Zondag 16/01/2022

'Ik heb zowel pieken als dalen nodig'

Bart Peeters (54) heeft zich lang koest gehouden. Vier jaar geen nieuw werk uitgebracht, nauwelijks opgetreden. Maar met de single 'Lepeltjesgewijs' heeft hij zijn rentree niet gemist, en op de nieuwe plaat Op de groei is Peeters als vanouds helemaal zichzelf. Ook al heet hij soms Jeroen. 'Over mijn dwangneuroses schrijf ik het liefst in de derde persoon.'

Meteen na ons gesprek in het Boechoutse Kasteeltje - een restaurant waar vroeger de brainstormsessies voor Het peulengaleis plaatsvonden - vertrekt Bart Peeters (54) naar de fitness. Er waren een paar kilo's bij gekomen en nu er weer een lange tournee in de steigers staat, komt het erop aan om in vorm te zijn. Dat dieet heeft met 'Konijneneten' alvast een hilarisch nummer opgeleverd. "Vlak voor de televisieopnamen van De neus van Pinokkio was ik zes kilo aangekomen, en mijn broer Stijn wees me erop dat het verschil nogal zichtbaar was. De oplossing was: rauwkost eten. Sla, wortelen en radijzenbrol. In mijn wereldbeeld is dat konijneneten. Dat overtollig gewicht is er nog niet helemaal af, maar er wordt aan gewerkt. In Fitopia, een strafkamp te Edegem."

Waarom heb je een pauze ingelast? Ik weet wel dat je die eerste tien jaar heel hard gewerkt hebt, maar dat doen mensen met een gewone job ook. Bovendien: in de titel van je best-of uit 2011 - Het beste en tot nog eens - schemerde toch iets finaals door.

Bart Peeters: "Dat snap ik, maar net daarom hebben we er toen meteen bijverteld dat het geen verdwijntruc was. Het werd gewoon tijd om even een frisse neus te halen. Het oorspronkelijk plan was om één sabbatjaar in te lassen. Dat zijn er uiteindelijk drie geworden. Natuurlijk ben ik thuis wel muziek blijven maken, en we zijn met ons groepke tussendoor ook nog eens ontploft op het festival van Dranouter. Voor de rest zijn we drie jaar uit de theaters weggebleven en is er, belangrijker nog, vier jaar geen nieuw werk verschenen."

Naar buitenlandse normen is dat niet ongewoon, 4 jaar tussen twee platen.

"Ja, maar die bands trekken de wereld rond. Wij hebben Vlaanderen, Nederland en dan occasioneel een optreden in Frankrijk of Marokko. Verder geraken we niet, en maar goed ook. Ik ben destijds klein en bescheiden begonnen, maar in realiteit heb ik wel vier platen gemaakt, waar dan vervolgens telkens twee jaar mee getoerd werd.

"Ik ben er van overtuigd dat ik de mooiste nummers nog in mij heb zitten. Ook daarom heb ik de nieuwe plaat Op de groei genoemd. Ik wil groeien en nieuwe dingen ontdekken. Maar dat vergt tijd. Nog een reden voor die pauze: ik heb een heel straffe groep, met muzikanten die aanbiedingen krijgen van over de hele wereld. Af en toe moet je hen ook de ruimte gunnen om hun eigen ding te doen, zodat ze kunnen gaan optreden in New York en Luzern. Dat is inmiddels gebeurd, dus nu zijn we weer getrouwd met elkaar. Soms is het gezond om je huwelijk even te onderbreken. Klinkt wat raar, maar toch is het zo. Enfin, toch op muzikaal vlak."

In 'De man die nooit meer zong' schrijf je over de midlifecrisis die je achter de rug hebt. Je teksten zijn altijd autobiografisch, maar de openhartigheid is zelfs voor jou ongebruikelijk.

"Klopt. Tot dat laatste concert liep ik op wolkjes. Ik heb in het verleden nog ooit een pauze ingelast. Na The Radios heeft het zeven jaar geduurd voor ik weer op een podium ben gaan staan. Ik ging er dus van uit dat ik die optredens niet per se nodig had. Maar nu begon ik na verloop van tijd een zorgelijke, serieuze mens te worden. Iemand die zeurde. 'Gaat het wel goed komen met onze kinderen? Wat is er toch aan de hand met de wereld? Hoe komt het dat we zo oud zijn geworden?' Allemaal sombere bedenkingen. Ik kreeg zelfs een griepje, terwijl ik anders nooit ziek ben.

