Maandag 06/04/2020

'In tegenstelling tot De Wever heb ik wel zaken gerealiseerd'

In de laatste rechte lijn naar de verkiezingen verscherpt de Antwerpse burgemeester Patrick Janssens (sp.a) de toon. 'In tegenstelling tot Bart De Wever heb ik wel zaken gerealiseerd', klinkt het. 'De N-VA heeft zes jaar meebestuurd en plots is de stad een vat vol problemen.'

De campagne barstte los met de discussie over ''t Stad is van iedereen'. Hoe belangrijk was dat?

"(denkt lang na) Het was een belangrijk moment. Ik denk dat we toen een doelpunt gescoord hebben. Maar het betekent niet dat je de match wint. In elk geval is er daar een belangrijk verschil blootgelegd over hoe wij naar de dingen kijken."

Is het verschil tussen de N-VA en uw lijst niet eerder een van toon, dan een inhoudelijk verschil?

"Dat wordt vaak gezegd, maar als ik de twee programma's lees, zie ik toch belangrijke verschillen. Wij hebben bijvoorbeeld heel veel ingezet op de activering van leefloontrekkers. Onder meer via sociale restaurants. Leefloners werken er in de keuken of de zaal - dat zijn knelpuntberoepen - en krijgen daarvoor een loon dat hoger ligt dan hun uitkering."

"Langs de andere kant kunnen een aantal mensen in die restaurants tegen een laag tarief een goede maaltijd krijgen. Wat hen uit hun isolement haalt. De N-VA wil dat de mensen een maaltijdcheque krijgen om in een gewoon restaurant iets te gaan eten. De sociale restaurants werken volgens hen marktverstorend. Heel het sociale aspect voor de klant valt weg. Heel de tewerkstelling valt weg. Hoe ga je die mensen dan activeren?"

"Over mobiliteit verschillen we ook fundamenteel van mening. En dan is er nog het essentiële verschil dat wij proberen een minder verdeelde stad te hebben. Via de slogan ''t Stad is van iedereen' hebben we geprobeerd meer cohesie, trots en samenhorigheid uit te dragen. Als ik de belangrijkste brochure van de N-VA bekijk dan merk ik dat ze op het negatieve focussen. Hoe slecht het in deze stad gaat."

Dat is toch de taak van uw uitdager?

"Die uitdager heeft wel zes jaar lang deel uitgemaakt van de meerderheid, heeft zes jaar lang mee bestuurd. Dat is nu net wat in Antwerpen sinds 2003 niet meer gebeurde. Politici van de meerderheid die vechtend over de Grote Markt rolden. Luc Bungeneers (ex Open Vld, nu N-VA) is twaalf jaar lang schepen geweest. Ludo Van Campenhout (ex Open Vld, nu N-VA) zit al langer in het stadsbestuur dan ik. Als er een ding is dat wij proberen veranderen hebben, is het de sfeer keren dat de stad alleen maar problemen is. Ik heb geen probleem dat men kritiek geeft of zegt wat beter kan. Wat mij stoort, is dat de N-VA de stad plots voorstelt als iets negatief. Voor de N-VA is de stad een vat vol problemen."

Was u verrast door de overstap van Open Vld'ers Van Campenhout en Bungeneers naar de N-VA ?

"Nee, omdat ik het had zien aankomen. Hadden wij gewild dat ze naar ons kwamen, dan was dat gebeurd. Ze waren op zoek naar een oplossing. Wij hebben onze redenen gehad om dat niet te doen. Ik denk niet dat ik die redenen publiek moet maken. Maar als je zelf gekozen hebt om ze niet aan boord te hijsen kan je later moeilijk zeggen je verrast was. Nu, de manier waarop de N-VA het uiteindelijk heeft gespeeld, was niet echt proper. De eerste zin van het volgende bestuursakkoord zou moeten zijn dat we geen politici van elkaar overnemen. Wie toch wil overstappen moet maar ontslag nemen uit zijn mandaat."

Was de strijd tegen Vlaams Belang makkelijker dan tegen de N-VA?

"Ja. Zes jaar geleden was het idee dat wij meer stemmen zouden halen dan het Vlaams Belang en ik meer voorkeurstemmen dan Filip Dewinter gewoonweg ondenkbaar. Tegelijk was de gedachte dat het cordon zou sneuvelen en Dewinter burgemeester veel minder realistisch dan dat er nu een regimewissel zou komen."

