Donderdag 25/02/2021

In literair Frankrijk woedt een prijzenoorlog

In Frankrijk zijn gisteren twee van de belangrijkste literatuurprijzen toegekend. De Médicis-prijs gaat naar Christian Oster, de Femina-prijs naar Marilyne Desbiolles. Maar de bekroning van beide auteurs dreigt overschaduwd te worden door de Prix Goncourt, die dinsdag al werd toegekend. Het is niet zozeer de naam van de Goncourt-winnaar, Jean Echenoz, die met alle aandacht gaat lopen, wel het haasje-over van de Académie Goncourt, die onverwacht haar proclamatie vervroegde en daardoor de concurrerende literatuurprijzen een neus zette.

Parijs

Eigen berichtgeving

Rudy Pieters

Christian Oster, geboren in 1949, krijgt de Médicis-literatuurprijs voor zijn zevende roman Mon grand appartement, een verhaal over vaderschap. Oster klopte Catherine Cusset (Le problème avec Jane) met één stem. De Zweed Bjorn Larsson kreeg de prijs van het beste buitenlandse boek voor Le capitaine et ses rêves, een filosofisch getint verhaal over een zeeman die in een haven aanlegt, waar hij de levenswandel van vier mensen danig doet wankelen.

De Femina-literatuurprijs ging naar Marilyne Desbiolles voor Anchise, een erg poëtische roman over een oude, eenzame man die op het barre platteland woont en heimwee heeft naar de tijd toen hij samenleefde met La Blanche, zijn mooie blonde vrouw. Desbiolles versloeg Yann Andréa (Cet amour-là) met 7 stemmen tegen 5. In de categorie buitenland werd de Japanse Hitonari Tsuji bekroond voor Le Bouddha blanc. Hitonari Tsuji is een cultpersonage in haar geboorteland, waar ze ook bekend is als zangeres van een rockband en als cineaste.

De Prix Goncourt, de belangrijkste Franse literatuurprijs, ging dinsdag al naar de gerenommeerde Jean Echenoz voor Je m'en vais, over de avonturen van kunsthandelaar Felix Ferrer, die huis en haard verlaat om kunstschatten te bergen uit een wrak. De 52-jarige Echenoz ontving eerder prijzen voor zijn romans Les grandes blondes en Cherokee.

Normaliter zou de Académie Goncourt pas volgende maandag haar winnaar hebben bekendgemaakt, maar totaal onverwacht vervroegde ze de proclamatie met bijna een week. Tot grote verbazing en ergernis van de concurrerende Femina- en Médicis-organisatoren, die de voorbije jaren telkens vóór de Goncourt naar buiten traden. 'De eerste keus' was wel lange tijd een bijna onaantastbaar Goncourt-privilege, maar in 1993 hadden de Femina en Médicis een einde gemaakt aan die traditie, door hun proclamaties te vervroegen. Nu bakt de Goncourt hen een koekje van eigen deeg.

De Franse pers is niet mals voor deze literatuurprijzenoorlog. Volgens Le Monde toont de 'mediastunt' van de Académie Goncourt aan hoe belabberd de Franse literatuurinstituten eraan toe zijn. "Als men elke intellectuele invloed heeft verspeeld", schamperde de gezaghebbende krant donderdag in een opiniestuk, "als men niets meer is dan een machine die een boek min of meer goede verkoopcijfers moet opleveren - welk boek doet er niet toe, zolang er maar het rode prix Goncourt-bandje rond zit -, als men alleen nog maar gewenst is door bezorgde uitgevers die hun jaar met winst willen afsluiten, wat blijft er dan nog over om de sleur te doorbreken en de aandacht te trekken?" Met leedvermaak voegt Le Monde eraan toe dat de Goncourt-stunt mislukte, aangezien alle schijnwerpers op Dominique Strauss-Kahn gericht waren, de minister die dinsdag ontslag nam.

Het opiniestuk eindigt vernietigend: vanuit een overlevingsstrategie kijkt de Académie Goncourt niet zozeer naar de literaire verdienste - de door velen verwachte kandidaat wint bijna nooit, zegt Le Monde - maar kijkt ze vooral naar de uitstraling van de bekroonde naam, en zeker naar de uitstraling van de uitgeverij. De krant zette de winnaars van de voorbije 20 jaar op een rijtje en stelde vast dat de grote uitgeverijen Grasset, Gallimard en Seuil met bijna alle prijzen gingen lopen; het trio wordt soms smalend 'Galligrasseuil' genoemd. De uitgeverij van Jean Echenoz is weliswaar het (evenzeer prestigieuze) Minuit, maar dat laat zijn boeken door Seuil verdelen. Maandag kennen we ook de winnaar van de Renaudot, nog een prestigieuze Franse literatuurprijs.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234