Dinsdag 20/10/2020

PortretGlennon Doyle

‘Ik wil moeder van de wereld zijn’: hoe blogster Glennon Doyle uitgroeide tot patroonheilige van vrouwen die eindelijk willen stoppen met pleasen

Glennon Doyle. Tijdens haar lezingen klimmen volgelingen op haar schoot of leggen ze zich aan haar voeten. Op haar Facebook-pagina wordt Doyle vergeleken met de ‘Blessed Virgin Mary’.Beeld NYT

Haar boek Ongetemd leven ging al meer dan een miljoen keer over de toonbank. Zangeres Adele was er totaal door van haar sokken geblazen, net als zoveel andere vrouwen. Wat is het geheim van Glennon Doyle (44), dé rijzende ster aan het zelfhulpfirmament?

Drie memoires. Je zou denken dat je om die hoeveelheid te kunnen rechtvaardigen op zijn minst een vaccin tegen Covid-19 ontwikkeld zou hebben. Of dat je zeven grote rockbands op tournee gevolgd hebt. Er zijn weinig mensen die op hun vierenveertigste voldoende materiaal hebben verzameld voor een in memoriam, laat staan drie memoires, maar het internettijdperk is verantwoordelijk voor het wonderlijke fenomeen dat de boekensector nu al een aantal jaar het hoofd boven water doet houden: bloggers.

Zo begon het ook voor de Amerikaanse moeder van drie, Glennon Doyle. Voor de uitverkochte arenashows, de merchandise, de bestsellerlijsten, de TED-talks en de televisieoptredens was er alleen maar een blog. Een blog die ze had opgestart nadat een vriendin aan wie ze dagelijks (dágelijks) epistels over haar wel en wee mailde, haar een artikel over bloggen had doorgestuurd.

“De enige reden waarom ik mijn schrijven ooit met de wereld begon te delen, was omdat mijn vrienden het niet meer wilden lezen”, grapt Doyle daarover in de New York Times. Ze nam de hint echter ter harte en startte de blog Momastery, waar ze schreef over opvoeden, haar christelijk geloof en haar persoonlijke groei. Aan de oppervlakte leek Doyle de zoveelste mommy blogger die verloren liep in de bits en bytes en de “beste suikervrije snacks voor een vierjarige”: ze was blank, slank, van goede afkomst en vormde samen met haar echtgenoot Craig Melton een fotogeniek gezin met drie schattige kinderen. Maar Doyle had ook een verleden met alcoholverslaving, met boulimie en suïcidale gedachten – onderwerpen die ze niet uit de weg ging in haar blog. Dat was best een risico.

In 2009 was authenticiteit nog niet zo’n dingetje. Doyle had ook al langer door dat haar filter net iets anders afgesteld was dan die van andere mensen in haar omgeving. Toen ze getagd werd in een Facebooklijstje (nogmaals, het was 2009) met ‘25 dingen die je nog niet wist over mij’ postte de doodvermoeide huismoeder haar eigen versie op haar profielpagina, waarin ze het had over hoe ze worstelde met moederschap, hoe alles als “te veel maar ook helemaal niet genoeg” aanvoelde en hoe haar demonen soms de kop opstaken.

Als nummer zes pende ze: “Ik ben herstellende van een eet- en alcoholverslaving, maar ik merk dat ik voedsel en drank nog altijd mis op dezelfde gestoorde manier als dat iemand nog kan houden van de persoon die hen halfdood slaat.” Bij het scrollen ontdekte Doyle dat haar vriendin die haar getagd had bij nummer zes had geschreven: “Mijn favoriete snack is hummus”.

