Donderdag 22/04/2021

Intieme en intense oorlogsjournalistiek

undefined

strip l Joe SaccoHHHH De fikser (Joe Sacco)Geert De Weyer

Joe Sacco, de totnogtoe enige afgestudeerde journalist ter wereld die zijn oorlogsreportages weergeeft in strips, heeft een nieuw album op de markt: De fikser. De titel verwijst naar Neven, een voormalige sluipschutter en wapenleverancier die zich in 1995, toen Sacco arriveerde in ex-Joegoeslavië, meteen zelf aanstelde als regelaar. Het was dankzij hem dat Sacco erin slaagde achter de frontlinie te komen en aparte getuigen te spreken. Het resultaat liet zich opvallen in Safe Area Gorazde, het 230 pagina's tellende stripmonument over de gelijknamige Bosnische enclave.

Terwijl Sacco eerder zichzelf opvoerde en verstopte achter dikke lagen cynisme, toont de auteur hier voor het eerst zijn kwetsbare en gevoelige kant. Daar gaat hij redelijk ver in. De leerling-meesterverhouding tussen beiden komt nog het best tot uiting wanneer de gedweeë Sacco schrijft dat hij zich bij Neven voelde als een tienerjongen op zijn eerste afspraakje. Kortom, hij keek op naar het brute en onbetrouwbare product van een moslimmoeder en Servische vader, die zich zelfs liet ontvallen dat hij mogelijk een sterk op hem gelijkende journalist zou vermoorden, diens reispas inpikken en naar een ander land vluchten. Op dat moment was de band tussen beiden gelukkig vertroebeld en had Sacco zijn naïeviteit en angst al bijgesteld.

Sacco wil met De fikser laten zien hoezeer journalisten gemanipuleerd kunnen worden en hoezeer ze moeten strijden voor een zo objectief mogelijk verhaal. Daarbovenop toont hij aan dat een oorlogsjournalist alleen maar kan dromen van werken in een ideaal milieu. De fikser is, net als Sacco's stripmonumenten Safe Area Gorazde en Palestine, een erg sterk boek geworden. Bescheidener qua volume in vergelijking met vorig werk, maar net door zijn persoonlijke inbreng intiemer en intenser. Qua scèneopbouw legt de Amerikaan verbanden met schilder Breughel. Immers, zo meent hij, in de Balkan werden mensen teruggekatapulteerd naar de Middeleeuwen, waar elektriciteit of benzine ontbrak en opnieuw paarden van stal moesten worden gehaald. Het zijn dit soort decors wat de lezer in de strot geramd krijgt: uiterst gedetailleerde zwartwittekeningen met veel arceringen en schaduwtechnieken. Koel en kil, maar uiterst effectief om je te verplaatsen in de oorlogsgruwel.

Sacco's journalistieke aanpak en uitwerking maakt van hem een uniek auteur die zijn gelijke binnen de stripscene nog niet heeft gevonden. Zowel op teken- als scenariovlak kunnen velen van hem leren. Wie houdt van grafische romans als Loopgravenoorlog, Maus en Barefoot Gen, ook oorlogswerken die de strip naar een eenzame hoogte brachten, moet zich dringend het werk van deze man aanschaffen. (Atlas / Oog & Blik)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234