Zondag 25/10/2020

IN EEN NOTENDOP

De tijd, schrijft Simon Garfield, beheerst ons leven op een manier die de eerste klokkenmakers ongetwijfeld ondraaglijk hadden gevonden. 'We hebben het idee dat de tijd voor ons uit holt. Technologie maakt alles sneller, en omdat we weten dat in de toekomst alles sneller zal gaan, is niets ons nu snel genoeg.'

Simon Garfield,Tijdwachters, Podium, 352 p., 22,50 euro.

In Tijdwachters onderzoekt hij wanneer de klok 'zo'n wurgende greep' op ons leven heeft gekregen, en waarom. Hij behandelt de geboorte van de dienstregeling (een noviteit bij de opening van de spoorlijn tussen Liverpool en Manchester in 1830), mijmert over de perfecte lengte van een speech (wie zich laat strikken voor zo'n gelikt TED-talkje, krijgt 18 minuten 'omdat dat de spreker voldoende tijd geeft om serieus, maar niet al te academisch te worden') en gaat in op de kunst van het horlogemaken.

Bijna niets levert zo veel stress en ongerustheid op als slaapproblemen, schrijft neuroloog W. Chris Winter in Waarom je niet slaapt en hoe het op te lossen, en bijna niets is zo onschuldig en gemakkelijk te behandelen. 'Slaap kun je het best beschouwen als een fundamenteel proces in je lichaam dat je daadwerkelijk kunt veranderen.'

W. Chris Winter,Waarom je niet slaapt en hoe het op te lossen, Spectrum, 19,99 euro.

In 1994 beschreef de Amerikaanse dichter Eileen Myles (67) haar wilde New Yorkse jaren met veel drugs en vriendinnen in haar memoires Chelsea Girls, nu vertaald in het Nederlands. Op het omslag staat het portret dat de befaamde fotograaf Robert Mapplethorpe in 1980 van haar maakte. Dat ze ietwat glazig kijkt, komt doordat ze stoned was. Aan het eind van die zomer ging ze naar haar moeder, die thuis in Boston een fotomuur had. Waarom hang je deze niet op, zei de dochter. Waarop de moeder nerveus: 'Ik weet niet of ik een passend lijstje heb', en: 'Leg voorlopig maar op de tv.'

Eileen Myles,Chelsea Girls, Lebowski, 256 p., 19,99 euro. Vertaald door Anniek Kool en Evi Hoste.

Een standaardwerk uit 1883 over de meest kronkelige rivier ter wereld, van de hand van Mark Twain (1835-1910), de 'vader van de Amerikaanse literatuur': Life on the Mississippi, in 1984 vertaald door Johan Hos en nu herdrukt, met een nieuw nawoord van diezelfde vergulde vertaler. Leven op de Mississippi gaat over de periode waarin een jonge Twain werkte als loods op een stoomboot.

Geheel in stijl meldt Hos dat de gedenkzuil bij het graf van Twain op het kerkhof van Woodlawn in Elmira, New York, 3,66 meter hoog is, 'dat is twee vadem, de kleinste veilige vaardiepte voor de raderboten waarop Twain leerling-loods was geweest'.

Mark Twain,Leven op de Mississippi, G.A. van Oorschot, 455 p., 24,99 euro.

Het duurt nog een tijdje - uitgeverij Prometheus mikt naar eigen zeggen op 2019 - maar dan komt eindelijk de Nederlandse vertaling uit van de Kritische Edition van Mein Kampf, het boek dat Adolf Hitler in de jaren twintig van de vorige eeuw schreef. Het betreft een wetenschappelijk verantwoorde versie met duizenden commentaren, vervaardigd door het Münchense Institut für Zeitgeschichte.

Aanvankelijk zou historicus Ewoud Kieft het voorwoord bij de Nederlandse editie schrijven. Uiteindelijk werd dat Het verboden boek - Mein Kampf en de aantrekkingskracht van het nazisme dat nu in de winkel ligt, met als uitgangspunt de vraag waarom Hitlers oorlogsbijbel miljoenen Europeanen zo aansprak.

'Het is een stuk makkelijker om de domheid van Mein Kampf te laten zien dan de politieke sluwheid die erachter schuilt', schreef Kieft eind 2016 in de Volkskrant. 'Iedereen die de laatste jaren het nieuws volgt, wordt er voortdurend aan herinnerd: politiek heeft niets met rationaliteit te maken. Politiek is de kunst om mensen in jouw verhaal over de wereld te laten geloven. Of je dat nu met feiten kunt onderbouwen of niet. In veel gevallen kom je met retorisch talent en slimme marketing een heel eind.'

Ewoud Kieft,Het verboden boek - Mein Kampf en de aantrekkingskracht van het nazisme, Atlas Contact, 288 p., 19,99 euro.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234