Nog voor Doyle de deleteknop kon aanraken, stroomde haar inbox vol met e-mails van vrouwen die zich herkenden in wat ze in haar met babyreflux overgoten uurtjes online had uitgebraakt. “Dit is wat ik moet doen”, besloot Doyle, die haar echtgenoot opdroeg om de berging om te vormen tot een bureau waar ze iedere dag, voor haar kinderen hun eerste kik gaven, een brutaal eerlijke blogpost uit haar vingers liet vloeien. Zo ook op de ochtend van 4 januari 2012. ‘Don’t Carpe Diem’ was de titel van de uiteenzetting waarin ze haar frustraties uitte over hoe oudere vrouwen (in de supermarkt bijvoorbeeld) haar telkens zeiden dat ze van ieder moment van het moederschap moest genieten. Doyle voelde zich schuldig omdat moederschap voor haar allesbehalve ieder moment genieten is. “Carpe diem werkt niet voor mij. Ik kan niet eens vijftien minuten aan een stuk carpe’en, laat staan een hele diem”, aldus Doyle die zichzelf voornam om ook alle moeilijke momenten te herinneren voor het geval ze later zelf een jonge vermoeide kloek in de supermarkt zou aantreffen. “Ik hoop dat ik haar dan kan zeggen ‘het is verdomd moeilijk, niet? Je bent een goede moeder, dat zie ik zo. Je hebt leuke kinderen, zeker die ene die daar in de hoek zit te plassen. Zij is mijn favoriet. Carry on, warrior. Nog zes uur te gaan voor het bedtijd is.’”

Doyle weet de juiste snaar te raken bij vrouwen die weten dat ze veel vrijheden hebben, maar zich nog altijd gekooid voelen.Beeld Getty Images for Together Live

Waar andere mamabloggers schreven over hoe je het best boetseerklei uit het tapijt kunt verwijderen, en amper durfden te zeuren over hun tepelkloven, was hier een vrouw die doodleuk zei dat moederschap niet altijd een cadeau is. Dat het niet altijd aanvoelt als “de mooiste en meest belangrijke taak uit je leven.”

Het is moeilijk om het belang van deze baanbrekende eerlijkheid in te schatten nu zowat iedere moederblog al wel een A4’tje over schuldgevoelens heeft gepubliceerd. Maar dat er ook vandaag nog steeds een huizenhoog taboe op heerst, bewijst ieder interview met een publieke figuur die hetzelfde probeert te doen. Vraag dat maar aan Siska Schoeters, die tot het einde der dagen geconfronteerd zal worden met haar “kleine fuckers”. Vraag het aan Linde Merckpoel, die werd aangevallen omdat ze het waagde te zeggen dat ze het soms moeilijk heeft met haar lijf dat negen maanden dienstdoet als hotel.

Los van de fysieke en mentale navelstreng die jonge moeders met hun kroost verbindt, hebben ze bovenal nood aan verbinding met lotgenoten. Want hoewel je tijdens de eerste jaren van je nieuwe functie permanent een minimens in of aan je lijf hebt, is mama-zijn vaak ontzettend eenzaam. Wanneer er dan iemand haar mond open durft te trekken, heeft die kreet ontzettend veel weerklank. Zo ook Doyles blogpost, die zich als kleurstof in een vanillecupcakemix verspreidde.

Heilige maagd Maria

‘Don’t Carpe Diem’ werd 4.370.000 keer gedeeld. Uitgeverijen tuimelden over elkaar heen om “de volgende Elizabeth Gilbert (Eat Pray Love)” onder hun vleugels te nemen. Carry On, Warrior verscheen in 2013 en kwam binnen op de derde plek van de New York Times-bestsellerlijst. Doyle werd een nationaal fenomeen. Mensen stonden uren aan te schuiven voor haar handtekening of een knuffel, ze verkocht in een mum van tijd kerken en sportzalen uit en werd in één adem genoemd met andere auteurs/inspirational speakers als Elizabeth Gilbert, Brené Brown en Cheryl Strayed. Tijdens haar lezingen klimmen volgelingen op haar schoot of leggen ze zich aan haar voeten, op haar Facebookpagina wordt Doyle vergeleken met de ‘Blessed Virgin Mary’. Schrijven dat Doyle veel mensen beroert, zou een understatement zijn. Doyle combineert de rauwe eerlijkheid van een vers trauma met de levenswijsheid van iemand die dat trauma ondertussen al heeft verwerkt. “Ik schrijf vanuit mijn littekens, niet vanuit mijn wonden”, liet ze optekenen door The New York Times.

