Vrijdag 15/11/2019

'Ik was voorbestemd om tienermoeder te worden, niet om het nieuws te presenteren'

"Het is niet omdat je roept, dat mensen je beter horen", laat Lynn Wesenbeek (53) zich halverwege ons gesprek ontvallen. Een zin die makkelijk een van haar waarheden had kunnen zijn, ware het niet dat ze haar oog al op tien andere levenswijsheden had laten vallen.

Ik ontmoet Lynn Wesenbeek in de week waarin de lente kortstondig besluit om herfst te zijn: het regent hagelbollen zo groot als gebalde kindervuisten, er hangen wolken in de lucht die qua droefgeestigheid kunnen concurreren met het verzamelde werk van Portishead en er waait een wind die bij de klanten van Haarwerken Smedts tot grote ongerustheid moet hebben geleid.

Ongepast zijn die weersomstandigheden niet: herfstige melancholie past uitstekend bij Lynn Wesenbeek. Zelfs als ze lacht, stralen haar ogen een weemoedig je-ne-sais-quoi uit. Zelfs als ze een koffie bestelt, heeft haar stem iets mijmerends.

Er is een reden waarom Wesenbeek acht jaar lang het beste nieuwsanker was dat VTM ooit heeft gehad: niemand die de harde realiteit zo gracieus kon verzachten als zij.

In 2012 kreeg ze om nog steeds onduidelijke redenen te horen dat haar tijd als anker erop zat. Ze mocht bij VTM blijven, maar in welke functie, daar wist bij nader inzien niemand iets zinnigs over te vertellen. Geheel conform haar eerste waarheid - 'Je Leven Maak Je Zelf' - hield ze de eer aan zichzelf en koos ze na 25 VTM-jaren voor een leven in de luwte.

Maar sinds ze eind vorig jaar deelnam aan De slimste mens ter wereld, weten de media haar weer te vinden. Ik vraag of ze door de belangstelling van de voorbije maanden ten prooi is gevallen aan een knagende heimwee naar haar ex-biotoop. "Ik mis de mediawereld soms wel, ja. Er zijn momenten waarop ik in de verleiding kom om ernaar terug te keren. Maar het leven wordt vooruit geleefd, niet achteruit. Als je heel je leven hetzelfde blijft doen, groei je niet."

Ze riep haar comfortzone tot verboden gebied uit en richtte vorig jaar de Belgische Federatie voor Robotica op: een vakvereniging waarmee ze onze knowhow op het gebied van robotica zichtbaar wil maken.

We praten over zorgrobot Zora die kinesitherapie geeft aan bejaarden. Over de Da Vinci-robot die nauwkeuriger operaties uitvoert dan een arts ooit zal kunnen. Over Smart Robotics, het Nederlandse uitzendbureau waar bedrijven de diensten van robots kunnen inhuren. En we besluiten eensgezind: the robots are coming. "Over tien jaar zullen mensen en robots intensief samenwerken", zegt ze. "Die evolutie hou je niet meer tegen. Vijftien jaar geleden dachten we ook dat we geen gsm nodig hadden. Vandaag is onze smartphone het eerste wat we 's morgens vastpakken. Op een dag zullen we robots ook onmisbaar vinden."

Terwijl Wesenbeek ons gesprek even onderbreekt voor telefonisch overleg met Qmusic, vraag ik me af of robots ooit mensen zullen kunnen interviewen. 'U heeft de vraag niet beantwoord. Begin opnieuw.' Maar wanneer ze wat later weer voor me zit, vind ik het niet erg dat ik tot nader order zelf de honneurs mag waarnemen.

Je Leven Maak Je Zelf.

Lynn Wesenbeek groeide op in Luchtbal, een mistroostige wijk in Antwerpen-Noord die bekendstaat om zijn zogenaamde paalblokken: sociale woontorens die rusten op enorme betonnen cilinders. Ze beleefde er naar eigen zeggen een leuke tijd, maar kreeg er al op jonge leeftijd de nodige tegenslagen te verwerken. Ze was 11 toen haar ouders uit elkaar gingen, 14 toen de dokters bij haar moeder kanker vaststelden, 15 toen haar oudere zus het huis verliet en 20 toen ze haar moeder verloor. Niet meteen omstandigheden die je een blitzstart geven in het leven.

