dit verhaal omdat KIM KARDASHIAN in de kop staat

Ze krijgt 250.000 dollar om vijf minuten haar gezicht te laten zien. Ze is volgens Time Magazine een van de honderd invloedrijkste wereld-burgers. Ze is een universeel sekssymbool. Ze is Kim Kardashian (34), de vrouw die ogenschijnlijk niks kan, maar alles heeft. In dit profiel: haar succes verklaard.

Een buitenaardse stam, net geland op aarde, is op zoek naar onze bijenkoningin. Ze willen de wereld veroveren, kijken om zich heen, zoeken naar onze leider. Of ze zich nu in Noord- of Zuid-Amerika, Europa of het Midden-Oosten zouden bevinden: de kans is groot dat ze bij Kim Kardashian uitkomen.

Maar waarom? Waarom zijn er dagen waarop ik mijn eigen moeder nog niet heb gesproken maar wel precies weet wat Kim heeft gezegd, gedragen en gegeten?

Waarom is ze volgens het Ame-rikaanse tijdschrift Forbes officieel de mostoverexposed celebrity ter wereld? Waarom krijgt ze 100.000 tot 250.000 dollar betaald om een paar minuten haar gezicht te laten zien bij de opening van een kledingzaak, milkshakebar of nachtclub? Waarom werd ze vorig jaar maar liefst 197 miljoen keer gegoogeld? Waarom riep Time Magazine haar dit jaar uit tot een van de honderd invloedrijkste personen op aarde?

En: waarom kreeg ik door de aankondiging van dit stuk - een screenshot van een Word-document met slechts de woorden 'Kim Kardashian' - er instant nieuwe Twittervolgers bij?

Kimberly Noel Kardashian. De vrouw die ogenschijnlijk niks kan, maar alles heeft. Hoe kan dat? Het is een vraag die je niet vaak serieus beantwoord ziet worden. Schrijven over Kim lijkt vooral voorbehouden aan de tabloids en roddelpers.

Onterecht. Want wie Kim Kardashian nader beschouwt, ziet dat ze een van de grootste culturele fenomenen van onze tijd is. Tijd dus voor een poging tot het verklaren van haar wereldwijde succes en aantrekkingskracht. Ik geef zes redenen en zeven hoofdzonden waardoor je niet om Kim Kardashian heen kunt.

Kim snapt hoe je aandacht in nog meer aandacht omzet

Robert Kardashian sr. is de vader van Kim. Hij was oprichter van muzieklabel Movie Tunes en advocaat - vooral bekend van de verdediging van (zijn beste vriend) O.J. Simpson, die werd verdacht van de moord op zijn vriendin. Kris Jenner is haar moeder. Ooit eigenares van een kinderkledingwinkel, nu Kims momager.

Al van jongs af aan beseft Kim hoe marketing werkt. Ze begon na school met het verkopen van de kleren van haar rijke en beroemde vrienden op eBay, werd vervolgens styliste van een aantal opkomende sterren, en toen in 2006 een sextape met haar in de hoofdrol in handen kwam van pornodistributeur Vivid Entertainment, schikte ze met Vivid voor vijf miljoen dollar.

Haar klim naar de top begon pas echt toen producent Ryan Seacrest haar familie in 2007 een eigen realityshow aanbood. Ook op andere media was ze al snel aanwezig. Met bijna 38 miljoen volgers op Instagram, 25 miljoen op Facebook en 33 miljoen op Twitter, is het bereik van alles wat ze post voor de promotie van haar parfums, schoenenlijn, kledingzaak en publieke optredens tegenwoordig enorm.

Zodoende is ze een van de eersten die opgroeide als onderdeel van wat je 'de tmz-generatie' zou kunnen noemen (naar de Amerikaanse website www.tmz.com, red.). De generatie die niet-aflatend wordt opgejaagd door een roddelpers die via het internet direct alles publiceert wat ze vastlegt. De generatie bovendien die ook zélf veel content over haar privéleven verspreidt. Daar hoort bij: beroemde vrienden en familieleden. Van stiefmoeder Caitlyn Jenner (de olympiër Bruce Jenner die onlangs een geslachtsverandering onderging) die ooit een relatie had met Priscilla Presley, tot haar vriendinnen La La Anthony, Ciara en Chrissy Teigen.

