Vrijdag 23/10/2020

Reizen

Japan op Cruise Control

Beeld RV

De periode dat cruiseschepen tijdens de Europese winters traditioneel de Caraïben aandeden en 's zomers nagenoeg uitsluitend baantjes trokken in de Middellandse Zee ligt ver achter ons. Tegenwoordig focust een aantal rederijen op cultuurreizen naar exotische bestemmingen in het Verre Oosten: China, Japan, Vietnam, Cambodja...

Wij gingen in het Japanse Yokohama aan boord van de Diamond Princess voor een rondreis van negen dagen. Japan is geen alledaagse bestemming, zo blijkt al op Zaventem waar de agente bij de paspoortcontrole glundert als ze onze instapkaarten en paspoorten controleert.

"Japan," zegt ze dromerig, "daar wil ik ook ooit naartoe." Het land van de rijzende zon ligt helaas niet in onze achtertuin want de Etihad-vlucht naar Abu Dhabi duurt zesenhalf uur en vandaar naar Tokio nog eens elf en een half uur. Van onze eigen huisdeur in België tot aan de draaideur van ons hotel in Tokio zijn we 26 uur onderweg en overbruggen we een tijdsverschil van zeven uur: in Japan komt de zon namelijk zeven uur eerder op dan in België. Rechtstreekse KLM-vluchten (ong. 11u van inscheping tot landing) vanuit Schiphol zijn mogelijk maar dan moet je wel dieper in je geldbuidel tasten.

Maar onze lange reis staat op één of andere manier ook symbool voor de shift van het internationale reisgebeuren naar het Midden en Verre Oosten. In de luchtvaart begint zich namelijk een nieuwe wereldorde af te tekenen waarbij maatschappijen als Emirates, Qatar en Etihad hun thuishavens op het Arabisch schiereiland gebruiken als internationale hubs voor wereldomvattende reizen en waarbij ze hoe langer hoe meer passagiers afsnoepen van Europese en Amerikaanse carriers.

Toilet met dashboard

Bij aankomst op Narita, één van de drie luchthavens in Tokio, is het door druk stadsverkeer nog bijna twee uur rijden naar het centrum. Maar de enorm drukke verkeersstroom verloopt relatief vlot en uiterst gedisciplineerd. Tokio is écht groot, héél groot en je krijgt meteen de indruk dat elke vierkante meter bebouwd is, dan wel anderszins benut wordt door de ruim 12 miljoen inwoners. Met een beetje geluk zie je hoog naast de snelweg de monorailtrein - zonder bestuurder! - voorbijzoeven die passagiers van Haneda, één van de andere internationale luchthavens, computergestuurd naar Tokio Centrum brengt. Ondanks de nagenoeg grootste bevolkingsdichtheid ter wereld dient Tokio zich smetteloos aan. Hier vind je zelfs geen snipper papier, laat staan lege blikjes, flesjes of andere rotzooi op straat, je kunt er van de grond eten.

Behoorlijk gaar van de lange, uitputtende reis nemen we bij aankomst in ons hotel, vlak tegenover het Shinagawa-station in Tokio Zuid, eerst een warm bad en verbazen we ons over het toilet mèt dashboard! Want in Japan ga je niet naar het toilet maar naar het washlet, een toilet met elektronisch gestuurde opties zoals een verwarmde wc-bril (regelbaar) en een aantal knopjes die ervoor zorgen dat diverse waterfonteintjes (zacht uitwaaierend, geconcentreerd hard of alles daartussenin) je pas aan het werk gezette sluitspier besproeien en je bips balsemen. Cool!

Na een paar uurtjes bijslapen verkennen we de buurt van het Shinagawa-station en maken we kennis met nog een aantal gewoontes waar wij westerlingen toch raar van opkijken. Zo dragen alle bus- en taxichauffeurs smetteloos witte handschoenen, anderen hebben dan weer mondmaskers ¿ tegen de luchtvervuiling? ¿ op. Japanners bedanken voor het minste geringste en buigen er zelfs respectvol bij. Kortom, de eerste indruk is er één van een proper, vriendelijk en uiterst beleefd volk dat z'n zaakjes goed op orde heeft.