"Ik was voorbestemd om tienermoeder te worden" zegt ze nuchter. "Niet om het nieuws te presenteren.

"Dat ik toch een fijn leven heb opgebouwd, heb ik in de eerste plaats aan mezelf te danken. Ik ben niet bij de pakken neer blijven zitten en heb er alles aan gedaan om vooruit te geraken. Toen ik al werkte, heb ik in avondonderwijs nog een diploma Toegepaste Economische Wetenschappen behaald. En bij al mijn werkgevers heb ik op eigen initiatief bijkomende opleidingen gevolgd. Ik wilde voortdurend mijn grenzen verleggen. Nog altijd trouwens.

"Sommige mensen zijn zich blijkbaar niet bewust van de maakbaarheid van hun leven. Ze klagen over van alles en nog wat, maar lijken te verwachten dat andere mensen hun problemen in hun plaats gaan oplossen. Dat is natuurlijk het slechtste wat je kunt doen. Je moet je leven zelf in handen nemen."

Fatsoen Is Het Brood, Vriendelijkheid De Boter. (Amos Oz)

"Deze waarheid komt uit Een verhaal van liefde en duisternis van de Israëlische schrijver Amos Oz. In dat boek laat Oz op een gegeven moment zijn vader aan het woord: 'Tegenwoordig denk ik dat het in het leven niet gaat om verheven gevoelens. Helemaal niet. Gevoelens zijn niet meer dan een brand in een stoppelveld: het brandt even en daarna blijft er alleen maar roet en as over. Weet je waar het om gaat? Waar een vrouw naar moet zoeken in haar man? Ze moet zoeken naar een eigenschap die allerminst opwindend is, maar zeldzamer dan goud: fatsoen. En misschien ook vriendelijkheid. Tegenwoordig, zal ik je zeggen, vind ik fatsoen nog belangrijker dan vriendelijkheid. Fatsoen is het brood. Vriendelijkheid is de boter.'

"De vader van Oz beschrijft in dit fragment hoe mannen volgens hem met vrouwen horen om te gaan. Maar fatsoen en vriendelijkheid zijn natuurlijk eigenschappen die tot de basisuitrusting van élke mens zouden moeten behoren."

We keren nog even terug naar de Medialaan en de manier waarop ze daar vier jaar geleden op non-actief werd gezet. "Dat was onfatsoenlijk", zegt ze. "Niet de beslissing op zich: Peter Bossaert, de CEO, had het volste recht om met vier nieuwsankers verder te gaan in plaats van met vijf. Maar hij had die beslissing op z'n minst wel kunnen toelichten. Dat is nooit gebeurd en daardoor heb ik zijn oordeel nooit goed kunnen plaatsen. Het gebrek aan transparantie en dialoog heeft er ook voor gezorgd dat ik bij VTM - nota bene na een carrière van 25 jaar - langs de achterdeur ben moeten vertrekken. Ik heb niet eens afscheid kunnen nemen. Daar heb ik hartzeer van gehad.

"Maar toch ben ik er na een tijdje in geslaagd om die gebeurtenis niet persoonlijk op te vatten. Wrok en boosheid maken een mens niet mooier. En een professionele carrièreswitch is eigenlijk heel normaal."

Een Leven Met Passie Is Een Vol Leven.

"Ik doe alles heel passioneel: werken, liefhebben, sporten... Ik hou niet van lauw. Voor mij moet het leven ofwel ijskoud zijn, ofwel heel warm. En het liefst van al heel warm. (lacht) Ik ben een vat vol emoties. Dat is soms vermoeiend, maar liever een leven met ups en downs dan een vlak en toonloos leven. Dan ben je beter dood."

Ik zeg dat emotionele standvastigheid nochtans ook niet verkeerd is. Mensen die niet voortdurend onderhevig zijn aan de grillen van hun hart, doen vaak méér in hun leven. Omdat ze niet zoveel tijd verliezen met het opkuisen van hun sentimentele huishouding. "Ik weet het", zegt ze. "Leven op het ritme van je emoties is niet altijd efficiënt. Maar het is de aard van het beestje, vrees ik. Niks aan te doen.