Wanneer Doyle kort na de publicatie van haar eerste boek ontdekt dat haar man aan de lopende band vreemdging, besluit ze hem te vergeven en werkt het koppel aan zichzelf. ‘Toen ik het bedrog ontdekte, voelde ik niet de wanhoop van een vrouw met een gebroken hart. Ik voelde de woede van een schrijver met een gesneuveld plot’, pende Doyle daarover in haar tweede boek, Love Warrior (2016), waarin ze het moeizame helingsproces beschrijft. Het boek eindigt met het koppel dat hun geloften vernieuwt. Kat in ’t bakkie, moet haar entourage gedacht hebben terwijl Doyle tijdens de promotour hand in hand met Oprah Winfrey door de tuin huppelt.

En toen kwam Doyle tijdens diezelfde promotour voetbalster Abby Wambach tegen die haar eigen boek Forward te verkopen had. Glennon en Abby werden smoorverliefd en America’s sweetheart besloot haar man te verlaten. Voor een vrouw. Nog voor het boek over de redding van hun huwelijk in de rekken lag.

Als er iets de kracht van Glennon Doyle bewijst, dan wel dat Love Warrior ondanks haar gesneuvelde relatie toch meteen aan de top van de bestsellerlijsten binnenkwam. En dat toen ze haar verkering met Wambach bekendmaakte op Instagram, ze alleen maar positieve reacties van haar volgers ontving. Behalve van één vrouw, die opmerkte dat ze minder vaak de stijltang moest gebruiken, want dat dat slecht is voor haar lokken.

Vandaag zijn Doyle en Wambach getrouwd, en heeft Melton nog steeds gedeeld hoederecht over de kinderen. Ze vormen een vreemd, gelukkig gezin van zes. Wambach, vrouwenrechtenactiviste en strijder voor lhbtq-rechten zorgt er ook voor dat Doyle haar focus verlegt. “Het is een van de beste dingen aan onze relatie”, laat ze optekenen in Elle in 2017. “We worden ’s ochtends wakker en we zeggen tegen elkaar: koffie en revolutie.”

De revolutie kan natuurlijk vele gezichten hebben, maar dat deze zich in het Trump-tijdperk zou schuilhouden in een witte, katholieke cisgender vrouw met een buitenverblijf, is ietwat verwonderlijk. Glennon Doyle werd zich er zelf ook meer en meer van bewust dat haar woorden verder zouden moeten reiken dan dooddoeners als ‘Be kind, be wise, be brave’ en ‘We can do hard things’ die op totebags, T-shirts en koffiemokken in de Momastery-webshop prijken. Naast haar nog altijd Pinterest-perfecte leventje en haar huisvrouw-ennui, begint Doyle ook te schrijven over Black Lives Matter en intersectioneel feminisme. Ze roept haar lezers op om hun congreslid te bellen over zaken die hen boos maken, en haar non-profit Together Rising haalt geld op voor vluchtelingen en vrouwen in crisis. Voor iemand die haar roem heeft opgebouwd met doodeerlijke blogposts over moeder zijn in de sub­urbs, is het een boude carrièrezet om het plots over topics te hebben die zich voor de meesten van deze vrouwen nogal ver van hun bed afspeelt. Maar ze doet het wel.