"Laten we een kat een kat noemen. De Wever is natuurlijk ook een veel geduchtere tegenstander dan Dewinter. Hij heeft de voorbije jaren gewerkt aan een consistent profiel. Hij is een man van de retoriek, van debatten. Niet van de daad. Ik denk dat het moeilijk is om aan De Wever te vragen over welke realisatie van de voorbije tien jaar hij het meest trots is. Hij heeft met zijn partij verkiezingen gewonnen, maar voor de rest is er niet veel te noemen. Dat is het grote verschil tussen ons beide. Ik heb misschien niet een grote omwenteling in de geesten van de mensen teweeggebracht. Maar in tegenstelling tot Bart wel zaken gerealiseerd. De Antwerpenaars moeten beslissen wat ze het belangrijkst vinden."

Gaat dit iets betekenen voor België of Vlaanderen?

"Dat is mijn verantwoordelijkheid niet en ik hou mij daar ook echt niet mee bezig. Mijn eerste bezorgdheid is Antwerpen. Al de rest is secundair."

Bent u het nog niet beu?

"De debatten wel. Altijd dezelfde vragen en antwoorden. Je weet op voorhand wat de ander gaat zeggen en elkaar overtuigen, gebeurt zelden. (zucht) Het is allemaal weinig constructief. Zeker op tv en radio is er een indigestie aan Antwerpen. Ik weet niet of de nationale zenders zich realiseren dat er 5,5 miljoen Vlamingen zijn die niet in Antwerpen wonen. Ik denk dat die daar eigenlijk weinig boodschap aan hebben."

U komt vaak gecrispeerd over.

"Het is een opmerking die ik wel meer krijg. Veel mensen zeggen me voor een debat dat ik wat meer moet lachen."

En dat voor een communicatiespecialist.

"Ja, maar het is iets anders als het over jezelf gaat. Net zoals het verschil tussen een speler en een trainer."

Gelooft u dat u net als zes jaar geleden het verschil zal kunnen maken in de laatste rechte lijn?

"Wie zegt dat in 2006 zo was? Het is niet omdat de peilingen er naast zaten, dat dat verhaal klopt. Je zal mij niet horen zeggen dat campagnes zinloos zijn. Anders zouden we er geen doen. Het is ook niet omdat veel mensen pas op het einde van de rit definitief beslissen dat het de campagne is die de doorslag geeft."

Zijn veel Antwerpenaren u niet gewoon beu na tien jaar?

"Ongetwijfeld. Er zullen een pak inwoners zijn die liever iemand anders als burgemeester hebben. Maar daarvan zullen er ook een pak zijn die daarbij niet mijn grote uitdager in gedachten hebben."

Horen jullie elkaar nog buiten de debatten?

"Dat gebeurt. Het is niet dat we samen een pint gaan drinken. We hebben zeker geen warm contact, maar als er een probleem is, bellen we elkaar. Als er iets belangrijk is om te laten weten, doen we dat. Bart heeft mij een aantal keer op de hoogte gebracht van zaken waarvan hij dacht dat ik ze moest weten. Ik apprecieer dat. Omgekeerd heb ik dat ook al gedaan."

Valt de campagne te combineren met het prille vaderschap?

"Dat valt wel mee. Ik kan heel snel de knop omdraaien. Als ik thuis kom, vergeet ik dit allemaal."

Er is geen strijd om de sjerp die meer in het oog springt dan die in Antwerpen, maar als u thuis komt denkt u daar niet aan?

"Ik heb niet zo veel vrije tijd. Maar als ik een vrij moment heb, denk ik echt niet aan politiek. Ik heb de geboorte van mijn zoon meegemaakt. Ben maandag hem en mijn vrouw in het ziekenhuis gaan ophalen. Maar als ik de volgende ochtend in mijn wagen stap, zit ik met mijn hoofd bij de stad."

Hoe hard bent u?

