Zondag 22/05/2022

'In Antwerpse haven liggen smokkelkansen voor grijpen'

Antwerpen l In het jongste International Narcotics Strategy Report van het VS-ministerie van Buitenlandse Zaken heet Antwerpen dé Europese draaischijf voor een groot deel van de Colombiaanse cocaïne. Volgens An Vranckx, professor aan de Universiteit Gent en kenner van de Colombiaanse gewapende conflicten, doet ons land daar weinig aan, onder meer omdat de cocaïnemarkt hier weinig overlast bezorgt.

Volgens het VS-rapport passeert een kwart van alle Colombiaanse cocaïne die naar Europa wordt geëxporteerd via Antwerpen. Over welke hoeveelheid gaat het?

An Vranckx: "Ik ga uit van de geraamde totale wereldproductie in het recentste jaar, net geen 1.000 ton, en de geraamde verbruikshoeveelheden. Naar verluidt nemen de VS bijna de helft van wat in Latijns-Amerika geproduceerd wordt af. Een flink deel van de rest van de productie, zo'n 400 ton, komt naar Europa. Een kwart daarvan, 100 ton, zou via Antwerpen komen. Daarvan is vorig jaar 8 tot 9 ton in beslag genomen. In het voorbije jaar lag het dark number hier dus op ongeveer 90 procent. Elders is dat lager."

Waarom kiezen de trafikanten voor Antwerpen?

"Een evidente schakel in de smokkel is Antwerpen op het eerste gezicht niet. België is, zeker in vergelijking met bijvoorbeeld Spanje, geen belangrijke markt voor cocaïnegebruik en er zijn geen aanwijzingen dat zich in België een Colombiaanse maffia heeft ingeplant die zich met verzending en distributie bezighoudt.

"Waarom Antwerpen niettemin belangrijk is? Omdat die haven het gros van de Colombiaanse bananen- en koffie-export voor Europa voor zijn rekening neemt; omdat de architectuur van de haven dusdanig is dat de overgang van water- naar wegeninfrastructuur zeer vlot verloopt, zonder centraal controlepunt zoals dat in Rotterdam wel bestaat.

"Ten slotte ligt de haven op een boogscheut van Nederland. Wie een lading ophaalt aan een van de twee reusachtige fruitterminals in het Antwerpse havengebied, waar heel wat schepen uit Latijns-Amerika aanmeren, is in minder dan vijf minuten de Nederlandse grens over. De Antwerpse haven leent zich dus tot misbruik door organisaties die zelf niet in Antwerpen, en zelfs niet in België gevestigd zijn."

Wordt er in Antwerpen dan niet gecontroleerd?

"De haven is erg groot, en de inspectiediensten kunnen onmogelijk alles wat voorbijkomt controleren. De inspecties die verricht worden, concentreren zich op de vragen die het meest risicovol bevonden worden. Nu is het zo dat trafiekroutes die evidente veiligheidsrisico's stellen, niet de enige zijn die echte trafikanten daadwerkelijk gebruiken. Een en ander kan dus omgeleid worden via havens en werelddelen die voorlopig niet als erg risicovol erkend zijn, en dus door de mazen van de risicoanalyse glippen."

Die gerichte en routinecontroles blijven natuurlijk een druppel op de hete plaat. In Antwerpen raak je wel heel dicht bij de schepen...

"In vergelijking met Rotterdam alleszins, al zal het op termijn ook in Antwerpen moeilijker worden. Sinds een jaar duiken rond bepaalde terminals blauwe hekken op en slagbomen die, in principe, enkel opengaan met een elektronische badge. Nu, wie af en toe de haven doorkruist, kan moeilijk naast de vele openstaande hekken en algemene afwezigheid van politie- en andere controlediensten kijken. De kansen liggen zichtbaar voor het grijpen om een substantiële vracht uit een schip en op een lader te lichten en er als de gesmeerde bliksem over een Europese binnengrens mee te verdwijnen."

Grijpt de Belgische overheid niet in?

"De cocaïne-invoer blijkt voor België geen prioriteit. Een bepaalde transporttraditie, de omvang van de Antwerpse haven en de technische onmogelijkheid om alles in de gaten te houden doen de rest." (LD)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234