Woensdag 05/08/2020

Update

Is dit 12.000 jaar oude skelet de sleutel tot Amerika's oorsprong?

De kamer waar het skelet gevonden werd.Beeld AP

Wetenschappers hebben het 12.000 jaar oude skelet van een tienermeisje gevonden in een Mexicaanse grot. Duizenden jaren geleden overleed het meisje na een val in een diep gat, dat zich ondertussen onder het zeeniveau bevindt. Haar skelet en haar DNA werpen nieuw licht op de oorsprong van de eerste Amerikanen.

Duikers vonden het skelet bij toeval in een grote onderwatergelopen kamer van een kalksteengrot in het oostelijke deel van het Mexicaanse schiereiland Yucatan. Ze noemden het skelet Naia, Grieks voor 'waternimf'. Ze is een van de oudste bewoners van het Amerikaanse continent ooit gevonden. De vondst dateert al van juli 2007, maar een analyse van haar overblijfselen werd gisteren gepubliceerd door het tijdschrift Science.

Beringstraat
Hoewel haar gezichtskenmerken erg verschillend zijn van die van de huidige Amerikaanse indianen, vertoont haar DNA veel verwantschap met dat van die huidige inwoners van het continent. De vondst versterkt daardoor de theorie dat de huidige 'native Americans' en de eerste inwoners van het Amerikaanse continent dezelfde voorouders hebben. Die - zo wordt aangenomen - vestigden zich vanuit het hoge noorden op het Amerikaanse continent via de Beringlandbrug en trokken daarna verder zuidwaarts.

De Beringlandbrug vormt vandaag de Beringstraat, een zeeëengte van ongeveer 85 kilometer breedt en amper 50 meter diep die Azië van Alaska scheidt. Tijdens verschillende IJstijden stond de straat - ook 'Beringia' genoemd - echter droog door het lage zeeniveau, waardoor wordt aangenomen dat op die manier de eerste mensen ongeveer 20.000 jaar geleden Amerika bereikten.

Geen andere migratiegolven

De nieuwe ontdekking ontkracht dan ook de theorie dat er verschillende migratiegolven vanuit andere plaatsen hebben plaatsgevonden, bijvoorbeeld via bootjes uit Polynesië. Daar werd tot nu toe vaak van uitgegaan, aangezien de gezichtskenmerken van huidige 'native Americans' en de eerste Amerikanen, de 'Paleoamericans', grote verschillen vertonen. Eerder onderzoek had al gesuggereerd dat er drie grote migratiegolven zijn geweest via de Beringstraat, waarvan de eerste en de grootste 15.000 jaar geleden. Enkel die trok verder naar het zuiden.

Beeld AP


15 of 16 jaar oud

Het meisje dat nu ontdekt is, moet ongeveer 12.000 tot 13.000 jaren geleden een dodelijke val hebben gemaakt in de grot. Ze zou 15 of 16 jaar oud geweest zijn en anderhalve meter groot geweest zijn. Door het smeltwater na de IJstijd is de grot ondergelopen.

Naast het stoffelijk overschot van het meisje werden ook de skeletten van 26 zoogdieren gevonden, waaronder een uitgestorven luiaard. De duikers en andere wetenschappers keerden verschillende keren terug voor onderzoek en namen uiteindelijk enkel de schedel en een paar andere botten van het meisje mee naar boven, de rest van het skelet lieten ze intact liggen.

"Eindelijk een antwoord"
"Het meest emotionele is dat we eindelijk een antwoord hebben op de vraag wie de eerste Amerikanen waren", zegt James Chatters, leider van het team dat de ontdekking deed. "Maar ook de andere vondsten zijn prachtig: de grot zelf, de geweldig goed bewaarde skeletten van uitgestorven zoogdieren, een bijna volledig bewaard menselijk skelet."

Vooraleer ze het lichaam ontdekten moesten de duikers eerst door een ondergelopen tunnel van een kilometer lang zwemmen. Daarna kwamen ze een grote open ruimte binnen. "Vanaf het moment dat we de kamer binnenkwamen, wisten we dat het een speciale plaats was", zegt een van de duikers, Alberto Nava. "De vloer verdween onder ons en we konden de andere kant niet zien. Ook al schenen we met onze lampen, ze zagen enkel duisternis." De kamer kreeg daarom de naam 'Hoyo Negro', Spaans voor 'zwart gat'.

Het skelet van een uitgestorven luiaard.Beeld AFP
Beeld Emiliano Bellini/Nature
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234