"Ik ben ook geen serieuze mens. Vroeger wel eens geprobeerd, maar zonder veel succes. Ik verlies ook alle gesprekken met mijn vrienden-filosofen. Ik ben maar germanist. Hugo Matthysen zegt altijd: 'Bart, laat het denken aan professionelen over.' Ik was altijd diegene die zijn buikgevoel volgde. En dat lukt weer. Ik ben blij dat ik mijn inwendige Jefke De Lathouwer terug heb gevonden. Iemand bij wie het gewoon ja of nee is. Veel ingewikkelder moet mijn denken niet worden, want dan win ik toch niet."

Hoe ben je je dip uiteindelijk te boven gekomen?

"Ik ben naar mijn huisarts gestapt, en die zei: 'Gast, je hebt te veel on hold gezet. Mag ik u een tournee voorschrijven?' Niet veel later hebben we dat optreden in Dranouter toegezegd. Het klopt dat die tekst heel expliciet is. Ik ben in mijn liedjes altijd veel eerlijker dan in mijn uitleg achteraf. Bovendien: als songschrijver kun je alleen schrijven over wat je kent om het fenomeen midlifecrisis te vatten. Ik ben niet de enige die er mee te maken heeft gehad, dus met een beetje geluk herkennen anderen zich ook in dat verhaal."

Je hebt het in datzelfde nummer ook over een laag zelfbeeld. Gek dat iemand die met veel succes op een podium staat en steevast volle zalen trekt daar last van heeft, toch?

"Dat laag zelfbeeld heb ik eigenlijk altijd al gehad. Die diepe twijfel aan mijn eigen kunnen ook. Dat heeft deels te maken met het feit dat mijn muzikanten stuk voor stuk hoger opgeleid zijn dan ik. Dat leidt tot de rare situatie dat de baas bijna gebukt gaat onder het respect voor de groep waar hij mee speelt. Zeker tijdens de repetities, waar hun virtuositeit vaak intimiderend werkt. Nu, tijdens een live voorstelling ben ik dat allemaal weer vergeten, en zweef ik weer op duizend wolken tegelijk. Kennelijk heb ik in mijn leven zowel pieken als dalen nodig."

Ben je er in geslaagd om ook het leed van de wereld naast je neer te leggen?

"Ja, maar als je kinderen hebt, blijft die angst op de loer liggen. Zeker als ze wat ouder worden, en zelf hun plekje in de wereld aan het zoeken zijn. Ik bedoel: waarom doe ik het mezelf aan om de actualiteit te volgen, terwijl uit het nieuws alleen maar afschuw spreekt? Omdat dat zo hoort, zeker?

"Toen ik jong was, had je ook al veel miserie in de wereld. Maar op die leeftijd was ik toch vooral bezig met het optreden dat ik 's avonds in Booischot zou spelen. Wij denken nu dat het nog nooit zo erg is geweest, met al die beelden van Irak en Syrië. Maar dat komt vooral omdat de media nu meer toegang heeft tot al die plekken waar het slecht gaat. Het helpt ook niet dat moordenaars en ellendige monsters almaar meer showbizzachtig in beeld worden gebracht. Dat zie je eigenlijk bij het hele journaal. Onze honger naar stimuli is vandaag heel anders dan twintig jaar geleden."

Het titelnummer van Op de groei gaat over je dochters, die plots volwassen zijn. Lukt het om los te laten?

"Dat proces is volop bezig. Winnie heeft een lief en zit op kot in Gent. Nona studeert in Antwerpen, en voor zover ik kan volgen is ze ook van straat. Ze komen nog wel veel naar huis, met vriend en al. Pablo, onze jongste, is twaalf. En om te compenseren dat zijn leeftijdsgroep ondervertegenwoordigd is in huis, nodigt hij dan zes maten uit. En sinds kort ook meisjes.

"Ik kan weer loslaten, ja. Dat aanvalletje van verantwoordelijkheidzin is gelukkig alweer voorbij. Het is ijdel en belachelijk om het leven te willen sturen. In plaats van naar haar Facebookprofiel te gaan, vraag ik Nona wel eens wat haar status is. Conclusie: she's young and she's dating. (lacht) Weet je wat me het meest opvalt bij de generatie van mijn dochters? Ze maken geen onderscheid meer in leeftijd. Ik herinner me dat ik als jonge twintiger met Anneke door Italië trok. De Rolling Stones zouden in Turijn optreden. Ik dacht: dit zal de laatste keer zijn, want Mick Jagger is al bijna veertig, en op die leeftijd kun je onmogelijk nog rocken. Dat heb je nu niet meer. De generaties lopen veel meer door elkaar. Ik zie regelmatig gasten van achttien bij onze optredens die níét door hun ouders worden meegesleurd. En die vinden het goed, ook al ben ik wellicht ouder dan hun vader."

Inmiddels is 'Lepeltjesgewijs' niet van de radio weg te branden. Ik lees op Facebook al reacties van mensen die het erover vinden.