"En als ik op mijn beurt wat tegengewicht mag geven: emoties liggen heel vaak aan de basis van maatschappelijke vooruitgang. Disruptieve ideeën - het soort ideeën dat van onze planeet een betere plek maakt - ontstaan heel vaak vanuit een emotie, zoals verontwaardiging. Als de mens geen emotioneel wezen was, zou de wereld er in een minder strak tempo op vooruitgaan."

Er Is Altijd Eerst Het Dal Voor Je Aan De Piek Komt. En Je Moet Ook Weer Terug.

"Een carrière bouw je stap voor stap op. Je begint in het dal en na geduldig klimmen, bereik je de piek. Maar daar blijf je niet. Geen enkele loopbaan bestaat uitsluitend uit hoogtepunten. Al was het maar omdat het leven eindig is: zelfs de meest succesvolle mensen moeten hun succes op een gegeven moment weer loslaten. Hoe sneller je dat doorhebt, hoe minder je geneigd zult zijn om succes naar je hoofd te laten stijgen."

Haar vorige waarheid indachtig, vraag ik hoe ze uit emotionele dalletjes kruipt. "Op sommige dagen zou ik het liefst van al onder een steen willen kruipen. Iedereen zal dat gevoel weleens hebben. Maar de kunst bestaat erin om er niet aan toe te geven. Om mensen op te zoeken in plaats van je af te zonderen. Dat is veel zinvoller.

"In maart ben ik samen met mensen die ik niet kende voor de eerste keer in mijn leven gaan zeilen. Vooraf had ik wel tien redenen kunnen verzinnen om dat niét te doen: geen tijd, geen zin, te nat, te koud enzovoort. Maar toch ben ik zoals gepland op die zeilboot gestapt en dat heeft me ongelooflijk veel deugd gedaan. Het was zowel fysiek als mentaal een enorme opkikker. Kortom: in het geval van een dipje is het belangrijk om niet stil te vallen. Om dingen te doen waarvan je denkt dat ze je gelukkig gaan maken. Uit je schulp komen, is altijd beter dan in je moegepiekerde hoofd te blijven ronddwalen."

Liefde Is Brandstof Voor Het Lichaam.

"Ik ben een love junk: redelijk snel verliefd, hopeloos romantisch. Niet dat dat zo erg is. Liefde en verliefdheid maken je sterker. Figuurlijk, maar ook letterlijk: als je verliefd bent, ga je vaker fitnessen. (lacht) Ik hoop dat ik binnenkort nog eens mijn hart aan iemand verlies."

Verlangt een love junk naar de roes van de verliefdheid? De extra hoeveelheid dopamine die in de hersenen vrijkomt? "Ja, maar ook naar de verbondenheid die je bij je partner ervaart. Dat heerlijke gevoel dat je bij elkaar hoort en dat niks of niemand daar iets aan kan veranderen. Ik geloof nog altijd in de eeuwige liefde, ik kan niet anders. En dan heb ik het niet zozeer over 'eeuwige passie' - het leven slaagt er doorgaans wonderwel in om gevoelens van hartstocht na een tijdje te temperen - maar wel over 'eeuwig samenleven'. Ik weet wel: naarmate ik ouder word, zal 'eeuwig' steeds minder lang duren. Maar met een beetje geluk hebben we het toch nog over een jaar of veertig. (lacht)

"Toen ik op mijn 28ste trouwde met Geert (Versnick, Open Vld-politicus, red.), was er geen haar op mijn hoofd dat dacht dat we tien jaar later weer uit elkaar zouden gaan. Maar de verbondenheid tussen ons is niet weg. Onze goede verstandhouding is nog steeds 'voor altijd'. Dat is fijn."

In Van Gils & gasten zei ze dat het volgens sommige wetenschappers niet ondenkbaar is dat mensen ooit met robots zullen trouwen. Ik vraag of ze zich kan voorstellen dat ze ooit zelf gevoelens voor een robot zou koesteren. Ze twijfelt en vraagt: "Zou dat niet een beetje zielig zijn?" Ik antwoord dat Tom Hanks in Cast Away zelfs verliefd werd op een volleybal - Wilson - en dat ik dat geen seconde zielig heb gevonden. Sterker nog: dat de scène waarin hij van Wilson afscheid moet nemen een van de meest aangrijpende liefdesscènes in de filmgeschiedenis is.

