Zondag 19/09/2021

IMPASSE dreigt in VK

Het Verenigd Koninkrijk beleeft vandaag de gekste verkiezingen uit zijn geschiedenis. De kans is groot dat de Britten eindigen in onbestuurbare chaos. En ook het gevaar van een exit uit de eurozone - een Brexit - loert om de hoek. Met alle gevolgen van dien. Niet het minst voor ons land.

Hoewel niet uitgesloten is dat de Conservatieven van premier David Cameron de meerderheid halen, wijst alles er op dat de Britten een onregeerbaar parlement krijgen, compleet met een Schotse invasie. Wanneer straks noch de Conservatieven, noch Labour een meerderheid halen, ontstaat er een politieke modderpoel in het VK. Voor het vormen van een coalitie of minderheidsregering bestaat geen procedure. Alles draait om improvisatie.

Sinds de vorige verkiezingen bestaat er wel een draaiboek, maar dat is niet berekend op de complexe situatie van nu. Het meest waarschijnlijke scenario is dat de Conservatieven wel de grootste partij worden, maar geen meerderheid weten te vormen met de gehalveerde Liberaal-Democraten, laat staan met de Noord-Ierse Unionisten of de rechtse UKIP.

Cameron zal in dat geval nog aanblijven als premier om een troonrede te schrijven die op 27 mei zal worden voorgelezen. Hij zal de volksvertegenwoordiging vragen deze te verwerpen en een motie van wantrouwen in te dienen. Dit zal leiden tot de val van Cameron, waarna Labour-leider Ed Miliband veertien dagen de tijd krijgt om een regering te vormen met gedoogsteun van de Liberaal-Democraten, de Schotse SNP, het Welshe Plaid Cymru en The Greens.

Miliband wil niet wachten op een weinig kansrijke troonrede van Cameron en hoopt in de komende dagen al zijn intrek te kunnen nemen in Downing Street, om daar de linkse minderheidsregering te vormen. De oppositieleider is zelfs bereid om dit 'recht' via juridische procedures af te dwingen. Probleem is dat als de grootste partij niet gaat regeren dit zal indruisen tegen het rechtvaardigheidsgevoel van de Engelsen.

Bijkomende complicatie is dat de grootste gedoogpartij de SNP zal zijn, die in Schotland Labour van de kaart gaat vegen. Hoe kan een partij die het land wil opbreken, datzelfde land besturen? Kan een afscheidingsbeweging die expliciet opkomt voor de Schotse belangen een legitiem bestuur vormen voor het Verenigd Koninkrijk?

Brexit

Bovendien beloofde Cameron een referendum over het EU-lidmaatschap, ten laatste in 2017. Als hij wint begint meteen de speculatie over een mogelijke Brexit, wat onrust kan veroorzaken op de financiële markten.

Bij een echte uittrede van het VK uit de EU zullen de Britten volgens een nieuwe studie van de Bertelsmann Stichting grote economische verliezen lijden. Maar ook EU-handelspartners zullen volgens de grootste Duitse denktank bloeden. Op het EU-vasteland zou vooral België worden getroffen, als transitland een draaischijf voor handel van en naar het VK. Elke Belg zou in 2030 jaarlijks 324 euro aan koopkracht verliezen, de kostprijs van een citytrip naar Londen, als de breuk van het VK met de EU totaal zou zijn.

Maar dat zijn niet de enige kosten. De overblijvende EU-lidstaten zouden al vanaf 2018 de jaarlijkse Britse bijdrage aan de EU-begroting op zich moeten nemen, in verhouding tot hun omvang. Voor België zou dat om een extra 340 miljoen euro per jaar gaan - geld dat elders op de begroting bespaard zou moeten worden.

Daartegenover staat dat ons land mogelijk wel zou kunnen rekenen op de komst van enkele niet-Europese multinationals, die Londen als EU-hoofdkwartier zouden verruilen voor steden op het continent.

De inzet van deze verkiezingen is dus niet alleen politiek maar ook economisch van groot belang voor het VK en Europa.

► 2-3

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234