Zaterdag 16/01/2021

Intercommunales vertragen stroomliberalisering Dertigduizend kmo'tjes kunnen vanaf januari van een vrije stroommarkt genieten. In principe. Want de transporttarieven liggen nog niet vast en de bedrijfsleiders liggen er niet van wakker.

Transporttarief voor 2002 is nog niet goedgekeurd, dat voor 2003 laat ook op zich wachten

brussel

eigen berichtgeving

Josse Abrahams

Een enquête van de zelfstandigenorganisatie Unizo in Limburg toont aan dat de kmo's niet wakker liggen van de vrije stroommarkt. Volgens het persagentschap Belga neemt een zeer kleine minderheid stappen om vanaf 1 januari van leverancier te veranderen. Binnen twee weken moeten de contracten rond zijn voor de bedrijven die een andere leverancier willen. Dan is duidelijk hoeveel bedrijven effectief van leverancier zijn veranderd en hoe groot de volumes zijn die de concurrenten van monopolist Electrabel vanaf begin volgend jaar zullen kunnen leveren. De belangrijkste verklaring voor deze trage bewustwording van de vrije elektriciteitsmarkt is de prijsvorming die erg onduidelijk is. Zo rijst er een groot probleem met de transporttarieven voor de elektriciteit op het hoogspannings-, het middenspannings- en het laagspanningsnet. Die tarieven zijn essentieel voor een goede marktwerking. Ze worden doorgerekend in de prijs die de leveranciers voor hun klanten maken. Het probleem is dat de tarieven voor 2002 nog steeds niet definitief zijn, wat de onzekerheid voor de klanten in de hand werkt. De Creg, de controlecommissie voor de geliberaliseerde elektriciteitsmarkt, heeft onvoldoende informatie om de definitieve tarieven goed te keuren. De waakhond richt zich dan maar op de tarieven voor volgend jaar maar botst daar eveneens op een gebrek aan medewerking van de intercommunales die het laagspannings- en middenspanningsnet beheren. Die blijven namelijk vaag over de elementen waarop ze hun tarieven hebben gebaseerd. Daarom weet de Creg niet of ze de voorgestelde tarieven kan goedkeuren. De intercommunales stellen tarieven voor gebaseerd op hun budgetten en op het waarschijnlijke verbruik van elektriciteit. Het probleem is dat de Creg niet kan inschatten hoe de budgetten berekend zijn en wat de kosten juist inhouden. De informatie moest eind september binnen zijn. Een vijftal intercommunales heeft zelfs nog niets van informatie doorgegeven.

Het begint allemaal sterk op obstructie te lijken. Hoe trager de informatie doorsijpelt, hoe langer het duurt voor het definitieve stransporttarief kan worden vastgelegd. Die situatie speelt vooral in de kaart van Electrabel, de dominante marktspeler die vanuit die positie waarschijnlijk het best de echte kostprijs kan inschatten. Electrabel heeft nog steeds een innige band met een aantal zogenaamd gemengde intercommunales. De alternatieve leveranciers en concurrenten van Electrabel blijven voorlopig op hun honger.

De Creg onderzoekt momenteel dan ook of ze de intercommunales boetes kan opleggen als ze onvoldoende informatie doorgeven. "We weten echt niet of de tarieven die worden voorgesteld, correct zijn", zegt Christine Vanderveeren, directievoorzitter van de Creg. De waakhond heeft het naar eigen zeggen moeilijk om te controleren en loopt op eieren. Als ze correct zijn en de intercommunales wordt toch een boete opgelegd bij gebrek aan informatie, kan dat zware gevolgen hebben voor hun financiële toestand.

Vanderveeren weigert het woord obstructie in de mond te nemen als ze het over het gedrag van de intercommunales heeft. "Laat mij het zo zeggen: ik denk dat zij erg goed de wetgeving kennen."

Bij de alternatieve leveranciers neemt het ongenoegen over de houding van de Creg alvast toe. Zij verwachten een krachtdadig optreden en vinden dat de Creg daarin tekortschiet. Volgens Vanderveeren is het wel degelijk de bedoeling om daadkrachtig te zijn, maar de waakhond moet ook de rechten van de burgers beschermen. "Men kan dat bureaucratisch noemen, maar anderzijds heeft niemand er iets aan als de klagers gelijk krijgen van de Raad van State", zegt Vanderveeren.

Elia, de beheerder van het hoogspanningsnet, moet dezer dagen ook een tariefvoorstel voor volgend jaar doen. Dat moet dan eveneens door de Creg onderzocht worden. De netbeheerder liet gisteren ook weten dat hij samen met zijn Franse collega RTE het bestaande allocatiemechanisme voor transport van stroom over de Frans-Belgische grens nog zes maanden blijft behouden. Het transport van stroom over de grens is erg belangrijk voor de marktwerking aangezien alle concurrenten van Electrabel stroom moeten invoeren. Het huidige principe dat wie eerst komt, de beste keuze heeft, wordt nog zes maanden verlengd. Of de markt daarmee tevreden is, moet nog blijken. Elia en RTE hebben net een marktbevraging gedaan maar de raadpleging werd pas op 15 november afgesloten. Dat was te laat voor het oordeel van de Creg, die dan maar akkoord ging met een verlenging van zes maanden.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234