Maandag 26/09/2022

InterviewHet gezin

‘In de relationele anarchie bestaat geen onderscheid tussen romantische en andere relaties’

Sarah Lippens: ‘Op een nacht heb ik mijn volledige mannen­garderobe in een vuilniszak gestoken en in een kledingcontainer gegooid.' Beeld Wouter Maeckelberghe
Sarah Lippens: ‘Op een nacht heb ik mijn volledige mannen­garderobe in een vuilniszak gestoken en in een kledingcontainer gegooid.'Beeld Wouter Maeckelberghe

Als relatieanarchiste gelooft Sarah Lippens (45) uit Gent in vrije liefde. Na haar scheiding en tijdens haar transitie van man naar vrouw besefte ze dat klassieke relaties niet aan haar zijn besteed. ‘Ik ben boos op de man die ik was.’

Eline Bergmans

Cookie! Stoute hond!”, zegt Sarah Lippens wanneer we het appartement binnenstappen en blijkt dat het dier de frietjes van de avond voordien uit de vuilnisbak heeft gevist.

“Dit is eigenlijk niet mijn appartement”, zegt Sarah terwijl ze met een vaatdoek de woonkamer rondgaat om alle restjes op te ruimen. “Ik verblijf hier tijdelijk nu Evelien op reis is. Met hun (Evelien is non-binair en verkiest voornaamworden die/hun, red.) heb ik een platonische connectie. We knuffelen wel, maar hebben geen seksuele relatie. We hebben een heel diepe vriendschap en delen ook de sleutel van elkaars appartement.”

Sarah gelooft in vrije liefde, los van conventionele ideeën, verplichtingen en tradities. “In de relationele anarchie bestaat geen onderscheid tussen romantische en andere relaties. Ik spreek ook liever over connecties dan over relaties. Die term an sich is al heel beperkend.”

Naast de platonische connectie met Evelien heeft Sarah ook nog twee amoureuze connecties. “In totaal zijn er drie mensen die de sleutel van mijn appartement hebben.”

Polyamory Belgium

Sarah werd geboren als man en zit in de laatste fase van haar transitie. “Als kind had ik al het gevoel dat er iets niet klopte, maar ik kon er nooit echt de vinger op leggen. Als we bijvoorbeeld gingen winkelen, wilde ik als kleuter al per se een kleedje kiezen. Maar dat mocht niet. Ik ben opgegroeid in een gendernormatieve omgeving. Je mannelijkheid in twijfel trekken, dat deed je gewoon niet. Het gevolg was dat ik heel slecht in mijn vel zat: ik heb jaren gevochten tegen depressies”, vertelt Sarah, die als technicus voor Rittal werkt, een bedrijf dat elektrische behuizingen produceert.

“Mijn ouders zijn gescheiden toen ik 10 jaar was. Ik ben opgegroeid bij mijn moeder, om de twee weken was ik bij mijn pa. Mijn moeder is in juni 2019 gestorven aan kanker. Op dat moment zat ik al in een mentale transitie, maar ik heb dat niet meer aan mijn moeder verteld omdat ze zo ziek was. Achteraf heb ik daar wel spijt van: zij wilde heel graag een dochter en ik weet zeker dat ze het fijn gevonden zou hebben dat ik Sarah werd. Toch heb ik het pas na haar dood aangedurfd om ook mijn medische transitie te starten en te worden wie ik ben.

“Mijn scheiding in 2017 na een huwelijk van vier jaar was ook een trigger. Die breuk deed me ook beseffen dat een klassieke relatie niets voor mij is. Hoewel ik erg verliefd was, voelde het beklemmend”, vervolgt ze. “Het past gewoon niet bij wie ik ben.

“Ik heb in mijn leven vier relaties gehad die elk zo’n vier jaar hebben geduurd. Ik was extreem zoekende, vooral op seksueel vlak. Onder mijn impuls zijn we ook gaan swingen. Achteraf gezien had ik nooit druk op mijn partners mogen leggen om dat te doen. Ik voel me daar vandaag heel schuldig over.

‘Achteraf gezien had ik nooit druk op mijn partners mogen leggen om te swingen. Ik voel me daar vandaag heel schuldig over.’ Beeld Wouter Maeckelberghe
‘Achteraf gezien had ik nooit druk op mijn partners mogen leggen om te swingen. Ik voel me daar vandaag heel schuldig over.’Beeld Wouter Maeckelberghe

“Na mijn scheiding ben ik verder gaan zoeken naar een plaats waar ik thuishoor. Zo ben ik terechtgekomen bij Polyamory Belgium. Dat jaar ben ik voor het eerst naar de Pride geweest in Brussel. Stap voor stap heb ik geleerd dat er niets mis is met nadenken over je geslacht. Op een avond heb ik in een impuls voor een feestje mijn nagels gelakt. Dan kwam mascara − mijn ex-vrouw heeft me geleerd me te schminken − en later volgden ook vrouwenkleren.

“Op de Pride ben ik voor het eerst in vrouwelijke expressie naar buiten gekomen: in een spannend zwart kleedje, op hoge hakken en opgemaakt. Ik heb daar erg van genoten. Maar na de optocht veranderde dat. We zaten aan de kaaien met vrienden en ik voelde me enorm aangekeken. Een vriend heeft me toen naar het station begeleid omdat ik me echt niet op mijn gemak voelde.”