"Het was niet zo'n verstandig idee om maar één nummer vrij te geven, maar laat ons hopen dat dat probleem zich oplost nu de cd er is. Ik ben er sowieso voorstander van dat niet altijd dezelfde song wordt gedraaid. Omdat het oneerlijk is tegenover de rest van de plaat. Ik zie Op de groei als een kleurrijk lappendeken waarin geen enkele song representatief is voor het geheel. Wie veertien variaties op 'Lepeltjesgewijs' verwacht, zal ik dus moeten teleurstellen."

Een van de neveneffecten is wel dat half Vlaanderen inmiddels weet dat je vrouw snurkt. Moet over dat soort openhartigheid in je songteksten gepraat worden in het gezin Peeters?

"Dat moet ik even rechtzetten. Songschrijven is geen publieke biecht. Ik heb in dit geval gewoon de ik-figuur gekozen om een verhaal te vertellen. Met dat nummer wilde ik aangeven dat lepeltjesliggen als het summum van romantiek wordt beschouwd. Maar als een van beiden toevallig een snurkafwijking heeft, is het snel gedaan met de romantiek. Ik zal te allen tijde beweren dat ik nooit snurk. En voor mijn vrouw geldt hetzelfde.

"Bij liefdesliedjes zorg ik er altijd voor dat er in de bridge even een scheet wordt gelaten. Er moeten weerhaakjes in zitten. Trouwens: soms schrijf ik ook in de derde persoon over mezelf. Dat is volkomen legaal in popmuziek. 'Arme Jeroen' gaat bijvoorbeeld over een dwangneurotische aandoening, het syndroom van synchronisiteit, waar ik al een hele leven mee te kampen heb. Een voorbeeld? Ik zat tijdens de wereldbeker voetbal heel geconcentreerd naar België-VS te kijken. Maar net op het moment dat mijn blik even naar de borrelnootjes gaat, schiet Dries Mertens er net naast. Ik denk dan dat ik daar verantwoordelijk voor ben. Ik leg, kortom, hele rare verbanden waar niemand kop of staart aan krijgt. Belachelijk, maar dat zijn neuroses altijd. Waarom zijn mensen bang in een lift? Dat is net hetzelfde."

Hugo Matthysen heeft weer een tekst voor je geschreven. Dat is de eerste keer sinds je solo bent gegaan, niet?

"Inderdaad. Ik schat hem enorm hoog in als tekstschrijver, en precies daarom was het heel belangrijk dat ik eerst zelf mijn weg vond op dat vlak. In het Nederlands heb ik inmiddels een eigen identiteit ontwikkeld, iets dat me toen we met The Radios in het Engels zongen overigens nooit gelukt is. 'Boechout mijn land' is een gelegenheidsgedicht dat Hugo ooit geschreven heeft voor een viering in de Sfinks. Hij was dat al lang vergeten, maar mij was het altijd bijgebleven."

De tekst zit vol dubbele bodems en laat weinig aan de verbeelding over. 'Men hecht er nog waarde aan huwelijkstrouw / Men kruipt er haast nooit op malkanders vrouw'.

"In dat zinnetje is haast het belangrijkste woordje. Hugo is veel ironischer dan ik, en als zanger probeer ik die ironie tussen te plooien mee te geven. Zelf zing ik 'Boechout mijn land' als de ultieme liefdesverklaring. Alleen: in elke tekstregel zit een twist. 'Men heeft er zijn hart niet aan porno verpand / Men snuift er nooit coke in familieverband'."

Nu we het toch over Hugo hebben: hoe hard mis je de Clement Peerens Explosition?

"Ik ben deze zomer nog eens gaan kijken en het was er weer pal op. Maar mijn oren zijn gevoeliger dan vroeger, wat verklaart waarom er in mijn eigen band hoofdzakelijk akoestische instrumenten worden gebezigd. Tegenwoordig is Aram Van Ballaert als Lady Dave een waardige vervanger voor Vettige Swa. Die zit, zoals bekend, nog steeds vast in Thailand wegens pedofilie.

"Tijdens mijn sabbatperiode belde Raymond van het Groenewoud. Hij zat zonder drummer en had 's avonds een optreden. Ik ben ingevallen en het was fantastisch. Raymond geeft aanwijzingen met zijn gat! Hij had vooraf een playlist gemaakt waar hij zich geen moment aan gehouden heeft, en bij wijze van bis hebben we achteraf nog anderhalf uur balorkest gespeeld. Ik voelde me meteen thuis. Door met hem op het podium te staan weet ik het zeker: het 'oud zot' blijft bestaan. Dat was, eerlijk waar, een enorme geruststelling."

Op de groei is uit bij Simpletone en wordt verdeeld door Warner. De nieuwe tournee gaat in première op 9 oktober in de Arenberg te Antwerpen (uitverkocht). www.bartpeeters.net

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234