"Mm. Misschien. Ik lees dat er nu al volop geëxperimenteerd wordt met seksrobots. Om mensen te helpen die seksueel niet aan hun trekken komen. Nobel, en toch betrap ik mezelf op de gedachte: hoe triest dat je voor lichamelijke affectie bent aangewezen op een robot. Maar misschien denk ik daar over een paar jaar helemaal anders over."

Een Vrouw Is Als Een Theezakje: Je Weet Niet Hoe Sterk Ze Is Tot Ze Terechtkomt In Heet Water. (Eleonore Roosevelt)

Eleonore Roosevelt, de vrouw van voormalig Amerikaans president Franklin D. Roosevelt, zette zich een leven lang in om de vrouwen van haar generatie aan het verstand te brengen dat ze zelf moesten opkomen voor hun belangen. Ik vraag Lynn Wesenbeek of we er qua gendergelijkheid ondertussen wel zijn, of dat er nog altijd werk aan de winkel is.

"Ik denk dat vrouwen op een aantal gebieden nog weerbaarder moeten worden. Aan de universiteit zijn meisjes vandaag goed vertegenwoordigd. Maar op de arbeidsmarkt - en zeker op het niveau van directie en bestuursraden - is dat niet het geval.

"Veel vrouwen beslissen rond hun 30ste nog altijd om voor de kinderen te gaan zorgen: ze geven hun job op of gaan halftijds werken. Met alle gevolgen van dien. Want wanneer ze jaren later scheiden - en dat is voor één vrouw op drie de realiteit - hebben ze het ondanks hun diploma's en kwaliteiten ontzettend moeilijk om hun plaats op de arbeidsmarkt te heroveren. Deels omdat ze zo lang uit de running zijn geweest, deels omdat ze zich te weinig schrap zetten.

"Een vrouw die wil solliciteren voor een job die ze nog nooit heeft gedaan, zal die stap pas durven te zetten wanneer ze er eerst tien handboeken over heeft gelezen. Terwijl een man zal zeggen: 'Ik heb het nog nooit gedaan, maar ik zal het wel kunnen, zeker?' We zouden beter wat van die mannelijke strijdvaardigheid overnemen.

"Lauren en Morgane, mijn dochters, zijn nu 21 en 22. Als ik hen één ding probeer bij te brengen, is het wel dat ze nooit totaal afhankelijk mogen worden van hun partner. Ik zie in mijn omgeving te veel gescheiden vrouwen die dat wél waren en daar nu spijt van hebben."

Succes Is Niet Eindig en Falen Niet Fataal. Wat Telt, Is De Moed Om Door Te Zetten. (Winston Churchill)

Dit is de derde waarheid over het belang van doorzettingsvermogen, zeg ik. Het suggereert dat ze haar leven tot nog toe niet ervaren heeft als a walk in the park. "Nee, dat klopt. Maar het is niet omdat ik in mijn leven al wat moeilijkheden heb moeten overwinnen, dat ik niet gelukkig ben, integendeel. Soms word ik 's nachts wakker en denk ik: wat heb ik toch al veel geluk gehad. Ik heb nog geen dag van mijn leven tegen mijn zin gewerkt. Ik heb twee gezonde dochters die goed studeren. En ik heb een goeie relatie met de vader van mijn kinderen. Als je dat allemaal kunt zeggen, mag je je leven een succes noemen, denk ik."

Heeft ze - nu haar paalblok in Antwerpen-Luchtbal al lang is ingeruild voor een huis in Sint-Martens-Latem - nog vriendschapsrelaties van betekenis met de mensen die haar jeugd kleurden? "Ik heb nog altijd contact met een vrouw die destijds een goede vriendin was van mijn moeder. Ze is nu 83, de leeftijd die ook mijn moeder vandaag gehad zou hebben, en woont nog steeds in een van die paalblokken. Ze heeft veel betekend in mijn leven. Als mijn moeder vroeger voor langere periodes in het ziekenhuis moest blijven, zorgden zij en haar man voor mij en mijn zus. Onze levens zijn nog maar in weinig opzichten met elkaar te vergelijken, maar onze vriendschap is nooit verwaterd."

Vergeving Maakt Vrij.