"Ik ben heel doelgericht. Als ik van iets overtuigd ben, kan ik hard zijn. Dat was zo bij de lijstvorming. Als je de sterkst mogelijke ploeg wil opstellen, moet je soms aan mensen minder goed nieuws brengen. Maar ik zal nooit aarzelen een beslissing te nemen omdat ik geen slecht nieuws wil brengen. Op een voetbalveld is het resultaat belangrijker dan het feit dat je goed geprobeerd hebt. Dat geldt in de politiek nog veel meer."

Wat vond u ervan dat Filip Dewinter de aftrap mocht geven op Beerschot?

"Het was een van de weinige wedstrijden die ik niet gezien heb. Maar ik vond het redelijk schokkend. Blijkbaar werd hij uitgejouwd. Dat heeft mij dan weer aangenaam verrast. Ik heb dat in elk geval zelf nooit gedaan en ga dat ook niet doen."

De aftrap geven of uitjouwen?

"Op Beerschot heb ik nog nooit de aftrap gegeven. Ik deel daar ook geen folders uit. Als ik naar de voetbal ga is het om naar het voetbal te kijken. Je moet daar niet aan politieke propaganda doen. Of ik hem uitgejouwd zou hebben, weet ik niet."

Hoe graag wilt u burgemeester blijven?

"Alles wat ik ooit in mijn leven gedaan heb voor ik burgemeester werd, was erg interessant, maar het is alsof het allemaal tot dit heeft geleid. Deze week kwam er in de supermarkt kwam een man naar mij die zei: 'Ik ben geen socialist, maar ik ga op u stemmen want jullie doen dat goed.' Wel, dan ben ik trots."

Waarom profileert u zich bijna nooit als sp.a'er, maar als politiek aseksueel?

"Ik beschouw mezelf niet als politiek aseksueel. Wat ik wel probeer, is het belang van mijn stad boven dat van de partij te zetten. Zelfs na de verkiezingsoverwinning van 2006 besefte ik maar al te goed dat 65 procent van de mensen niet voor mij hadden gestemd."

Uw stadslijst en de N-VA gaan meer dan waarschijnlijk samen besturen. De enige vraag die er eigenlijk nog toe doet, is wie burgemeester wordt?

"Dat is geen uitgemaakte zaak. Het is ook niet waar het over gaat. (geïrriteerd) Ik ga hier niet beginnen antwoorden op vragen die mijn concurrenten de hele tijd stellen in debatten. Kijk, elke stem telt. Elke Antwerpenaar die voor ons kiest en niet voor de N-VA is dubbel gewonnen. Heel wat kiezers kunnen tussen de twee partijen kiezen. Wat er nu aan de gang is is een strijd om het centrum."

Anders geformuleerd. Jullie hebben zes jaar samen bestuurd. Nu is er een grote clash. Maar de kans is groot dat jullie na de verkiezingen met elkaar zullen moeten besturen.

"Die kans is reëel."

Toch hebben jullie nog niet gesproken over hoe het na 14 oktober verder moet in de grootste stad van Vlaanderen?

"Je hebt een grote ploeg waarvan ik burgemeester ben. Plots zegt iemand uit die ploeg: 'Ik ga u van die stoel duwen.' Dat creëert niet echt een sfeer waarin je samen rond de tafel gaat zitten."

Dat is toch politiek?

"Nee. Wat soort gesprek zouden wij nu met elkaar moeten hebben? Ik doe niet mee aan toneelstukjes."

In heel wat gemeenten zijn er wel voorakkoorden of afspraken?

"Dan zijn er daar zeker betere toneelspelers. Het feit dat we nog niet gesproken hebben, illustreert in elk geval dat De Wever niet mijn voorkeurspartner is. Anders was dat wel al gebeurd."

Om te winnen moet u zondag in de eerste plaats stemmen weghalen bij Groen?

"Dat geloof ik niet. Als dat zo was dan hadden we wel een kartel met Groen gevormd."

Waarom heeft u dat niet gedaan?

"Omdat we het dan niet zouden halen bij de verkiezingen. Wij moeten ons in het centrum van de Antwerpse politiek zetten en de grootste fractie worden. Dat doe je niet door aan de ene kant van het spectrum te gaan staan, zoals Vlaams Belang. Uit reactie op de komst van een nieuwe centrum rechtse speler heeft het Vlaams Belang zich volledig teruggetrokken op haar historische extreem rechtse positie. Daarmee hebben ze een enorme boulevard gecreëerd voor de N-VA."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234