Ook de rest van haar 'posse' bestaat zonder uitzondering uit vrouwen van topsporters, actrices, modellen, zangeressen en mode-ontwerpers. En natuurlijk voormalig beste vriendin Paris Hilton, de eerste vrouw die beroemd werd zonder duidelijk aanwijsbaar talent en reality-tv gebruikte om zichzelf als merk neer te zetten.

Ook bewuste marketing is het feit dat Kim een relatief brave ster is. Ze drinkt niet, rookt niet, gebruikt geen drugs, vecht niet, maakt geen ruzie op Twitter. Alle controverse wordt uit de weg gegaan. De grootste schandalen die zich afspelen rondom de Kardashians komen dan ook van de 'koude kant'. Zoals de man van zus Kourtney, die in een dronken bui al wel eens dollarbiljetten in monden van serveerders propt en hotelkamers sloopt. Of basketballer Lamar Odom, de ex van zus Khloé, die kampt met een drugsprobleem en tijdens hun huwelijk filmpjes van zichzelf online zet waarin hij compleet van de kaart opschept over hoeveel 'bitches' hij heeft gehad. Maar de Kardashian-vrouwen spelen het slim. Ze worden alleen met de schandalen geassocieerd, maar maken er zelf maar zijdelings deel van uit. Afgezien van die ene keer dat Khloé een nachtje moest brommen vanwege rijden onder invloed, staan de zussen vooral bekend om hun immer verzorgde uiterlijk. Al een prestatie op zich om op peil te houden als de pers 24 uur per dag in de bosjes ligt.

Kim is universeel aantrekkelijk

Wie afbeeldingen bekijkt van hoe de gemiddelde Amerikaanse vrouw er over tig jaar uitziet, ziet een Kardashian. Getint, met donker haar en amandelvormige ogen. Een vrouw van de toekomst, die nu al onder ons is.

Haar aantrekkingskracht is grenzeloos: waar ze verschijnt en waar haar realityshow wordt bekeken, is ze populair. Van Ivoorkust tot Australië, van Brazilië tot Thailand en van Koeweit tot Frankrijk: ze is het eerste multiculturele sekssymbool, dat op alle continenten en in alle culturen wordt geadoreerd. Haar billen representeren het ideaal in Latijns-Amerika, haar donkere haar doet het goed in het Midden-Oosten, haar grote borsten zijn juist in het Westen populair en ook in delen van Azië en Afrika is Kim mateloos geliefd.

Ze is, kortom, het eerste sekssymbool van een globaliserende wereld, waarin grenzen tussen landen, continenten en culturen vervagen. In de lijst van 'meest begeerde playboybunnies ooit' is ze duidelijk anders dan haar voorgangsters - Marilyn Monroe en Pamela Anderson. In tegenstelling tot die vrouwen beperkt Kims aantrekkingskracht zich niet tot de cultuur waar ze vandaan komt.

En dat is niet omdat ze het lichaam van een topmodel heeft. Ze is 1.57 meter groot en weegt ongeveer 60 kilo. Haar borstomvang en bilomtrek zijn ook verre van het ideaal dat in de modewereld heerst. Bovendien kampt ze openlijk met cellulitis, rimpels, psoriasis en voorhoofdspluis (dat liet ze weglaseren, wat vervolgens dagen achtereen in het nieuws was).

Ziedaar het geheim van haar uiterlijk: hoewel perfect verzorgd, is het herkenbaar en toegankelijk. Met de juiste visagist en kapper kunnen we allemaal Kim zijn.

Kim weet wanneer ze welke deals moet sluiten

Rond de tijd dat haar realityshow op tv kwam, begonnen Kim en haar zussen met de kledingboetiek Dash. Ze verkochten alleen wat ze zelf mooi vonden. Intussen zijn er winkels bijgekomen in New York, Miami en Los Angeles en hebben de dames een eigen kledinglijn, The Kardashian Collection, die overal ter wereld wordt verkocht. Eerder bracht ze fitnessvideo's uit met instructies over hoe een echt Kardashianlijf te krijgen, schreef ze boeken over hoe te leven als een Kardashian en bracht ze talloze geurtjes uit om te kunnen ruiken als een Kardashian.