Beeld Thinkstock

Chinatown in Japan

De volgende middag worden we al verwacht aan de incheckbalie van de internationale cruiseterminal in Yokohama, even ten zuiden van Tokio. Een te korte tijd om je voluit in de Japanse hoofdstad te gooien... Dus raden we iedereen aan om voor of na z'n Japancruise minimaal drie nachten in een hotel te boeken om deze metropool uitgebreid te kunnen bezoeken. Een beperkte rondrit door Yokohama, de internationale havenstad met 3,5 miljoen inwoners die naadloos in Tokio overgaat, zit er nog net in. Neem daar Kawasaki met 1,3 miljoen inwoners nog bij en we tellen bijna 17 miljoen inwoners voor Tokio en z'n zuidrand.

Yokohama werd vorige eeuw twee keer met de grond gelijk gemaakt: één keer door een grote aardbeving in 1923 en een tweede keer door een bommentapijt van de geallieerden in 1945. Van die verwoestingen valt niks meer te merken en bovendien hebben ze in Yokohama onlangs een kunstmatig schiereiland op de zee gewonnen.

Toen ik hier tien jaar geleden voor het eerst was, stond er slechts één enkele wolkenkrabber en nu lijkt de nieuwe wijk Minatomirai al verdacht veel op Manhattan. De 296 meter hoge Landmark Tower staat precies op de scheiding tussen het aloude natuurlijk gevormde land en het nieuwe, opgespoten schiereiland. In de gauwte wandelen we nog door het Harbor View Park vanwaar we het sierlijk witte silhouet van Diamond Princess in de verte zien liggen; we vangen een glimp op van Motomachi, de chique winkelwandelstraat die vooral door internationale zakenlui, diplomaten en dergelijke wordt gefrequenteerd en we doen de rondgang van Chinatown, de grootste Chinese wijk in heel Japan.

Beeld Thinkstock

Gefundenes Fressen voor Japanners

Het inchecken verloopt strak en georganiseerd. Geen sinecure gezien ons schip 15 dekken telt en plaats biedt aan 2.670 passagiers en 1.035 bemanningsleden maar - zo leert onze nog korte ervaring - dat is gefundenes Fressen voor de Japanners. Heel veel volk op een kluitje maar op geen enkel moment tijdens onze cruise hebben we ons als haringen in een ton gevoeld of onredelijk lang moeten wachten op het één of ander. Onze standaardkajuit op het Emeralddek valt qua ruimte en voorzieningen reuze mee. We gaan geen gedetailleerde beschrijving geven, daarvoor heb je brochures bij de reisbureaus en tegenwoordig ook Google en het World Wide Web. Wel jammer dat we geen hut met een eigen balkon hebben, maar de rederij moest ergens met die reddingssloepen blijven... tussen de kajuiten op het Emeralddek en de reling dus.

Waarom Japan per cruise bezoeken zult u zich misschien afvragen. Het antwoord op die eenvoudige vraag is veelvoudig. Japan is namelijk samengesteld uit vier grote eilanden - Hokkaido, Honshu, Shikoku en Kyushu die samen van noord naar zuid 3.500 kilometer lang zijn - met daarrond nog eens 6.800 kleine eilanden. Qua oppervlakte valt Japan te vergelijken met Duitsland, de te overbruggen afstanden zijn dus groot. Bovendien is zowat 2/3e van het land uiterst bergachtig, bedekt met wouden en over land vaak moeilijk toegankelijk. Buiten de grote steden waar de 126 miljoen inwoners voornamelijk samentroepen, valt bovendien geen Japanner te vinden die een woord Engels spreekt. De wegwijzers, infoborden en ticketautomaten in de bus-, metro- en treinstations zijn op schaarse uitzonderingen na uitsluitend in het Japans. Ondanks een uitstekend openbaar vervoer is en blijft de taal dus een enorm struikelblok. Op de koop toe rijden Japanners net als de Engelsen links, een bijkomende complicatie voor wie zelf een auto ¿ met voor ons het stuur aan de verkeerde kant ¿ zou willen huren. Bovendien zijn hotels in het binnenland vrij schaars en duur terwijl je bij een cruise gegarandeerd een prima onderkomen met volpension hebt. Ook lusten de meeste Japanse geldautomaten onze Europese bank- en kredietkaarten niet, dus valt er ter plekke maar moeizaam aan Japanse yen te geraken terwijl euro's of dollars niet als betaalmiddel worden aanvaard. Begin dan maar aan de ontdekking van Japan op eigen houtje!

