Zondag 20/06/2021

Binnenland

Jambon sluit vier kazernes civiele bescherming, Liedekerke vecht beslissing aan

Civiele bescherming maakt zich klaar voor controle bij de giframp in Wetteren. Beeld Eric de Mildt
Civiele bescherming maakt zich klaar voor controle bij de giframp in Wetteren.Beeld Eric de Mildt

Minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon (N-VA) heeft de knoop definitief doorgehakt: vier van de zes kazernes van de civiele bescherming moeten sluiten in kader van de hervorming naar een zuivere tweedelijnsdienst. Enkel de posten in Brasschaat en Crisnée blijven nog over. Naakte ontslagen komen er niet. De gemeente Liedekerke zal alvast de beslissing van Jambon aanvechten.

De hervorming van de civiele bescherming zorgt al een hele tijd voor onrust bij de vakbonden, net als in de gemeenten met een kazerne op hun grondgebied - Jabbeke, Liedekerke, Ghlin, Libramont, Brasschaat en Crisnée. Niet zelden klinkt daarbij de waarschuwing dat kostbare tijd verloren zou gaan bij rampen als de civiele bescherming nog slechts van op één plek kan uitrukken.

Jambon benadrukt dat er al overleg heeft plaatsgevonden met de vakbonden en dat er intensief met hen zal samengewerkt worden. "We willen er garant voor staan dat de mensen goed terechtkomen. Hetzij binnen de civiele bescherming, hetzij elders. Maar toch is er nog veel overleg nodig", benadrukte de minister in 'De wereld vandaag' op Radio 1.

De hele idee van zijn lopende hervorming is immers dat de civiele bescherming een rol krijgt in de tweede lijn, wanneer hooggespecialiseerd werk nodig is. Zoals bij chemische rampen, dijkbreuken of zelfs nucleaire problemen.

Van dringende eerstelijnstaken - zoals uitrukken bij brand of verkeersongevallen - is geen sprake meer. Daarvoor rekent Jambon voortaan overal op de brandweer. Dat moet een einde maken aan de huidige praktijk waarbij sommige kazernes van de civiele bescherming in hun buurt ook brandweertaken uitvoeren of ziekenwagens op pad sturen.

Specifieke opdrachten naar brandweer

Niettemin erkent Jambon dat de kazernes van Jabbeke en Ghlin een reeks specifieke opdrachten hadden. Die gaan over naar de respectievelijke brandweerzones, West-Vlaanderen 1 en Hainaut Centre. Voor Ghlin gaat het over al wat te maken heeft met het NAVO-hoofdkwartier SHAPE nabij Bergen. De betrokken brandweerzones zullen de mensen, het materiaal en de middelen overnemen.

Voor Jabbeke gaat het om urgente zeegebonden taken."Het is niet een beslissing die ik zou genomen hebben", zegt Jabbekenaar en federaal volksvertegenwoordiger Hendrik Bogaert (CD&V). "Maar er is budget om de werking van de civiele bescherming goed te integreren in onze brandweerzone. Er is ons een miljoen euro per jaar beloofd voor de werking waardoor we zelf kunnen zorgen voor een goede uitbouw."

"Een onbegrijpelijke beslissing die de veiligheid van de mensen in gevaar brengt", reageert Katia Segers (sp.a), Vlaams volksvertegenwoordiger en gemeenteraadslid in Liedekerke (waar de kazerne ook verdwijnt, red.)

"Ik vind dat je hier politieke spelletjes speelt op de kap van de veiligheid van de mensen", aldus Segers. "We begrijpen de minister zijn argumenten niet. Bij rampen telt elke seconde en er zijn gespecialiseerde taken die de brandweer nooit zal aankunnen."

Katia Segers (sp.a). Beeld Photo News
Katia Segers (sp.a).Beeld Photo News

"We nemen geen enkel risico met de veiligheid. De hulp in eerste lijn moet geleverd kunnen worden door de brandweer. Er mag geen enkele overlap meer zijn", klinkt het dan weer bij Jambon.