‘We moeten eens praten’

Enkele maanden na de inauguratie van Donald Trump stond Doyle op het podium van Oprah Winfreys SuperSoul Sessions. “Ik wil me even richten op de witte vrouwen hier in de zaal”, riep ze, zich onbewust of juist heel bewust van het feit dat de zaal bijna uitsluitend bevolkt was door witte vrouwen. “We moeten eens praten. Ik weet dat dit angstaanjagende tijden zijn. Dat we ons bedreigd voelen. Maar ik hoop dat jullie onthouden dat dit maar een fractie van de pijn is die zoveel gemarginaliseerde mensen in dit land al jaren voelen. Het is rot dat het heeft moeten duren tot we zelf persoonlijk geraakt werden, voor we eindelijk opdaagden voor de strijd. Maar voor alle witte vrouwen die naar me toe komen en vragen ‘Hoe moet ik dit trekken, waar begin ik?’, is mijn antwoord: je hoeft niets te beginnen. De strijd voor mensenrechten is niet nieuw, ze is gewoon nieuw voor ons.”

“Ik heb me gerealiseerd dat ik niet alleen wil moederen over de kinderen in mijn eigen kleine huis”, vertelt Doyle de Elle-journaliste vanaf haar landgoed in Florida. “Ik wil moeder zijn van de hele wereld. Wat is het nut van invloed vergaren wanneer je die niet gebruikt?” Het white saviour complex is Doyle duidelijk niet vreemd. Wanneer diezelfde journalist haar confronteert met de wens van haar volgelingen, namelijk dat Doyle zich in de presidentsrace zou moeten gooien, antwoordt ze met de dooddoener ‘Zeg nooit nooit.’ “Als ik ooit op het punt kom dat ik merk dat dit is wat mijn familie, mijn gemeenschap en mijn land nodig heeft, zou ik het uiteraard doen.” Het Elle-portret wordt gretig gedeeld, niet het minst omdat Doyle erin bekendmaakt dat ze op dat moment werkt aan haar derde boek, dat “deels een manifest, deels een call to action” zal zijn.

Dat derde boek, Untamed, ligt sinds dit voorjaar in de winkels. De vertaling is er nu ook: Ongetemd leven. Daarin leert Doyle vrouwen hoe ze zichzelf kunnen zijn, hoe ze zichzelf kunnen bevrijden van de verwachtingen die de wereld hun oplegt. Op de omslag prijken lovende kritieken van collega’s Elizabeth Gilbert en Brené Brown en van actrice Reese Witherspoon, die de turf ook opnam in haar populaire boekenclub. Zangeres Adele prees het boek de hemel in, en zei dat “ze eindelijk klaar was voor zichzelf” na het lezen van dit boek. “Alsof ik voor het eerst in mijn eigen lichaam gevlogen ben.”

Doyle met haar vrouw, voetbalwereldkampioene Abby Wambach. ‘Als we ’s ochtends wakker worden, zeggen we tegen elkaar: koffie en revolutie!’Beeld rv

Wat Untamed onderscheidt van andere zelfhulpboeken is op het eerste zicht niet heel duidelijk. Van de pagina’s spatten nog steeds dooddoeners als ‘het is niet moeilijk omdat je het fout doet, het is net moeilijk omdat je het juist doet’ en ‘ik ben het waard om af en toe te rusten’ die je allicht ook in andere papieren richtingaanwijzers kan terugvinden. Toch slaagt Doyle erin om op het pijnpunt te duwen waar veel witte middenklassevrouwen zoals zijzelf niet over durven te spreken, laat staan schrijven in wat op voorhand al gezien werd als een gegarandeerde bestseller. Over en voor vrouwen die zichzelf graag zien als ‘goed persoon’, maar in deze verwarrende tijden niet weten hoe ze moeten helpen. Vrouwen die zich bewust zijn van hun privilege, maar die desondanks ook erkenning willen voor hun eigen pijn. Vrouwen die weten dat ze veel vrijheden hebben, maar zich nog altijd gekooid voelen.

