Maandag 01/03/2021

'Jazz is hip geworden'

Al twintig jaar timmert JazzLab Series aan de weg om Belgische jazzmuzikanten een degelijk podium en een zo breed mogelijk publiek aan te bieden. Dat zet de organisatie dit weekend in de verf met een jubileumavond in Sint-Niklaas en twintig concerten verspreid over het land.

Het opzet van het feestweekend is veelbetekenend. Twintig bands die op één avond twintig verschillende podia bespelen met jazz van een hoogstaand niveau: dat zegt iets over de omvang van de Vlaamse en Belgische jazz vandaag.

Twintig jaar geleden lag dat anders. Toen waren er in Vlaanderen hooguit een viertal podia die geregeld jazz programmeerden. Belgische jazz bestond wel, maar was voor een kleine incrowd, vooral geconcentreerd in de driehoek Brussel-Gent-Antwerpen. Het was zelfs de tijd dat de belofte van 'Belgische jazz' menig passant de stuipen op het lijf joeg, zoals lacherig werd uitgebeeld in de trailer van de filmJust Friends(over saxofonist Jack Sels).

Toch werden toen de kiemen gelegd voor het rijk geschakeerde jazzlandschap van vandaag. Het waren de beginjaren van onder andere Aka Moon, Kris Defoort en het Brussels Jazz Orchestra. Het waren de jaren dat jazz een vaste plek veroverde in de Conservatoria. Het was de tijd waarin kunstencentrum De Werf in Brugge een jazzlabel begon onder de ironische werktitel Wasted Energy Record Factory (W.E.R.F).

Donkere kroeg

In hetzelfde jaar 1993 staken enkele jazzminnende programmatoren de koppen bij elkaar, eerst alleen in Brugge en Gent, later ook in Aalst en Kortrijk. Piet Breda van Concertzaal De Casino in Sint-Niklaas (toen De Spiegel) sprong in 1997 op de kar. "Het was de beste manier om te groeien", zegt hij. "Ieder van ons programmeerde geregeld jazzgroepen. Maar het was niet makkelijk om daar aandacht voor te creëren in de pers, zeker niet voor de Belgische namen. Door samen te werken werd dat eenvoudiger. Samenwerken was ook vanzelfsprekend, want we huldigden allemaal dezelfde principes: we wilden de Belgische jazz uit de donkere kroegen halen en op een professioneel podium brengen, met een goede klankinstallatie en een behoorlijke gage."

Die informele samenwerking werd professioneler en de ambities reikten steeds verder. Mik Torfs, die sinds 2004 voor de organisatie werkt, legt uit: "De eerste podia waren kunstencentra, maar het was al snel de bedoeling om ook de Culturele Centra warm te maken voor jazz. Die sprong naar de CC's is gelukt, nu slagen we erin om elk jaar een tiental goedgevulde tournees te organiseren."

Twee snelheden

Al is het tot vandaag knokken om de tournees 'verkocht' te krijgen. Torfs: "Enkele centra zijn bijna vaste klant, maar het merendeel pikt slechts één of twee van de tournees mee. Het wordt zelfs moeilijker. Vroeger waren veel centra wel nieuwsgierig naar wat die jazzmensen te bieden hadden, vandaag zijn ze vooral bekommerd om het vullen van hun zaal. Met theater of comedy lukt dat steevast, met jazz krijgen ze gemiddeld 'slechts' vijftig man over de vloer. Al vind ik dat nog niet zo slecht voor muziek die toch een zekere inspanning vraagt van de luisteraar."

Daarmee snijdt Torfs een probleempunt aan: de jazzmarkt groeit op twee snelheden. Door de jazzopleidingen aan de Conservatoria is het aantal professionele jazzmuzikanten explosief toegenomen. Ook het publiek is gegroeid, maar trager. Dus is er een duidelijk overaanbod aan muzikanten en groepen die speelkansen zoeken. Torfs: "JazzLab Series kan dat gat onmogelijk alleen dichtrijden. Ook wij moeten keuzes maken, en die zijn soms verscheurend."

Piet Breda bevestigt dat, maar ziet toch dat ook de vraag gestaag stijgt. "Het aantal bezoekers per concert blijft ongeveer gelijk, bij ons schommelt dat rond de negentig, dat is prima voor de sfeer. Maar nu programmeren we wekelijks jazz, vroeger was dat maandelijks. Overigens vind ik het geweldig dat zoveel jonge gasten zich voor jazzopleidingen inschrijven. Op de een of andere manier is jazz toch hip geworden en fascineert het de jonge generatie, ook al omdat ze met de bagage heel vrij kunnen omspringen."

www.jazzlabseries.be

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234