Dinsdag 18/02/2020

Japans voedsel besmet door radioactiviteit

BRUSSEL

Spinazie, twee andere groene groentesoorten en melk uit de buurt van de kernramp in Japan zijn verboden voor consumptie. Dat heeft premier Naoto Kan beslist nadat stalen van de lokale producten erg radioactief waren gebleken. De Wereldgezondheidsorganisatie noemt het probleem ‘ernstig’. De operator van de kerncentrale moet de getroffen boeren compenseren.

Het probleem met door radioactiviteit besmet voedsel in Japan is ernstiger dan eerst was gedacht. Dat meldt de Wereldgezondheidsorganisatie, die een gedetailleerde analyse van de situatie is begonnen.

Tot enkele dagen geleden had de Japanse overheid niet eens maximumstandaarden voor radioactieve waarden in voedsel en drinkwater, wat voor grote publieke verontwaardiging zorgde. Nu die er wel zijn en metingen zijn gebeurd in de getroffen prefectuur Fukushima en drie aanpalende prefecturen, blijkt dat de nucleaire ramp er nu ook de voedselketen bedreigt.

Voor het eerst sinds de catastrofe met de kerncentrale in Fukushima stelt de premier daarom een verbod van onbepaalde duur in op de verkoop van drie groentesoorten en op melk uit de vier regio’s. De producten mogen niet meer verscheept en te koop aangeboden worden tot de radioactieve waarden onder de toegestane limieten zijn gezakt.

Spinazie geteeld op een boerderij in de Ibarakiprefectuur blijkt vandaag 27 keer meer radioactief jodium te bevatten dan de limieten toestaan. Ook op tien andere plekken in die prefectuur liggen de waren ver boven wat aanvaardbaar is. Voor spinazie en nog twee lokale groene bladgroenten uit de prefecturen Gunma, Tochigi en Chiba gelden gelijkaardige vaststellingen.

Melk uit Iitate, een dorp in Fukushima, bevat een dosis radioactief jodium die 17 keer hoger is dan de standaard. De zesduizend zielen in dat dorp hebben ook het advies gekregen geen kraantjeswater meer te gebruiken omdat dat waarden blijkt te bevatten die drie keer boven de toegestane norm liggen. Kleinere hoeveelheden radioactief cesium zijn eveneens ontdekt in groenten uit de getroffen prefecturen.

Vis en schaaldieren

De operator van de getroffen kerncentrale, Tokyo Electric Power (Tepco), maakt ook gewag van zeer hoge radioactiviteit in zeewater nabij de centrale. Stalen bevatten liefst 126 keer meer radioactief jodium en 25 keer meer radioactief cesium dan toegelaten. Blootstelling aan radioactiviteit is in verband gebracht met verschillende soorten kanker. Maar Tepco merkt op dat je al een heel jaar van dat besmette water zou moeten drinken om echt fysieke schade te ondervinden. Hoe dan ook is de vrees ontstaan dat ook vis en schaaldieren besmet zijn geraakt, al is dat nog niet bewezen. De autoriteiten van de prefectuur Fukushima laten alvast weten dat sinds de ramp geen vis en schaaldieren uit de regio zijn verscheept voor consumptie.

“Dit is veel ernstiger dan wat we op basis van de eerste tests dachten”, zegt woordvoerder Peter Cordingley van de Wereldgezondheidsorganisatie. De organisatie benadrukt dat geen van de getroffen waren naar het buitenland zijn verscheept, maar dat voor Japan de langetermijneffecten van besmet voedsel veel zwaarder wegen dan de verspreiding van radioactieve deeltjes in de lucht. Dat komt omdat consumptie van die waren zich herhaalt, terwijl de besmetting in de lucht eenmalig is en verdwijnt na de eerste regenbuien. Japan heeft het advies van de Wereldgezondheidsorganisatie om snel een verkoopverbod in te stellen nu meteen ter harte genomen.

De kabinetschef van de premier, Yukio Edano, kondigt aan dat operator Tepco de boeren die door het voedselverbod economische verliezen lijden, zal moeten vergoeden. De autoriteiten verwachten ook prijsstijgingen door tekorten die het verbod veroorzaakt. Landbouwers in andere gebieden spoort Edano dan ook aan hun productie te verhogen.

Intussen maant de kabinetschef de burgers aan tot kalmte omdat er nu eenmaal een verschil is tussen radioactiviteit en radiotoxiciteit. “Hoewel de limieten de standaarden overschrijden, zou je al je hele leven lang deze aangetaste producten moeten eten om negatieve effecten op het lichaam op te lopen.” Japanners in de getroffen regio en in hoofdstad Tokio geven de media echter te kennen dat ze uiterst voorzichtig zullen zijn.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234