Vuile roze speelgoedkonijnen

Doyle begint haar boek met een anekdote over een bezoek aan een dierenpark, waar zij en haar kinderen worden voorgesteld aan een jachtluipaard dat getraind is om achter een vuil roze speelgoedkonijn aan te rennen om het publiek te laten zien hoe snel het dier is. “Als ze een jachtluipaard al kunnen temmen, dan vrouwen zeker”, schrijft Doyle, die zeker niet de eerste is om vrouwenemancipatie aan een gekooide katachtige te verbinden. Dat vuile speelgoedkonijn is wel een nieuwe. “Ik begon na te denken over alle vuile roze speelgoedkonijnen die wij als vrouwen moeten najagen, alle dingen die ik zo lang moest doen, zonder goed te weten waarom, behalve dat het zo hoorde”, zei Doyle aan het tijdschrift Parade. “Speelgoedkonijnen als: wees stil, wees niet te emotioneel, wees een goede echtgenote, zie er goed uit… Daarom voelen we ons zo overweldigd en moe en rusteloos en ongezien, omdat we de hele tijd achter deze verdomde roze speelgoedkonijnen aanzitten.”

In het boek beschrijft Doyle het denkproces achter haar keuze om haar man te verlaten voor een vrouw, maar ze raakt ook onderwerpen als discriminatie en racisme aan. ‘Het is niet zo dat er in Amerika twee soorten mensen zijn: racisten en niet-racisten’, schrijft ze. ‘Er zijn drie soorten mensen: mensen die vergiftigd zijn met racisme en dat gif bewust verder verspreiden; mensen die vergiftigd zijn met racisme en dat bewust proberen uit te bannen; en mensen die vergiftigd zijn met racisme en glashard ontkennen dat ze vergiftigd zijn. Ik behoor tot het tweede soort mensen. Ik heb besloten dat de mensen die me een racist noemen gelijk hebben.’

Trump

Op zich staat er in Untamed weinig baanbrekends dat vandaag nog niet herkauwd is geweest door elke witte persoon die graag zijn wagon aan Black Lives Matter haakt. Maar impact zal het zeker hebben, als Doyle dingen schrijft als ‘voorgeprogrammeerd, verborgen racisme is dodelijk. Het is misschien niet onze schuld dat dit gif bij ons naar binnen is gepompt, maar het is verdomme wel onze verantwoordelijkheid om ervan af te komen’. Bij de presidentsverkiezingen van 2016 kleurde 53 procent van de witte Amerikaanse middenklassenvrouwen het bolletje van Donald Trump. Patrisse Cullors, een van de oprichters van Black Lives Matter, zei toen dat progressieve witte vrouwen de vrouwen die voor Trump stemden moesten vinden en moesten bedenken hoe ze die voor zich konden winnen. “Het is hard werk om mensen te mobiliseren, en zwarte mensen zouden niet de enigen mogen zijn om het werk te doen.” Glennon Doyle heeft dat advies duidelijk ter harte genomen.

Ze neemt vlogs op waarin ze haar wit privilege bespreekt. Enkele maanden geleden gaf ze voor de #ShareTheMicNow-actie haar Instagram-

account met 1,2 miljoen volgers aan de Amerikaans burgerrechtenactiviste en grondlegger van de #MeToo-beweging Tarana Burke. En tijdens haar Together Live-sessies zorgt ze dat haar publiek in contact komt met zwarte denkers en activisten. Na al die jaren is het publiek dat naar deze lezingen komt nog steeds overwegend wit, maar, zegt Doyle aan The Cut, dat is prima. “My job is not to fill the seats with women of color, they’re out there doing their work. Mijn taak is om mijn publiek van witte vrouwen aan te spreken en hen bloot te stellen aan vrouwen die deze strijd al heel lang leveren. Dat verandert het bewustzijn ook.” De revolutie heeft verschillende gezichten. En sommige ervan hebben blonde highlights.

Glennon Doyle, 'Ongetemd leven', Kosmos, 336 p., 20 euro Beeld rv
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234