"Op het gevaar af als een vertegenwoordigster van de Bond Zonder Naam te klinken: je moet de imperfecties van je naasten proberen te aanvaarden. Wat helpt, is beseffen dat je zelf ook niet feilloos bent. Als je zelf weleens mindere dagen hebt, mag iemand anders die ook hebben. Als je zelf altijd je hart volgt, mag je partner dat ook doen. Daarvan doordrongen zijn, maakt vergeven minder moeilijk."

Probeert ze de mensen in haar omgeving ook te helpen om háár te vergeven? "Nee, dat heb je toch niet in de hand. Vergevingsgezindheid en liefde kun je niet afdwingen. Ik ben al lang blij dat ik door redelijk veel mensen graag gezien word. Niet door iedereen, maar dat hoeft ook niet."

Er Zijn Geen Zekerheden.

"Mijn job bij VTM heeft me lange tijd de illusie gegeven dat er in mijn leven zekerheden waren. Wat er vroeger ook gebeurde: ik maakte altijd deel uit van VTM. De zender was in zekere zin mijn baken: ik was erbij van in het prille begin en ik ging ervan uit dat ik altijd tot de familie deel zou blijven behoren.

"Tot ik moest stoppen als nieuwsanker en in één klap al mijn zekerheden wegvielen. Dan kun je twee dingen doen. Ofwel treur je om wat je niet meer hebt. Ofwel kijk je uit naar wat er in de plaats gaat komen. Ik heb voor het laatste gekozen."

Dat klinkt makkelijker dan het alllicht is, zeg ik. "Tuurlijk. Ik vind afscheid nemen - of het nu van mensen, plaatsen of momenten is - verschrikkelijk moeilijk. Dat is een logisch gevolg van het feit dat ik een doorzetter ben: ik geef niet snel op, maar daardoor blijf ik ook te lang vasthouden aan mensen. Je sterktes zijn onvermijdelijk ook je zwaktes."

Het Leven Is Kort En Op Een Dag Gaan We Dood. Maar Op Alle Andere Dagen Niet.

"Ik heb die zin gepikt uit een Snoopy-cartoon van Charles M. Schulz. Charlie Brown zit naast Snoopy aan de rand van het water en zegt: 'Some day we will all die, Snoopy'. Waarop Snoopy antwoordt: 'True, but on all the other days we will not'. Dat vat het voor mij aardig samen. Om Snoopy te parafraseren: het leven is hard, maar de zon schijnt ook dikwijls."

Is haar kijk op het leven beïnvloed door het feit dat zowel haar moeder als haar zus kanker kreeg? Staat ze gehaaster in het leven? Denkt ze: 'Laat ik er maar zo snel mogelijk alles uithalen, je weet maar nooit?' Ze lacht en zegt: "Mensen die mij kennen, zullen mij nooit omschrijven als gehaast. Je moet weten: ik ben een pathologische laatkomer. Een van mijn dochters heeft mij al gewaarschuwd: als ik te laat ben op haar trouwplechtigheid, kom ik er niet meer in. (lacht)

"Maar om op je vraag te antwoorden: ik sta niet gehaast in het leven, nee. Ik ben ook niet fatalistisch. Ik zou kunnen zeggen: 'Oeioeioei, binnenkort zal ik ook wel kanker krijgen, zeker?' Maar zo zou ik het mezelf alleen maar moeilijk maken: wie voortdurend bang is om te sterven, heeft geen leven meer. En dus zeg ik: ik ga me goed informeren over de preventiemogelijkheden, me om de zes maanden laten testen, gezond eten en genoeg bewegen. Dat is veel nuttiger. Ik probeer angst zo veel mogelijk uit mijn leven te bannen. Bang zijn, levert niks op.

"Als je jong bent, negeer je je sterfelijkheid. Op je 20ste kun je je niet voorstellen dat je ooit 80 zult zijn. Laat staan dat je ooit dood zal gaan. Nu ik 52 ben, is dat toch anders. Niet dat ik elke dag met mijn dood bezig ben, verre van. Maar de gedachte eraan sluipt nu en dan toch mijn hoofd binnen.

"Het lijkt me heel moeilijk om je eindigheid te voelen naderen. Om 80 of 90 te zijn en jezelf te horen zeggen: 'Als ik er volgend jaar nog ben'. Ik vermoed dat ik mij - als het zover is - heel hard aan het leven ga vastklampen. Ik wil zo lang mogelijk kunnen denken als Snoopy. En niet zoals Charlie Brown." (glimlacht)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234