Dinsdag 02/03/2021

India-dag in Gents Belfort

Gangubai Hangal, een levende legende van de Indiase zang

Er komt geen einde aan de viering van het 50-jarige bestaan van het onafhankelijke India. Het PSK bracht vorige herfst een hele dag Indiase raga's door beroemde instrumentalisten. Nu biedt vzw Lotus, in samenwerking met de Indiase Ambassade, een dag die hoofdzakelijk zal worden gewijd aan vocalisten, in het Gentse Belfort. Het begint zaterdag om 16 uur met een gratis workshop Indiase percussie onder leiding van Sandip Banerjee, gevolgd door een Indiase maaltijd, maar het hoogtepunt is een dubbelconcert met dhrupad-zanger Philippe Falisse en zijn vrouw, khyal-zangeres Banishree, en de beroemdste van alle Indiase klassieke zangeressen, Gangubai Hangal.

Als je aan kenners de namen vraagt van de grootste levende Hindoestaanse vocalisten, dan antwoorden zij unaniem: Bhimsen Joshi, Kumar Gandharva en Gangubai Hangal. Gangubai maakte de hele moderne geschiedenis van de Indiase muziek mee. Al in 1928 stond ze als vijftienjarige professioneel op de podia. Haar moeder was een befaamde zangeres, maar om haar begaafde dochter niet te beïnvloeden, stopte zij met zingen. Gangubai kreeg twee grote leermeesters: een musicus van het koninklijk hof van Mysore en na diens dood grootmeester Sawai Gandharva, die toen het symbool van de Kirana-school (of gharana) was.

Oorspronkelijk waren er vier gharana's in India: die van Agra, van Jaipur, van Gwalior en van Kirana. Die ontstonden toen twee eeuwen geleden de klassieke musici het keizerlijk hof verlieten en zich over de koninkrijken verspreidden. Aan de verschillende hoven ontwikkelden zich afzonderlijke stijlen, meestal gecultiveerd in familieverband. Donderdag 13 juni treedt Gangubai dan ook op met haar dochter Krishna, tweede vocaliste, en haar kleindochter Madhavi Joshi, tampoera. Ze worden ondersteund door een harmoniumspeler en een tabla-percussionist.

Gangubai verrijkte de Kirana-school door haar eigen inbreng en werd al vroeg als de belangrijkste vertegenwoordigster van die school beschouwd. Haar erelijst is indrukwekkend, want ze behaalde vijftien grote prijzen, vier eretitels en werd aan drie verschillende universiteiten als doctor honoris causa ingehaald. Als beloning voor haar muzikale verdiensten benoemde de staat Karnataka haar tot lid van de Wetgevende Kamer. Zij doceerde tot voor kort muziek aan de universiteit van Dharwad en organiseert elk jaar in Kundgol een muziekfestival om er jonge artiesten te promoten.

Eigenlijk zijn er twee hoofdstijlen in de Indiase klassieke muziek: de dhrupad en de khyal. De populariteit van de vierduizend jaar oude dhrupad moet het vandaag afleggen tegen de overheersende khyal-stijl, die minder streng is en meer ruimte geeft aan fantasie en emotie. Gangubai is de khyal-stijl toegedaan. Na (of voor) haar optreden zal de dhrupad gebracht worden door Philippe Falisse, een Belgische diplomaat die al twintig jaar leerling is van de Dagar Brothers, de enige familie die de dhrupad nog in stand houdt. Zijn echtgenote Baneshri zingt khyal, maar uit eerbied voor Gangubai zal zij het bij lichtere genres houden: thumbri's en lichte bhajans.

Het is waarschijnlijk de laatste keer dat we de nu 85-jarige Gangubai zullen kunnen meemaken. Voetbalfanaten mogen na de tv-uitzending België-Holland nog altijd de zaal binnen, zegt de organisatie.

André Fonteyne

Zaterdag 13 juni in de Lakenhallen van het Belfort, in Gent. Info en reservatie: 09/2337788 en 09/2218960. Voorverkoop: 500 frank; kassa: 650 frank.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234