Op cruisecontrol

Het voordeel van een Japancruise ligt erin dat je kunt kennismaken met diverse steden en bezienswaardigheden - o.a. enkele van de 18 Japanse Werelderfgoedsites - die over land nooit in zo'n korte tijd te bereizen vallen. We schrijven bewust 'kennismaken' want verder dan even proeven laten de excursies aan land qua tijdsbestek niet toe. Hoewel niet goedkoop, (voor)tijdig te boeken en extra bij te betalen, zijn de excursies die Princess Cruises voor z'n passagiers organiseert van uitmuntende kwaliteit. De uitstappen worden altijd begeleid door Engelstalige Japanse gidsen.

Toch was de meest gehoorde opmerking onder de passagiers een tekort aan tijd om alles goed in zich te kunnen opnemen. Maar al bij al heeft Princess Cruises zijn Japans aanbod meteen goed in de markt gezet met een tweetalige aanpak over het hele schip: alle dienstmededelingen zijn, net als de menukaarten, zowel in het Engels als in het Japans. Er werd met het oog op de Japanse markt zelfs een sushi- en sashami-restaurant en een Japans badhuis aan boord gebouwd en overal in het hernieuwde scheepsinterieur vind je Japanse accenten terug. Onder de 2.500 passagiers waren er een 400-tal Japanners (16%) maar toch vooral Amerikanen, Canadezen, Australiërs, Britten, Hongkong Chinezen en een handvol Europeanen.

De keuken heeft, naast westerse menu's, elke dag andere Japanse specialiteiten op de kaart. Het eten aan boord is gevarieerd, de buffetten zijn rijkelijk en mooi gepresenteerd, de service mag voortreffelijk heten... kortom, de bovenste beste bistro (voor ontbijt en lunch) of zelfs het betere restaurant (voor het diner) waardig. Mede door de keuze van grote cruiserederijen voor Japan telde het land dit jaar al één miljoen meer buitenlandse toeristen dan vorig jaar.

En of die welkom zijn in wat vroeger Nippon heette! In elke haven die we aandoen staat er een Vlaamse, pardon, Japanse kermis op de kade om ons cruisetoeristen met kraampjes, muziekkapellen, op trommels roffelende samoeraikrijgers, opgedirkte geisha's en wat al niet te verwelkomen.

Amerikaanse kater

Voor we onze eerste haven aandoen vaart het schip twee dagen en twee nachten noordwaarts door de Stille Oceaan, voor de kust aan het radioactieve Fukushima (!) voorbij om tussen Hokkaido en Honshu de steven naar het westen te richten en vervolgens zuidwaarts de Japanse Zee op te gaan. Tijd te over dus om de tien jaar oude Diamond Princess te beschrijven. Dit in Nagasaki gebouwde en in Londen geregistreerde schip van bijna 116.000 brutoton staat te boek als een Large Resort Ship. Maar de tijd dat cruiseschepen louter resorts op zee waren is zo goed als voorbij, hoewel Diamond Princess wat dat betreft alles aan boord heeft: binnen- en buitenzwembaden, bubbelbaden, een spa, fitnessruimte, een relaxgebied, kapsalon, wasserij, verschillende bars, nachtclub, theater, een restaurant of zeven, een pizzatent, een hotdogbar, een ijssalon, bibliotheek, computerkamer en kaarttafels, een kunstgalerij, een eigen hospitaal, een buitenbioscoop tot zelfs een trouwkapel toe! Om een nieuw publiek aan te trekken, zet Princess Cruises nu dus in op culturele packages zoals met deze Japanreizen van april tot oktober. Het publiek aan boord bestaat vooral uit gefortuneerde babyboomers en gecultiveerde oudere paren. Dit schip een drijvend bejaardentehuis noemen klinkt oneerbiedig en overdreven, maar de gemiddelde leeftijd van de passagiers zal toch rond de zestig liggen.

