Dinsdag 21/01/2020

Gezondheid

In Leuven leren mensen met een kinderwens beter omgaan met stress: ‘Niets is zo zwaar als de voortdurende switch tussen hoop en desillusie’

Sarah Struyf uit Bekkevoort weet zelf nog niet goed wat ze van haar vruchtbaarheidsbehandeling moet verwachten. ‘Er zijn veel mensen die bedenkingen hebben bij ons traject. Dat geeft nog meer spanning.’ Beeld Thomas Sweertvaegher

Via een vruchtbaarheidsbehandeling een kind proberen krijgen, veroorzaakt veel stress. Relationeel, maar ook financieel en zelfs professioneel. In Leuven start vandaag een zorgprogramma dat mensen als Laura en Sarah beter wil leren hiermee omgaan. ‘Ontspan toch eens, zeggen ze vaak. Maar zo makkelijk is het niet.’

Jarenlang was Laura (zij wil liever niet met haar familienaam in de krant) als vroedvrouw bezig met zwangerschappen, bevallingen en de verzorging van kinderen. Het was iets vanzelfsprekends voor haar. Maar dat was het ineens niet meer toen ze haar eigen kinderwens wilde vervullen. Pas na twee jaar proberen, raakte ze spontaan zwanger. En die zwangerschap eindigde dan nog eens tien weken later in een miskraam. “Het sloeg bij mij in als een bom.” 

Na die miskraam raakten Laura en haar vriend niet meer vanzelf zwanger en besloten ze om hulp te zoeken. “In eerste instantie dacht ik: I got this. Ik ben vroedvrouw. Maar eenmaal je in die medische mallemolen zit, is het allemaal anders, abstracter.” Het koppel is nu zes inseminatie- en één ivf-poging verder. “Afgelopen zomer ben ik gecrasht. De hormoonbehandelingen wogen te veel door, zeker ook in combinatie met mijn werk.”

De dertigjarige Oost-Vlaamse start vandaag met het stressreductieprogramma van vzw Kinderwens. In dat nieuwe zorgprogramma proberen ze de draagkracht van vruchtbaarheidspatiënten als zij te vergroten. Dat doen ze in kleine groepjes lotgenoten, onder begeleiding van een psychologe en erkend kinderwensconsulente. 

‘Vraag is groot’

Shanti Van Genechten van de vzw zegt dat de vraag via de Vlaamse kinderwenshuizen groot is hiernaar. “Een vruchtbaarheidsbehandeling volgen zorgt niet alleen voor spanningen binnen een relatie, maar soms ook met familie en vrienden en op het werk. Vergeet ook niet dat er financieel wel een en ander bij komt kijken. In totaal krijgt zo’n 30 tot 50 procent van iedereen met een onvervulde kinderwens te maken met gevoelens van angst en depressie.”

Tegelijkertijd is de drempel om naar een fertiliteitspsycholoog te stappen voor velen hoog en heeft zo’n psycholoog ook niet altijd de tijd om mensen aan te leren hoe ze met stress moeten omgaan. Van Genechten: “Wij maken acht weken lang tijd voor psycho-educatie maar geven ook concrete tips en oefeningen. Zo hopen we onder meer de piekergedachten als ‘ik raak nooit zwanger’ of ‘de onvruchtbaarheid is mijn schuld’ te doen verminderen en de incassering van slechtnieuwsgesprekken te verbeteren.”

“Ondanks lessen yoga en meditatie blijft mijn hoofd vol zitten”, zegt Laura. “Niets is zo zwaar als dat voortdurende geswitch tussen hoop en desillusie. Ik blijf het moeilijk vinden om met die onmacht om te gaan. Mensen zeggen mij vaak ‘ontspan nu eens’ maar zo makkelijk is dat niet.” Ze hoopt dat ze door het programma rustiger wordt tijdens haar behandeling. “Maar ik denk ook wel: als ik straks wel zwanger raak, dan zal die stress ook niet zomaar weg zijn. Als vruchtbaarheidspatiënt raak je daar nog moeilijk vanaf.” 

35 euro per les

Het stressreductieprogramma wordt voorlopig enkel in Leuven aangeboden, in het fertiliteitscentrum URG Heilig Hart, maar Shanti Van Genechten ijvert er samen met mede-ontwikkelaars psychologe An Adriaens en professor arbeidsgeneeskunde Lode Godderis (KU Leuven) voor vanaf het najaar in meerdere vruchtbaarheidscentra een aanbod te hebben. “We hopen dat het ooit standaard zal worden aangeboden”, klinkt het. De vzw hoopt ook op een terugbetaling (nu betalen deelnemers 35 euro per les) “Binnenkort zitten we hierover samen met minister van Welzijn Wouter Beke (CD&V).”

Julie Nekkebroeck, psycholoog aan de fertiliteitskliniek van het UZ Brussel, noemt het programma in elk geval van een meerwaarde. “Wij luisteren naar heel wat mensen die het psychisch zwaar hebben tijdens hun behandeling. Maar voor een uitgebreider therapeutisch programma is er vaak geen tijd.” Nekkebroeck vraagt zich wel af in welke mate een groepsprogramma veel toegankelijker is. Soms vinden mensen het nog moeilijker om over hun gevoelens te spreken in groep, merkt ze op. Ze hoopt ook dat het programma niet het idee wekt dat er een oorzakelijk verband zou zijn tussen stress en al dan niet zwanger geraken. “Dat verband is immers nog nooit aangetoond.” De vzw begrijpt deze bezorgdheid “maar zolang het verband niet is aangetoond is het net belangrijk dat er een aanbod voor de kinderwensouders is”, klinkt het.

Wanneer komt broertje of zusje?

Sarah Struyf uit Bekkevoort weet zelf nog niet goed wat ze van haar vruchtbaarheidsbehandeling moet verwachten. Voor de dertigjarige kinderverzorgster is het de eerste keer dat ze hieraan begint. Ze heeft wel al een kindje van vijf, na een spontane zwangerschap. Maar dat ze tools willen aanleren om beter met stress om te gaan, daar is ze wel zeker van. “Er zijn veel mensen die bedenkingen hebben bij ons traject: dat we er te hard mee bezig zijn en dat we het wat meer moeten loslaten. Dat soort reacties geven nog meer spanning.” 

De vragen van haar dochter zijn ook moeilijk. “Die vraagt heel regelmatig wanneer er nu een broertje of zusje komt. Ik weet niet wat ik moet zeggen dan. Ik wil haar niet tonen hoe ik mij bij die vraag voel.” 

Het stressreductieprogramma volgt ze straks samen met haar man. “Omdat we een steun willen blijven voor elkaar. We denken allebei: de stress eist nu nog niet zijn grote tol. Maar het is beter om te voorkomen dan te genezen. We weten immers niet hoelang die vruchtbaarheidsbehandeling zal duren.”

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234