Je vraagt je af: hoe kan álles een succes worden? Misschien doordat het momentum rondom de producten die ze verkoopt, altijd samenvalt met gebeurtenissen uit haar persoonlijke leven. Krijgt ze een kind, dan begint ze met een kinderkledingcollectie. Is ze bezig met afvallen, dan begint ze met de verkoop van waist trainers. Gaat ze op reis, dan deelt ze in detail waar ze eet, slaapt en geniet. Alles om de consument/fan/toeschouwer het gevoel te geven erbij te zijn.

Niet gek dus, dat haar grootste financiële succes de mobiele game Kim Kardashian: Hollywood is. Een gratis spel waarin je door middel van opdrachten kunt 'leven' zoals Kim. Doel: zo rijk en populair mogelijk worden. Dus: omgaan met de juiste mensen, je geld slim uitgeven, onderscheid maken tussen leuke feestjes en nuttige feestjes. De speler heeft daarnaast het idee echt met Kim mee te lopen. Gaat Kim op reis naar Arme-nië, dan kun je daar in het spel ook naartoe. Draagt Kim een spraakmakende jurk op de rode loper, dan kun je die in het spel ook kopen. Door die 'in-app'-aankopen zette het spel twee jaar geleden al zo'n 200 miljoen dollar om. 45 procent daarvan is voor Kim.

Kim is nergens écht voor of tegen

Deel van Kims aantrekkelijkheid is dat ze nooit dingen zegt waar je echt tegen kunt zijn. Bij haar bezoek aan Jerevan, om de Armeense genocide te herdenken (Kim is zelf half Armeens), werden de Kardashians met alle egards ontvangen. Door haar aanwezigheid en het benadrukken van haar Armeense wortels wist Kim het onderwerp in één klap ook bij haar hele schare volgers op de kaart te zetten. Maar dan wel op zijn Kims: geen ferme woorden, geen hevige uitspraken, slechts een vage associatie met het onderwerp. Wie kan daar tegen zijn?

De acceptatie van stiefmoeder Caitlyn als transgender leek ook pas goed op gang te komen toen Kim haar fiat gaf, zowel bij haar volgers als binnen de familie Kardashian. In een twee uur durende tv-special werd het hele transitieproces besproken, al gebeurde dat lichtzinnig: over hoe Bruce altijd stiekem zijn nagels had gelakt, waarvan Kim weer onder de indruk was dat hij dat zo netjes kon. De special was in al zijn uitgebreidheid oppervlakkig, grote vragen over transgender-acceptatie of discriminatie kwamen niet aan bod. Toch werd Kim als verlicht voorbeeld gepresenteerd. Maar of ze nu zo nonchalant is, slecht geïnformeerd, of juist vrij van vooroordelen en haar tijd ver vooruit, wordt nooit helemaal duidelijk.

Kim heeft het meest publieke leven ter wereld (en daar wil je naar kijken)

Toen ze probeerde zwanger te raken en echtgenoot Kanye West liet langskomen op een fotoshoot voor een vluggertje op het toilet, en zei: "Ik probeer nog even tijd te rekken, zeg maar aan de visagist dat ik mijn lichaam aan het opmaken ben." Toen ze onder de psoriasis zat en de gekolfde borstvoeding van zus Kourtney jatte om het erop te smeren (schijnt goed voor de huid te zijn vanwege stamcellen). Toen ze na 72 dagen besefte dat ze toch niet met haar tweede man, Kris Humphries, getrouwd wilde zijn en twintig minuten lang recht in de camera zat te huilen. Toen ze een röntgenfoto liet maken van haar kont om te bewijzen dat er geen implantaat in zat. Toen moeder Kris viagra in de koffie van haar man deed, zoon Robert de mok per ongeluk leegdronk en de rest van de aflevering rondliep met een erectie. Toen zus Khloé een vagina-ei inbracht om haar bekkenbodemspieren te trainen, maar hem er vervolgens niet meer uit kreeg.

