Vrijdag 18/06/2021

In 2004 werd minder besteed, in 2005 vloeit opnieuw heel wat naar andere departementen

Vluchtelingenopvang en risicoverzekering van bedrijven ingebracht als hulp

Ontwikkelingsbudget afgeroomd

België heeft in 2004 minder aan ontwikkelingssamenwerking besteed dan in de jaren daarvoor. Van het geld komt ook minder rechtstreeks bij de armoedebestrijding terecht. Een deel van het budget wordt afgeroomd door het ministerie van Binnenlandse Zaken voor vluchtelingenopvang en door de Delcrederedienst, die met risicoverzekeringen de Belgische export naar ontwikkelingslanden dekt. 'Toch halen we de norm van 0,7 procent in 2010', maakt het kabinet van minister van Ontwikkelingssamenwerking Armand De Decker zich sterk.

Brussel

Eigen berichtgeving

Het tijdschrift Mo pakt in zijn editie van vandaag uit met enkele markante cijfers: in 2004 besteedde België 1,169 miljard euro of slechts 0,4066 procent van zijn nationaal inkomen aan ontwikkelingssamenwerking. "Een serieuze daling tegenover 2002", schrijft het blad. "Komt daarbij dat België dit keer de opvang van vluchtelingen in ons land wél inbrengt als hulp terwijl dat in 2002 niet is gebeurd. Zonder die 33 miljoen euro zakt ontwikkelingssamenwerking in 2004 zelfs onder de 0,4 procent."

Premier Guy Verhofstadt (VLD) beloofde op de conferentie van Monterrey over Geld voor Ontwikkeling in 2002 nochtans dat België tegen 2010 0,7 procent van het bruto nationaal inkomen (bni) aan ontwikkelingshulp zou besteden, conform de Millenniumdoelstellingen van de Verenigde Naties om tegen dat jaar de extreme armoede uit de wereld te helpen. Eind 2002 werd die belofte onder impuls van de toenmalige groene staatssecretaris voor Ontwikkelingssamenwerking Eddy Boutmans in een wettekst gegoten.

Boutmans besteedde in 2002, zijn laatste jaar in functie, nog 0,43 procent van het bni aan ontwikkelingshulp. Het jaar daarna steeg dat wel drastisch tot 0,61 procent maar dat bleek een schijnoperatie. Die werd vooral verklaard door een kwijtschelding van 600 miljoen euro schulden van de Democratische Republiek Kongo bij Delcredere, de openbare export- en investeringsverzekeraar. "Het ging om schulden die Kongo al jaren niet meer afbetaalde. Het land zelf haalde dus geen ontwikkelingsvoordeel uit deze operatie. Vooral Belgische bedrijven, die zich via Delcredere laten verzekeren voor risicovolle investeringen en uitvoer naar het buitenland, hebben daar baat bij", schrijft Mo. Vorig jaar waren er niet zoveel schulden kwijt te schelden en bleek dus dat België zelfs minder uitgaf dan in 2002.

Zit er dan sleet op het millennium-engagement van Verhofstadt, waarover hij in september vragen zal krijgen op de Algemene Vergadering in New York? "Nee", maakt Michel Vanderstichele, adjunct-kabinetschef van minister van Ontwikkelingssamenwerking Armand De Decker (MR), zich sterk. "Het is nog altijd de bedoeling dat we in 2010 de 0,7-procentnorm halen. Elk jaar moet er 0,05 procent van het bni bij komen. Dit jaar halen we zelfs 0,46 procent, mits de begroting tot de laatste komma wordt uitgevoerd. Het klopt dat we nu met de huidige boekingen nog maar aan 0,42 procent zitten maar vorige week kregen we bij de begrotingscontrole bijkomende kredieten, samen goed voor meer dan 100 miljoen euro. Een deel daarvan gaat naar schuldverlichting, de rest naar hulp."

Alvast één adder onder het gras is het ankerprincipe. De afgelopen jaren liet begrotingsminister Vande Lanotte op het einde van het begrotingsjaar alle departementen weten dat maar 95 procent van de middelen mocht worden besteed. Van de 800 miljoen euro waarover het Directoraat-Generaal Ontwikkelingssamenwerking (DGOS) beschikt, zou dus wel eens bij nacht en ontij een flinke hap kunnen verdwijnen. En dan is er vooral nog de vaststelling dat de 800 miljoen euro voor rechtstreekse ontwikkelingssamenwerking maar een deel uitmaakt van het totale ontwikkelingsbudget waarmee men dit jaar de 0,46 procent wil halen.

"Als we al onze uitgaven samentellen stond in onze initiële begroting voor dit jaar, voor de begrotingscontrole van vorige week, 1,272 miljard euro ingeschreven", zegt Vanderstichele. "Het verschil met de som voor DGOS gaat dat naar andere departementen." Daartoe behoren niet alleen de gewesten, gemeenten, de Belgische bijdragen voor het EU-ontwikkelingsfonds (onder de vleugels van commissaris Louis Michel) maar ook Binnenlandse Zaken, waarvoor vanaf 2002 de vluchtelingenopvang in België wordt gefinancierd, en de Delcrederedienst.

Vooral de steun aan Delcredere is veel mensen in de sector een doorn in het oog, maar Vanderstichele is het daar niet mee eens. "Het gaat om de risicoverzekering van ongebonden hulp, waarvan we nu toch een principe hebben gemaakt. Sommige landen als Denemarken pakken al uit dat ze één procent van hun bni aan ontwikkelingssamenwerking besteden maar vertellen er dan niet bij dat de helft naar gebonden hulp vloeit."

(MR)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234