Diamond Princess is wel een op z'n Amerikaans gerund schip van een Amerikaanse beursgenoteerde rederij met een gehaaid management dat geen middel onverlet laat om zoveel mogelijk extra dollars bij z'n gasten op te halen. Met de prijs die je voor de cruise zelf hebt betaald ben je er dus lang niet. Tel daar zeker 500 euro per persoon bij voor excursies, voor een fles wijn bij het avondeten, af en toe een drankje bij de lunch of een borrel in de bar en verder moet je dan nog niet te gek doen. Behoed je dus voor een Amerikaanse kater in Japanse wateren. Wissel je euro's ook best voor je vertrek want de geldautomaten aan boord bieden alleen dollars. Die dien je dan weer in een andere automaat (tegen een barslechte wisselkoers!) om te zetten in Japanse yen. En bij elke transactie betaal je 4,5 dollar kosten. Laat bij je bank ook je Europese kredietkaarten open zetten voor gebruik in Amerika want je (dollar)rekening aan boord wordt geïnd door de Amerikaanse rederij.

Zusterstad van Gent

Bij onze eerste halte in Kanazawa, op de westkust van Honshu, wacht ons een aangename verrassing. Deze stad met een half miljoen inwoners blijkt een zusterstad van Gent en op het dak van het Museum van de 21ste eeuw, een architectonisch hoogstandje, prijkt "De man die de wolken meet" van Jan Fabre. In het interieur van het moderne postkantoor zijn zowaar tableaus verwerkt van het oude postkantoor aan de Gentse Korenmarkt! We struinen urenlang door Kenrokuen Garden die vanwege z'n gracieus groen, z'n bevallige vijvers, watervallen, bruggetjes en theehuizen in de top 3 van de mooiste Japanse tuinen staat. Andere musts zijn het Kanazawa Castle Park dat uitgeroepen werd tot Unesco Werelderfgoed en het pittoreske geishadistrict met z'n 97 houten huisjes die mooi gerenoveerd zijn en omgeturnd tot verfijnde winkels waarin de koopwaar prachtig wordt gepresenteerd.

Toevallig loopt er een jong koppel rond dat in traditionele Japanse klederdracht trouwt. We mogen hen fotograferen, ze poseren en bedanken ons zelfs voor de belangstelling, ze buigen beleefd en maken ons des te bewuster van het feit dat we in een totaal andere wereld dan onze westerse zijn terechtgekomen. Tot onze verbazing tappen ze in een plaatselijk café ook Hoegaarden van 't vat, al brouwen de Japanners zelf prima pils. Voor we weer aan boord gaan, staan we nog met open mond te kijken naar het fantastisch mooie treinstation, waar een moderne uitvoering van de aloude houten Japanse toegangspoort op ongelooflijke wijze harmonieert met het futuristisch stationsgebouw dat werd opgetrokken uit metalen vlechtwerk.

Beeld Thinkstock

Kennismaking met Kyoto

De volgende dag belanden we in Maizuru, een marinehaven die onze toegang vormt tot Kyoto, van 794 tot 1868 de hoofdstad van het Keizerrijk Japan. Ondanks een busreis van twee uur door de bergen (en aan het eind van de middag weer twee uur terug) en de frustratie van slechts vier bezoekuren kunnen we Kyoto hoegenaamd niet links laten liggen. We kregen maar net genoeg tijd om enkele gemeenplaatsen te bezoeken: het Nijo-kasteel uit 1603 en de magnifieke Kinkakuji of Gouden Paviljoentempel in een alweer weergaloze Japanse tuin. Helaas hebben we maar een glimp van Kyoto opgevangen, maar wat voor één! Alweer vergapen we ons aan het ultramoderne architectonisch hoogstandje dat het station van Kyoto is. Onze eerste kennismaking met de culturele hoofdstad van Japan doet ons besluiten om ooit een week de tijd te nemen voor een veel uitgebreider bezoek. De volgende ochtend worden we afgezet op de kade in Sakaiminato waar talloze bizarre, in brons uitgevoerde stripfiguren van de plaatselijke manga-artiest Shigeru Mizuki de hoofdstraat afboorden. Ook al zijn we niet vertrouwd met Mizuki's werk, misschien is dit een idee voor de stad Antwerpen om de Seefhoek, waar Willy Vandersteen opgroeide, met de figuren uit Suske en Wiske op te vrolijken.