Allemaal scènes uit het al tien seizoenen lopende Keeping up with the Kardashians, waarin het wel en wee van de hele familie minutieus in beeld wordt gebracht. Rondom elke grote gebeurtenis binnen de familie (kerst, bruiloft, geboorte, verjaardagsfeest, babyshower, geslachtsverandering) is er bovendien een 'special two-night event' waarin elke minuut van het gebeuren wordt uitgemolken en besproken door elke mogelijke betrokkene.

Kijken naar de Kardashians is, kortom, ongegeneerd voyeur zijn. Zou je van je buurman bijhouden wat hij eet, draagt en zegt, dan wordt het ongemakkelijk vanwege het gebrek aan afstand, maar bij Kim is het geoorloofd: ze biedt het zelf aan.

Toch is alles strak geregisseerd; ondanks de persaandacht en haar eigen constante stroom van online-updates, komt er geen zwangerschap of geslachtsverandering naar buiten voordat Kim (of momager Kris) dat zelf wil. Sommige 'schokkende' feiten blijken bij het verschijnen van de nieuwste aflevering al maanden eerder besproken en gefilmd te zijn. De illusie die de Kardashians creëren - overal altijd open en eerlijk over te zijn - werkt. Maar wat zich nu echt afspeelt binnen de familie, en wanneer, blijft gissen.

Kim heeft geen voetstuk om vanaf te vallen

Hoe bekender Kim wordt, hoe groter ook de onvrede van veel mensen met haar vermeende gebrek aan talent. Elke foto die ze online post (en dat zijn er zo'n 1.500 per jaar) kan rekenen op honderdduizenden reacties.

Variërend van mensen die haar een slechte moeder noemen omdat ze ervoor kiest naakt op de foto te gaan, tot mensen die ervan overtuigd zijn dat ze de Messias is (lees de reacties onder elke willekeurige foto door haar gepost op social media er maar op na).

Het grote voordeel voor Kim: hoe meer er over haar wordt gepraat, hoe bekender ze wordt. Positief of negatief maakt niet uit. Een artiest met een duidelijk talent kan van zijn voetstuk vallen door een slechte film, tegenvallende verkoopcijfers of een kromme opmerking op de rode loper. Kim heeft geen voetstuk om vanaf te vallen. Niemand verwacht iets, dus alles valt mee.

CONCLUSIE

Waarom Kim de wereld domineert

Kim is de verpersoonlijking van de zeven zonden. IJdelheid in hoe ze zich presenteert, hebzucht vanwege haar immer groeiende aantal zakelijke ondernemingen, lust vanwege haar status als sekssymbool, jaloezie vanuit haar schare haters, onmatigheid als het aankomt op de manier waarop ze zich kleedt, feestjes organiseert, zich dingen toe-eigent, gramschap vanuit hen die achterbleven (sorry, Paris Hilton) en gemakzucht in de manier waarop ze ondanks haar sterrenstatus grote maatschappelijke thema's negeert, of slechts halfslachtig aankaart.Toch lijkt Kim geen zondaar. Eerder benaderbaar en echt. Ze is zo eerlijk en open over wat ze allemaal doet, dat je het haar bijna niet kwalijk kunt nemen dat ze op deze manier gebruik maakt van haar 'appeal'. Haar toegankelijkheid en de afwezigheid van één duidelijk aanwijsbaar talent wekken bovendien de illusie dat we allemaal wel op die manier rijk en beroemd zouden kunnen worden. Kim is schaamteloos zelfverheerlijkend, wat het voor het publiek mogelijk maakt over alles wat ze doet te kunnen oordelen zonder schuldgevoel.

Als de wereldveroverende aliens Kim uiteindelijk zouden vinden, dan zouden ze een goeie aan haar hebben. Want als iemand weet hoe de wereld in elkaar steekt, en hoe je die kunt kapitaliseren, dan is het Kim wel.

---

Vera Mulder, de auteur van dit artikel, schrijft voor De Correspondent. De onlineversie verscheen oorspronkelijk op www.decorrespondent.be

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234