Vrijdag 15/11/2019

Zonnebeke

In Zonnebeke eindigt jaren politieke malaise in ingrijpen politie op gemeenteraad: ‘Wat voor een circus is dat hier eigenlijk?’

Zonnebeke. Beeld Wouter Van Vooren

Een vrediger naam dan Zonnebeke kan een gemeente niet hebben. Maar vredig ging het er zaterdag op de gemeenteraad allerminst aan toe. ‘Wat voor een circus is dat hier eigenlijk?!’, brieste de directeur. Waarna de politie de zaal ontruimde. Wat is er aan de hand in de West-Vlaamse gemeente?

Zonnebeke, the day after. Burgemeester Dirk Sioen maakt de bedenking dat het allemaal beter ging toen de gemeentesecretaris nog gewoon gemeentesecretaris was. En niet algemeen directeur, zoals dat in Brussel werd gedecreteerd. Dirk Sioen is landbouwer en burgemeester sinds 2015. Hij is verkozen op de lijst #Team8980, een kartel van Open Vld en CD&V.

“De politiek is veranderd”, zucht hij. “Het is begonnen met de zoon van de huidige fractieleider van de N-VA. In plaats van naar oplossingen te zoeken voor de mensen was hij alleen maar uit op boel en miserie. Wij gaan daarmee moeten leren leven, met die nieuwe cultuur.”

‘Speelbal van de politiek’

De man die in het filmpje op de West-Vlaamse zender Focus-WTV staat te briesen en een glas omstoot, is Sigurd Verstraete. Toen hij begin dit jaar werd aangesteld, was hij al de vierde algemeen directeur van Zonnebeke. Eerst was er Francis Claeys. Die had de functie 18 jaar lang, maar nam vorig jaar ontslag. Daarna volgden twee waarnemend directeurs, die al na enkele maanden weer vertrokken. In zijn ontslagbrief schrijft Verstraete: “Na acht maanden moet ik tot mijn spijt vaststellen dat de uitdagingen zo groot zijn dat ik ze het hoofd niet kan bieden zonder mijn gezondheid in gevaar te brengen.”

Grote woorden.

Voor hij gemeentesecretaris werd in Zonnebeke, had Verstraete die functie in Heuvelland, een gemeente aan de andere kant van Ieper. Hij keert nu vrijwillig terug naar Heuvelland, in een lagere functie. Over wat hem nu precies zo kwaad maakte, zegt hij een etmaal later cryptisch: “Het is mij achttien jaar lang gelukt om uit de media weg te blijven. Tot ik in Zonnebeke terechtkwam. Mijn privacy is geschonden doordat er citaten uit mijn ontslagbrief zijn bekendgemaakt in een persbericht van de oppositie. Ik voel mij de speelbal van een politiek spel.”

N-VA-fractieleider Koen Descheemaeker: “Toen het schepencollege het ontslag bekendmaakte, zei het dat de directeur de gemeente Zonnebeke bij zijn afscheid ‘een goed geoliede machine’ had genoemd. Dat leek ons nogal sterk. Je bent acht maanden in functie en dan ga je terug naar je vorige werkplek. Daarom vroegen wij de ontslagbrief op en maakten we die ene passage bekend. Dat is het normale werk van de oppositie, toch?”

Burgemeester Sioen: “Het blijft een feit dat de directeur boos is op de oppositie en niet op het schepencollege, als ik goed heb geluisterd.”

Zonnebeke. Beeld Wouter Van Vooren

‘Iedereen te vriend’

Luk Hoflack van de rood-groene oppositiepartij Insamenspraak was in de vorige legislatuur schepen van Onderwijs voor N-VA.

“Wij hebben twee gemeentescholen”, zegt hij. “In de een zijn er klasjes op zolder, in de andere containerklassen. Ik had vier jaar geleden al het dossier voor tweevoudige nieuwbouw klaar: een budget, een subsidiedossier, gronden aangekocht. Ze hebben dat allemaal weer teruggedraaid. De gemeente staat stil.”

“Het probleem met de burgemeester is dat hij een man van het volk is”, gaat Hoflack voort. “Als er een rioolputje verstopt is, gaat hij ter plekke en weet hij precies wat er moet gebeuren. Gaat het over grotere dingen, over visie, dan is dat een trapje te hoog. Ze gingen een meerjarenplan voorleggen in april. Dat werd dan september en nu weer december. De burgemeester kan geen beslissingen nemen. En als hij er al eens een neemt, draait hij die weer terug. Hij wil absoluut iedereen te vriend houden. Zo kun je dus niet besturen.”

Koen Descheemaeker: “En het is altijd de secretaris die het moet oplossen. Voor hem is het een eindeloze processie van Echternach. Ik denk dat we het ontslag in die context moeten zien.”

Ambetanterik

Zoon Michiel Descheemaeker belichaamde in 2012 geleden de verjonging. Hij was pas 23, net afgestudeerd als jurist. Hij raakte verkozen en werd N-VA-schepen in een college dat op enkele namen na identiek is aan het huidige.

Michiel Descheemaeker: “Ik zat daar tussen mensen die mijn ouders of grootouders konden zijn. Een schepen zei: ‘Ik lees nooit dossiers, wij hebben daar de secretaris voor.’ Zonnebeke werd bestuurd door één man, secretaris Francis Claeys. Een voorbeeld: een bedrijf wil een loods bouwen, maar daarvoor moet de gemeente een nieuw ruimtelijk uitvoeringsplan opstellen. De betaling daarvan dient gedragen te worden door de gemeente, aangezien ze deze taak uitvoert in het algemeen belang. Dit is wettelijk zo verplicht. In de praktijk rekenen ze in Zonnebeke de kosten door aan het bedrijf. Wel, dat is onwettig. Ik zei dat, en dus was ik een ambetanterik.”

“Zonnebeke wordt nog op precies dezelfde manier bestuurd als dertig jaar geleden. Ik kan daar boeken over schrijven. Personeel dat werd gepest. Schepenen die propjes in decolletés van andere schepenen mikten. Ik heb die vorige secretaris inderdaad tot ontslag gedwongen, want er gebeurden onwettige dingen.

Descheemaeker nam vorig jaar zelf ook ontslag en verhuisde naar Ieper.

Zonnebeke moet nu op zoek naar een nieuwe algemeen directeur. De vijfde in goed een jaar. Er is nog juriste Isabelle Cuypers, die al slaagde voor een eerder examen, maar na wat ze zaterdag op tv zag niet echt meer staat te trappelen om de fakkel over te nemen.

“Wij gaan deze week met haar praten”, belooft burgemeester Sioen. “Wij hopen haar nog te kunnen overtuigen.”

Zonnebeke. Beeld Wouter Van Vooren
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234