"Niet efficiënt"

Doel van de hele hervorming is performantie en efficiëntie. "Er gebeuren altijd zaken waar de brandweer niet tegen opgewassen is, en waar ze geen materiaal en de nodige opleidingen voor heeft. Het is geen efficiëntie als je dan moet zorgen dat al je brandweermannen deze specifieke opleidingen moeten krijgen", repliceert Segers.

Een besparingsoefening is het niet, benadrukt de minister. Bovendien wordt het statuut van de personeelsleden van de civiele bescherming in de hervorming opgetild tot dat van de brandweer. Volgens minister Jambon zou dat voor sommigen tot twintig procent opslag betekenen.

Brasschaat blijft behouden

Van naakte ontslagen zal geen sprake zijn, verzekerde de minister. Het zal ook geen bruuske omwenteling zijn, maar een "fade-out" over de periode 2017-2019. Wel heeft de hervorming uiteraard een impact op het personeel van de sluitende kazernes. Sommigen zullen verhuizen naar de overblijvende posten, anderen zouden mogelijk aan de slag kunnen bij de brandweer, de noodcentrales 112 of bij een andere overheidsdienst.

De voorbije maanden klonk meermaals het verwijt dat de kazerne van Brasschaat aan het langste eind trekt omdat Jambon daar woont. Klopt niet, vindt de minister. "Het is niet omdat ik in Brasschaat woon en daar titelvoerend burgemeester ben, dat het Brasschaat moest zijn. Maar natuurlijk ook niet dat het Brasschaat niet mocht worden."

Liedekerke vecht beslissing aan

De kritiek dat gemorreld zou zijn aan de parameters omdat Liedekerke eerst als beste uit de bus kwam, wuift Jambon van de hand. "Kijk je enkel naar de economische en operationele parameters, dan kwam Liedekerke inderdaad licht naar boven. Maar neem je de CBRN-risco's erbij (chemische, biologische, radiologische en nucleaire risico's, red.), dan moet ik er toch geen tekening bij maken", aldus Jambon, verwijzend naar de vele Seveso-bedrijven in het Antwerpse.

"Ik begrijp dat lokale mensen het moeilijk hebben omdat zij niet verplicht zijn het grotere plaatje te zien, maar wij uiteraard wel", aldus nog de minister.

Burgemeester Luc Wynant (CD&V) van Liedekerke zegt de beslissing van Jambon "in de meest ruime zin te zullen aanvechten". "Vandaag moet geïnvesteerd worden in een verbreding van de veiligheid en niet in een verarming ervan. Het moet immers onze ambitie zijn om van België, van Vlaanderen, niet alleen de meest creatieve en innovatieve, maar ook de meest veilige regio te maken.

De Liedekerkse burgemeester neemt het ook niet dat over zo'n belangrijke zaak slechts één minister op zijn eentje een beslissing kan nemen. "De veiligheid van inwoners van dit land is een grondrecht waarover het aan het parlement is om een uitspraak te doen", klinkt het.

ACOD: "Ons vel duur verkopen"

Ook de socialistische vakbond ACOD Openbare Diensten is niet van plan zich bij de beslissing neer te leggen. "Dit is zeer slecht nieuws, maar we gaan ons vel duur verkopen", zegt vakbondsman Gino Hoppe. "We zullen de precieze teksten pas eind deze maand krijgen. Dan ga ik met mijn mensen die teksten bestuderen om te zien wat we kunnen doen en hoe we moeten reageren, als het kan in gemeenschappelijk front."

Hoppe noemt het sowieso "een asociale maatregel" om mensen ineens honderden kilometers van de ene provincie naar de andere te sturen om hun werk te blijven doen. "Daar moet over gepraat worden, en ik heb van minister Jambon begrepen dat er inderdaad kan over gepraat worden."

Een andere factor is de betrekkelijk lange tijdsduur die nog rest voor het doorvoeren van de hervormingen. "Er wordt gemikt op het jaar 2019", zegt Hoppe. "Dat betekent toch dat het een operatie van lange duur gaat worden."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234