Woensdag 23/09/2020

AchtergrondIran

Iran tart de wereld met ophangen van worstelkampioen Navid Afkari

Navid Afkari (27) werd ter dood veroordeeld wegens de moord op een medewerker van een waterbedrijf. Beeld EPA

Iran heeft de 27-jarige worstelaar Navid Afkari ter dood gebracht. Het regime trekt zich bitter weinig aan van een grote internationale campagne om zijn leven te sparen. Afkari werd ter dood veroordeeld omdat hij een beveiligingsbeambte zou hebben doodgestoken tijdens antiregeringsprotesten in 2018.

“Het vonnis tegen Navid Afkari is deze ochtend ten uitvoer gebracht in de gevangenis Adelabad in Shiraz”. Met deze uitspraak, uit de mond van opperrechter Kazem Mousavi in de provincie Fars, heeft Iran gedaan waarvoor velen zo bang waren. Een brede coalitie van onder meer internationale sportbonden, Amnesty International en president Donald Trump hadden Iran opgeroepen Afkari’s leven te sparen en hem niet op te hangen. Zijn bekentenis dat hij Hassan Torkaman, een medewerker van een waterbedrijf, heeft vermoord, zou met martelingen zijn afgedwongen.

Er zou bovendien geen sprake zijn geweest van een eerlijk proces. Afkari en andere leden van zijn familie moeten een zware prijs betalen voor hun deelname twee jaar geleden aan protesten tegen het autoritaire Iraanse bewind, aldus critici. Afkari’s broers, Vahid en Habib, werden in dezelfde zaak veroordeeld tot 54 en 27 jaar gevangenisstraf. Zij zitten vast in de gevangenis in Shirza waar hun broer werd opgehangen. Wat hun rol is geweest in de moordzaak is onduidelijk.

Het proces tegen Navid Afkari leidde tot veel protesten in het buitenland.Beeld AFP

Moeder

Het laatste contact met de nationale kampioen worstelen was op 6 september. Toen belde hij met een familielid en werd het gesprek plots afgebroken. De sporter smokkelde nog een gesproken verklaring naar buiten waarin hij zei dat hij was gemarteld. Volgens zijn moeder hebben haar zoons onder dwang tegen elkaar moeten getuigen. Hun advocaat, Hassan Younesi, sprak op Twitter meldingen van Iraanse media tegen dat er beelden zouden zijn van de dood van Hassan Torkaman. Beelden die zouden moeten dienen als bewijs werden opgenomen een uur voor het slachtoffer om het leven kwam.

Iran spreekt tegen dat Afkari zou zijn gemarteld en dat er zou zijn gesjoemeld met bewijzen. Volgens justitie stond onomstotelijk vast dat de worstelaar in 2018 tijdens protesten Hassan Torkaman had vermoord. Dat Afkari’s dagen waren geteld stond vast toen de Iraanse televisie meldde dat de worstelaar de moord had bekend. Zijn knieval leek op de honderden voorgaande verdachte bekentenissen van de afgelopen tien jaar onder het bewind van de Islamitische Republiek.

Twitter

Het proces tegen de worstelaar leidde ook in Iran zelf, waar de worstelsport ongekend populair is, tot discussies en een oproep om te stoppen met het ten uitvoer brengen van de doodstraf. Het lukte zelfs mensenrechtenactiviste Nasrin Sotoudeh, die in hongerstaking is, om vanuit de zwaarbewaakte gevangenis Evrin in Teheran, een steunbetuiging voor Afkari naar buiten te smokkelen. 

Ook Donald Trump liet vorige week op Twitter van zich horen. “Zijn enige ‘vergrijp’ was deelname aan straatprotesten tegen de regering. Ik roep de leiders van Iran op het leven van deze jonge man te sparen, hem niet ter dood te brengen”, aldus de Amerikaanse president. “Dank U!”

Het proces tegen Navid Afkari voedt het verzet tegen de doodstraf, zoals bij protesten in de Duitse hoofdstad Berlijn.Beeld EPA

Tranen

De reactie van Iran liet niet lang op zich wachten. De staatstelevisie zond een elf minuten durende reportage uit over Afkari. Er waren beelden te zien van de ouders van Hassan Torkaman. Zij waren in tranen over hun zoon die zou zijn doodgestoken door de worstelaar. Daarna waren beelden te zien van Navid Afkari, achterop een motor. Hij gaf toe dat hij Torkaman in de rug had gestoken, zonder enige toelichting waarom hij dat dan zou hebben gedaan. In de reportage werden politierapporten – met vaag gemaakte passages - te zien. Het zou gaan om een ‘conflict tussen twee mensen’. Uitleg werd niet gegeven. Op het moment van de moord zou de telefoon van Afkari ook zijn gepeild op de plek van het misdrijf.

Na de uitzending nam het Iraanse nieuwsagentschap Tasnim het stokje over. Dat veegde de vloer aan met Trumps tweets. Tasnim wees op de Amerikaanse sancties die de Iraanse gezondheidszorg deze coronacrisis veel pijn doen. “Trump maakt zich zorgen over het leven van een moordenaar terwijl hij veel Iraanse patiënten in levensgevaar brengt door het opleggen van zware sancties”, aldus het agentschap.

De World Players Association, die 85.000 atleten vertegenwoordigt, roept op Iran uit de internationale sport te bannen nu Afkari is geëxecuteerd. In de oproep om Afkari’s leven te sparen en duidelijkheid te geven over het lot van zijn twee broers, haalde Amnesty International al fel uit naar Iran. “Deze broers zijn de laatste slachtoffers van de zeer gebrekkige rechtspraak in Iran”, aldus Diana Eltahawy, de regionale onderdirecteur voor het Midden-Oosten en Noord-Afrika. “Deze zaak bewijst opnieuw dat Iraanse rechtbanken zich helemaal laten leiden door ‘bekentenissen’ die met marteling zijn verkregen.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234