Zaterdag 26/11/2022

'Israël maakt leven Palestijnen onmogelijk'

De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft besloten de bouw van Joodse nederzettingen op de bezette Westelijke Jordaanoever en in Oost-Jeruzalem te versnellen. De maatregel is een reactie op het Palestijnse lidmaatschap van Unesco. Het gaat om de bouw van tweeduizend nieuwe woningen.

Hassan (13) huist met zijn familie in het lelijke karkas van een gebouw in het oosten van Jeruzalem. Hij woont met veertien familieleden in twee kamers. In een hoek liggen matrassen opgestapeld die 's avonds op de vloer worden gelegd. "Zo doen we het elke avond voordat we gaan slapen", zegt Hassan.

Het geel-witte gebouw ligt op een drukke plek in Oost-Jeruzalem, nabij de Palestijnse wijk Sheikh Jarrah, waar zich steeds meer Joodse kolonisten vestigen, inclusief bewapend particulier veiligheidspersoneel. Je herkent hun gebarricadeerde huizen aan de Israëlische vlag in de top. Rechts van het gebouw waar de familie van Hassan huist, ligt een moskee, met daarachter het legendarische American Colony-hotel, een geliefde pleisterplaats voor diplomaten en journalisten.

Het pal naast het hotel gelegen gebouw, dat oogt alsof het nog lang niet afgebouwd is, is bezit van een islamitische organisatie. Je beseft niet dat hier mensen wonen, totdat je er binnenstapt. Binnen de muren zijn provisorisch muren gemetseld en kamers gecreëerd. "Er wonen hier 25 families", zegt Jeff Halper, de directeur van het Israeli Committee Against House Demolitions (ICAHD).

Zijn organisatie publiceerde deze week een rapport waarin melding wordt gemaakt van "grootschalige sloop van woningen van Palestijnen in Oost-Jeruzalem", en van "het moedwillig achterstellen van het Palestijnse volksdeel in de stad". "Terwijl in Joodse wijken in het door Israël bezette deel van Oost-Jeruzalem de kranen volop draaien, wordt het Palestijnen geweigerd legaal te bouwen in het stadsdeel", zegt Halper, zelf een Joodse Israëliër. "De Israëlische regering is bezig het leven van de Palestijnen onmogelijk te maken."

Hij roept de Verenigde Naties op actie te ondernemen. "Dit is een volk op bezet land. Israël heeft geen recht hun rechten te ontnemen of hun huizen te slopen - maar het gebeurt wel." Duizenden woningen zijn volgens hem sinds de oorlog van 1967 in Oost-Jeruzalem gesloopt.

Er wonen 300.000 Palestijnen in (Oost-)Jeruzalem, iets meer dan een derde van de totale bevolking van de stad. Halper: "Maar ze hebben slechts 9 procent van het grondgebied tot hun beschikking, en daar mogen ze bovendien niks. Niet bouwen, uitbouw is ook illegaal."

Groene zone

Halper wijst een half uur later in het noorden van Jeruzalem vanaf een heuvel naar twee wijken: een Joodse en een Palestijnse. In Pisgat Ze'ev, de Joodse wijk, is volop gebouwd, ook vandaag draaien er kranen. In het Palestijnse Sho'afat is ook nog ruimte waar gebouwd zou kunnen worden, maar daar is geen bouwactiviteit. De reden? Halper: "Het is een groene zone. Als ze toch wat optrekken, volgt een sloopbevel."

En Pisgat Ze'ev is niet 'groen'? "Dat was ook een groene zone, maar daar is het bestemmingsplan voor gewijzigd." In de gemeentelijke commissie die daar de besluiten toe neemt zitten louter Israëliërs, zegt hij.

Weggaan voor de Jeruzalem-Palestijnen, naar bijvoorbeeld de Westbank, is geen optie. "Als Palestijnse bewoners van Jeruzalem langer dan zeven jaar weggaan, verliezen ze hun residentiestatus en mogen ze niet terugkeren. Ja, het maakt niet uit dat ze hier zijn geboren." Sinds 1967 hebben 14.000 Palestijnen hun residentiestatus verloren, meer dan de helft geschiedde na 2006, zegt Halper. "Jonge mensen met een goede opleiding trekken weg - er is geen behoorlijk werk. Als ze een gezin stichten kunnen ze geen fatsoenlijk huis bouwen. Ze gaan naar Jordanië, of naar de Verenigde Staten, en dat is precies wat Israël wil. Een Palestijnse middenklasse mag hier niet ontstaan."

Er steekt volgens Halper een "masterplan" achter wat hij de "judaïsering" van Jeruzalem noemt. "Het doel is een verhouding van 70 procent Joden, 30 procent Palestijnen. De teller staat nu volgens hem op 67/33."

Michael Sfard, advocaat van het ICAHD, zegt dat je kunt spreken van "ethnic displacement". "Israël overtreedt op grote schaal de regels van het internationaal recht. En de motivatie is een demografische. Minder Palestijnen in de stad, meer Joodse Israëliërs."

De gemeente Jeruzalem zegt in een reactie dat het oostelijk stadsdeel inderdaad jaren achtergesteld is geweest, maar dat onder het huidige bewind van burgemeester Nir Barkat "er veel werk van wordt gemaakt om de levenskwaliteit van de moslimgemeenschap te verbeteren".

Israël maakte dinsdag bekend dat het, in antwoord op het Unesco-lidmaatschap voor de Palestijnen, "versneld" 2000 woningen voor Israëliërs gaat bouwen in Oost-Jeruzalem en de nederzettingen Gush Etzion en Maaleh Adumim nabij de hoofdstad. Eerder maakte het bekend dat het gaat bouwen in de wijk Givat Hamatos, ook op bezet gebied.

De Israëlische premier Netanyahu zei gisteren in het parlement dat Israël alle "recht heeft om in onze eeuwige hoofdstad te bouwen". Hij sprak tijdens een herdenkingsdienst voor minister Rehavim 'Gandhi' Ze'evi, die tien jaar geleden vermoord werd door Palestijnen. Ze'evi was een "echte Jeruzalem-man", zei Netanyahu, van "wie iedereen die van Jeruzalem houdt veel kan leren".

Netanyahu: "Israël dient de eenheid van de stad te bewaren en zal de wereld er steeds opnieuw aan herinneren dat Jeruzalem nooit de hoofdstad was van een ander land. Het Joodse volk heeft duizenden jaren voor terugkeer gebeden." De premier haalde psalm 137 aan: "Jeruzalem, als ik u ooit vergeet, mag mijn rechterhand verdorren."

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234