Fijne reacties

“Mijn transitie is een proces geweest. Ik heb een tijdje afgewisseld tussen mannen- en vrouwenkleding. Tot ik op een nacht − ik kon niet slapen − mijn volledige mannengarderobe in een vuilniszak heb gestoken en ze in een kledingcontainer heb gegooid. Ik kon het niet hebben dat die kleren nog in mijn huis lagen.”

Hoe waren de reacties in uw omgeving? “Voor mijn ex-vrouw was het niet evident. Ze had mij leren kennen als een mannelijke man. Ze had totaal niet zien aankomen dat ik een vrouw zou worden en wist eerst niet hoe ermee om te gaan. Ook mijn vader viel compleet uit de lucht, maar hij doet zijn best om me te aanvaarden als dochter. Andere mensen, zoals mijn broer, waren dan weer helemaal niet verbaasd.

“Ook op het werk heb ik heel fijne reacties gekregen. Ik heb lang via outsourcing gewerkt. Maar toen ik bij Rittal een vast contract kreeg, heb ik hen ook ingelicht dat ik voortaan Sarah zou zijn. Dat was geen enkel probleem. Klanten die me al kenden, kregen van het werk een mailtje dat ik voortaan Sarah werd genoemd. Tegen nieuwe klanten wordt niets gezegd. Het was de reactie waar ik alleen maar van kon dromen. Het bedrijf heeft zelfs een workshop gegeven rond transgender zijn. In Zele, waar ik woonde, waren de reacties moeilijker. Ik voelde me als een aapje dat werd aangestaard en ben naar Gent verhuisd.”

‘Mijn moeder zou het fijn gevonden hebben dat ik Sarah werd. Toch heb ik het pas na haar dood aangedurfd om ook mijn medische transitie te starten.’ Beeld Wouter Maeckelberghe
‘Mijn moeder zou het fijn gevonden hebben dat ik Sarah werd. Toch heb ik het pas na haar dood aangedurfd om ook mijn medische transitie te starten.’Beeld Wouter Maeckelberghe

In 2019 startte Sarah met hormoonbehandeling. Dit jaar volgde een borstvergroting en een vaginaplastiek. Ze wil volgend jaar nog een stemoperatie ondergaan en haar adamsappel laten weghalen. “Ik heb voorgoed afscheid genomen van de man in mij. Dat ik druk heb gelegd op mijn vorige partners met dat swingen, is echt niet oké. Ik ben boos op de man die ik was. Als ik in een groep ben, en er is een man met dezelfde voornaam als mijn geboortenaam, krijg ik kippenvel. Ik wil niets meer met hem te maken hebben.”

Sarah was vroeger hetero en vandaag valt ze nog steeds op vrouwen. “Dat was een beetje afwachten. Tijdens de hormoonbehandeling ben je daar niet mee bezig. De testosteronblockers leggen je libido stil, ik ben twee jaar aseksueel geweest. Tot je frank valt: ik ben dus ineens lesbisch. Daar moet je ook weer mee aan de slag: wie ben ik als lesbische vrouw? Ook dat is een proces.”

Jaloezie

In de loop van haar transitie begon het Sarah te dagen dat traditionele relaties niet bij haar passen. “Ik denk dat ik altijd een relatieanarchiste ben geweest. Dat is ook de reden waarom ik naar het swingerswereldje trok. Ik dacht toen dat het iets seksueel was, terwijl seksualiteit eigenlijk bijkomstig is. Ik heb heel intieme connecties die volledig platonisch zijn. Die mensen staan niet lager of hoger op de ladder dan de mensen met wie ik een amoureuze connectie heb.

“Liefde komt in zo veel verschillende vormen dat ik het heel beperkend vind om ze op te delen in een relatiestructuur”, zegt Sarah . “Om die reden kon ik me ook niet vinden in polyamorie. Daar gaan mensen nog altijd uit van relaties, zij het dan wel meerdere relaties.”

Of ze ernaar verlangt om in de toekomst met iemand samen te wonen? “Ik wil nooit meer een traditioneel gezin. Samenwonen is niet uitgesloten, zolang ik maar mijn vrijheid behoud. Ik wil altijd naar Café Blond (het Gentse café dat een veilige haven wil zijn voor iedereen die geen cisman is, EB) kunnen blijven gaan, waar ik iemand kan ontmoeten met wie ik kan zoenen of iets dieper kan uitbouwen.”

Kan een relatieanarchist geen jaloezie voelen? “Toch wel”, zegt de Gentse. “Ik heb er geen probleem mee als een van mijn amoureuze connecties seks heeft met iemand anders. Maar als ik met iemand een connectie heb en er ruimte en tijd voor elkaar is, kan ik wel jaloers worden als die ruimte verdwijnt en door iemand anders wordt ingenomen. Communicatie is dan altijd de sleutel.”

Zijn er veel relatieanarchisten die net als u de vrije liefde aanhangen? “In de queer community komt het vaker voor, al is het natuurlijk niet iets wat je meteen vertelt. Maar het blijft een beetje een groep aan de zijlijn. Ik weet intussen wat dat betekent. Ik sta op verschillende vlakken aan de rand. Daar is niets mis mee.”

Vormen jullie ook een atypisch gezin en willen jullie daarover getuigen in deze rubriek? Mail naar elinebergmans@demorgen.be.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234