Woensdag 02/12/2020
Joachim Pohlmann.Beeld Wouter Van Vooren

Pohlmann&Calvo

In Borgerhout is iedereen altijd wel racist volgens iemand

Joachim Pohlmann (°1981) is woordvoerder van Bart De Wever en schrijver. Zijn wisselcolumn met Kristof Calvo (Groen) verschijnt op vrijdag.

Toen ik naar Borgerhout verhuisde, was het nog een modderige straathoek, afgesloten door twee blinde muren en ingepalmd door voetballende bengels. Een situatie waar de stad zich bij neerlegde door de plek te betonneren en er een voetbalarena van te maken. Ongetwijfeld op verzoek van de bewoners die het gebeuk op hun muur beu waren.

Zaterdagavond hoorde ik van ver het knallen van zacht leder op beton. Een bal vloog over de straat en met een scherpe, metalen klank kieperde een tijdelijk parkeerverbodsbord om. De oudere jongens aan de overkant reprimeerden de voetballertjes in het Marokkaans, wierpen de bal terug en trokken het bord recht. Maar de verzwaarde voet van het verkeersbord schoof van de stoeprand, waardoor het een tweede keer, met een nog luidere slag, tegen het asfalt ging. Een oude blanke man - die het bal-incident niet gezien maar wel gehoord had - fietste langs, zag de jongens in de weer met het verkeersbord en riep: 'Crapuul! Blijf daar met uw fikken af!'.

Ik zag de verbijstering in hun jonge ogen. En dan kwamen de verwensingen. 'Racist', smeten ze achter hem aan. Ik was zo verontwaardigd over de valse aantijgingen aan het adres van de jongens, dat ik het idee voor deze column onmiddellijk in mijn schriftje neerpende. De duiding die zij aan het voorval gaven - racisme - leek mij ook gerechtvaardigd: door hun afkomst ging de man er voetstoots van uit dat ze vandalen waren.

Op café vroeg ik mij evenwel af of de man hetzelfde geroepen had als de jongens blank waren geweest. Misschien wel. Dan viel hem geen racisme te verwijten, alleen dat hij veel te snel ongefundeerde conclusies trok. En een andere vraag drong zich op: school het racisme niet bij de buurtjongens, die er automatisch van uitgingen dat een 'autochtoon' hen alleen een standje geeft omdat ze van Marokkaanse afkomst zijn?

Vele glazen boterhammen later, kwam ik terug in mijn straat. De jongens hingen nog altijd rond de voetbalarena. Voetballen mogen ze op dat uur niet meer, de buren klagen. Alleen tijdens de ramadan wordt er begrip opgebracht voor joelende kinderen die opgedraaid door een suikerrush de nacht openbreken. Maar anders komen de combi's. En plots voelde ik mij de racist. De vleesgeworden gentrificatie die met bakfietsen doet wat het Blok nooit kon.

In een voorval van amper 30 seconden kwamen een paar sociale breuklijnen van het nieuwe Borgerhout samen. De 'aboriginelen' die zich het Borgerhout van voor de migratiegolven nog herinneren. De migrantenfamilies, die proberen de huizen geprangd tegen de verhoogde spoorberm te verlaten. En de progressieve, blanke middenklassers die het laatste stukje betaalbaar Antwerpen innemen. Om zich daar vervolgens zorgen te maken over de invloed van de komst van de Sinksenfoor op de opwaartse tred in de vastgoedprijzen.

In dat Borgerhout is iedereen altijd wel racist volgens iemand. Ongewild, onbedoeld of onterecht. En dat is onvermijdelijk in een buurt die weer maar eens op zoek is naar zichzelf. Als tektonische platen schuren de culturen langs en over elkaar heen. Met de nodige fricties en bevingen als gevolg. Wanneer en hoe ze zich in een nieuw evenwicht gaan zetten, kan niemand voorspellen.

En daar woon ik. Tussen de gebedskraaltjes aan de achteruitkijkspiegels en de Roma-affiches aan de vensters, met net over het muurtje de kerktoren van Turnhout. De enige plaats in Vlaanderen waar ik ongegeneerd en Calimero-gewijs kan kankeren op een stalinistisch bestuur. Dat moet men mij gunnen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234