De echte attractie van deze stop is echter het nabijgelegen Adachi Museum of Art met een ongekend rijke collectie van 1.500 Japanse schilderijen, houtsneden en keramieken plus een tijdelijke tentoonstelling met werken van jonge, aanstormende Japanse kunstenaars: apart en verrassend. Door een subtiel samenspel van de architectuur der museumgebouwen en de locatie middenin de mooiste Japanse tuin uit heel het land ontstaat iets wat de Japanners 'living art' noemen. Het resultaat mag wondermooi heten en is zeer rustgevend.

Fat man

Het historisch hoogtepunt van onze Japanreis, Nagasaki, moet dan nog volgen.

(Busan slaan we gemakshalve over omdat we die dag in de staart van een tyfoon belanden, kletsnat worden en deze Zuid-Koreaanse tussenstop, hoe interessant ook, toch een Fremdkörper in het routeschema blijft. Naar verluidt zou het vaarschema voor volgend jaar lichte wijzigingen ondergaan en worden misschien andere dan de beschreven havens aangedaan. Trek het na op www.princess.com of op www.cruisetravel.be.)

Nagasaki, vijf eeuwen lang Japans venster op de wereld, ligt aan een enig mooie baai en wordt niet ten onrechte vergeleken met San Francisco. Nagasaki is een cultureel mekka, hier speelt Puccini's Madame Butterfly zich af en het vormt natuurlijk ook de plek waar de Amerikanen op 9 augustus 1945 hun tweede atoombom dropten met per direct 78.000 doden tot gevolg en naar schatting 113.000 op langere termijn. Op het moment dat de A-bom insloeg ontstond hier een hittegolf van 3.000°C en gingen in een straal van anderhalve kilometer alle mensen, dieren en dingen letterlijk in rook op... ze verdampten gewoon. Op deze Japanse ground zero word je vanzelf een hele kleine, stille mens. In het ernaast gelegen Atomic Bomb Museum wordt de nucleaire horror concreet vorm gegeven aan de hand van getuigenissen, gesmolten overblijfselen, foto's, een replica van de Fat Man-atoombom en plattegronden van voor en na de bom. Het ijzingwekkende beeld van een in de nucleaire hitte verdampte man en zijn ladder zal ons altijd bijblijven. Alleen de contouren van een schaduw op de muur bleven van hem en zijn ladder over, verder niets. Even verderop bij het Vredesstandbeeld in het Peace Park staan heelder stoeten schoolkinderen in kleurige uniformen keurig in het gelid. Ze zingen uit volle borst opdat zoiets nooit meer zal gebeuren. Nooit meer oorlog op z'n Japans. Sta je zoals hier in Nagasaki aan de kant van de oorlogsslachtoffers, veelal onschuldige burgers, dan klinkt de gezwollen retoriek van de overwinnaars hol en valt er weinig goed te praten. Hier is historie geschreven, al is het dan een inktzwarte bladzijde.

De laatste nacht van onze cruise brengt Diamond Princess ons weer naar Yokohama waar we 's morgens afmonsteren en 's avonds vanuit Tokio de terugvlucht naar Brussel nemen. Tussenin hebben we even tijd om bepaalde delen van de Japanse hoofdstad oppervlakkig te verkennen. Die laatste dag vormt eigenlijk een goeie samenvatting van onze hele Japancruise: hoogst aangenaam als eerste kennismaking, genoeg om de smaak van het land te pakken te krijgen en het vaste voornemen om er ooit terug te keren voor een diepgaander bezoek.

Beeld thinkstock
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234