Vrijdag 03/12/2021

'Ik zal voor het eerst in vijftien jaar rechtstaan'

Na vijftien jaar in een rolstoel staat paralympisch atlete Marieke Vervoort (36) vandaag voor het eerst opnieuw recht. Ze test als eerste patiënt in de Benelux een looprobot uit die volledig verlamde mensen opnieuw kan laten stappen. 'Misschien val ik wel flauw.'

Exoskeletten zijn hot. De slimme 'buitenboordharnassen' maken hun opwachting in het Amerikaanse leger om soldaten extra hef- en draagkracht te geven. Autofabrikant Audi test de 'stoelloze stoel', een beweeglijk skelet dat arbeiders in staat stelt te zitten zonder volledig stil te zitten om problemen aan rug en spieren te vermijden.

Maar het grootste soelaas moeten staprobotten brengen aan wie verlamd is. In ons land is de technologie bekend door de ex-triatleet en dwarslaesiepatiënt Marc Herremans, die het bionisch pak EKSO demonstreerde en test. Ook motorcrosser en dwarslaesiepatiënt Joël Roelants is met dat pak aan de slag. Het is eigendom van Herremans' vzw To Walk Again.

Geen krukken nodig

Vandaag gaat paralympisch atlete Marieke Vervoort opnieuw proberen stappen met een bionisch pak. De Rex Bionics-robot, ontwikkeld in Nieuw-Zeeland, is in tegenstelling tot EKSO een toepassing waarbij geen krukken meer nodig zijn. Je 'hangt' in de hoogtechnologische 'broek' en bedient een stick om te lopen. Het pak zit vol sensoren die ervoor zorgen dat je zo natuurlijk mogelijk loopt. Net dat maakt er een robot van: sensoren en processoren die kracht, hoeken, en andere essentiële elementen meten en een centraal programma dat alles in goede banen leidt.

"Ik zei meteen toe toen de verdeler me vroeg de robot te testen", zegt Vervoort. En de gelauwerde topsportster die aan een zeldzame aftakelingsziekte lijdt, is zenuwachtig. "Het is vijftien jaar geleden dat ik nog rechtstond, dus het wordt een zeer speciaal moment. Ik kijk ernaar uit wat het met me zal doen om nog eens mijn volle lengte te voelen en op gelijke hoogte met anderen te staan om met hen te praten en hen in de ogen te kijken. Misschien val ik wel flauw of word ik heel emotioneel."

Bijgenaamd 'de tank'

Bedoeling is dat Vervoort de robot test, in samenwerking met kenners van het pak en kinesitherapeuten. Het in revalidatietoestellen gespecialiseerde bedrijf Ortho-Medico, dat een Rex kocht, gaat het vervolgens bij patiënten laten testen. In vooral Nieuw-Zeeland en Groot-Brittannië zijn al een paar ervaringen met patiënten, maar algemene conclusies konden de makers nog niet trekken.

"Wij weten dat 'de Rex' nogal zwaar en log is", zegt professor Dirk Lefeber (VUB), gespecialiseerd in exoskeletten. "Sommigen noemen het 'de tank'." Maar een nadeel van de andere modellen is volgens de makers van Rex dan weer dat je krukken nodig hebt, terwijl gebruikers melden dat net opnieuw de deur openen, koffiezetten of mensen omhelzen hier de grote troef is.

Vervoort is afwachtend. "Bewegingsvrijheid is essentieel. En geraak ik wel zelfstandig in dat bionisch pak? Omdat ik een ziekte heb die steeds erger wordt, heb ik ook nooit gehoopt om opnieuw te stappen en ik ben natuurlijk erg gewoon aan het leven in de rolstoel, ondanks de onaangepaste openbare ruimte", zegt Vervoort. "Misschien is deze stapmachine vooral iets voor mensen die van de ene dag op de andere verlamd raakten, zoals Roelants en Herremans. Maar ik ben in ieder geval erg nieuwsgierig."

Zelfs wanneer het erg meevalt, ziet Vervoort zich geen 'Rex' kopen. Ortho-Medica wil geen exacte prijs geven "om mensen niet af te schrikken", maar er staan vijf nullen in. Vervoort: "Wie een verkeersongeval had en niet in fout was, kan de vergoeding van de tegenpartij gebruiken, maar ik ben ziek en heb een klein maandelijks pensioentje. Zo'n stapmirakel kan ik nooit betalen."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234