Donderdag 17/06/2021

'Ik heb het wel getroffen...' (zucht) 'Ik maak een eindwerk over het imago van de stad'

Drie keer per week vindt u op deze plaats een routereeks. Filip Rogiers trekt door Vlaanderen, nestelt zich in een wijk in een dorp of stad, praat met en luistert naar bewoners. Niet de roddels of regionale faits divers drijven hem, maar de overtuiging dat er meer is tussen Wetstraat en Dorpsstraat.

Zaterdagnamiddag, Antwerpen. Zon, terrasjes, Nederlanders en veel boze tongen. 'Als ze dat paard daar op de Grote Markt nu eens burgemeester zouden maken. Het heeft alvast dezelfde coupe als ons Leona.' De sinjoor grapt zijn verbittering weg. Dieper kon de stad niet vallen. Enige ruw gesneden plakken filet d'Anvers.

Antwerpen

Van onze verslaggever

Filip Rogiers

Als Antwerpen de wereld is, dan is café De Bengel het best gelegen venster op die wereld. Op de markt gebeurt er van alles. Nu en dan verschijnt Hugo Coveliers met aan zijn zijde Christian Leysen, de sinds 2000 door de Antwerpse VLD gewraakte politicus-ondernemer. Hij ruikt zijn kans. Want wat heeft deze stad nodig? Crisismanagement, corporate governance. Een kolfje naar zijn hand. Hij sleutelt mee aan het document 'Operatie Schone Handen', dat de VLD de coalitiepartners wil voorleggen. Te nemen of te laten.

Nooit was in deze stad iets te nemen of te laten. En ambtenaren werden er altijd in de watten gelegd. Dat weet André, vijfendertig jaar dienst aan de stad als schilder. Vanuit De Bengel volgt hij samen met de andere toog- en terrasjeshangers de bewegingen op de Grote Markt. In Brecht heeft hij een stacaravan op het terrein De Groene Linde. Door een bedrijf aan de stad geschonken voor 99 jaar. Door de stad aan zijn ambtenaren geschonken, voor recreatie. "'t Is er schoon", zegt Andrés vrouw. "Drie pleinen met chalets, een met stacaravan en een met rijcaravans."

"Spijtig dat het Antwerpen weer moet overkomen", zegt ze. Verdiend, onverdiend? Daar is de sinjoor niet uit. Enig chauvinisme fluistert hem of haar nog altijd in dat een schepen of een ambtenaar in een stad als Antwerpen recht heeft op wat meer dan die van Gent of Mechelen. Maar sleutelhangers en geboortekaartjes zijn iets te herkenbaar, te zichtbaar onkies.

Buiten rijdt de toeristische paardenkar voor. "Ziedaar het wagenpark van het nieuwe college." En verder: "Als we dat paard nu eens burgemeester zouden maken? Het heeft alvast dezelfde coupe als Leona."

"Altijd dat geschamp", zegt iemand aan de toog. Hij roert zijn koffie verkeerd al een vierde keer om. Misschien komt er een oplossing uit het gruis.

Ook Jo van De Bengel doet zijn duit in het zakje. "Zondag hang ik een nieuwe spijskaart voor het raam. 'Het leven gelijk het is in Antwerpen', staat erop. En op het menu: toast cash, croque visa, broodje met factuur en broodje zonder factuur. En voor de ontmoedigde Antwerpenaar: spek met eieren."

"Waarom heeft het stadhuis zoveel grandeur?", vraagt een stadsgids retorisch aan zijn Nederlandse toehoorders. "Omdat de stad de donkere Middeleeuwen achter zich wilde laten en terug wilde keren naar de tijd van de Grieken en de Romeinen." Achter zijn rug passeert een sinjoor. "En dat ze hier hun zakken goed vullen, vertel dat er ook maar bij", zegt hij.

De gids gaat onverstoorbaar verder. In de gevel zitten symbolische ornamenten verwerkt. Eentje ervan wijst op de voorzienigheid. "Het was een teken van de stadsbestuurders dat ze het beste voorhebben met hun bevolking."

"Ik heb het wel getroffen", zucht iets verderop een studente handelswetenschappen. Ze maakt een eindverhandeling over het imago van de stad. Al weken staat ze op de Grote Markt met haar vragenlijstje. Haar thesis zal wellicht een heel andere kleur krijgen. Vraag: "Vindt u de stad politiek goed bestuurd?" "Ik heb het beter geweten", antwoordt een oudere sinjore. "'t Is natuurlijk overal iets. Allee, kruis maar aan dat ik 'ja' heb gezegd." Vraag: "Wordt Antwerpen verwaarloosd door de politiek?" Antwoord: "In principe wel, hé. Kruis toch maar 'nee' aan." En zo gaat het de hele dag door. Trots en boosheid, eerlijkheid en schaamte vechten in het hart van elke sinjoor.

Zoals in de harten van de Antwerpse VLD'ers.

Aldegondiskaai, het Liberale Huis, 18 uur. Dirk Grootjans, schepen van Veiligheid, heeft alle moeite van de wereld om de deur open te krijgen. Te goed beveiligd. Niet voor de nationale VLD. Die brak de voorbije dagen met een koevoet binnen in het Antwerpse liberale huis. De persconferentie waar 'wit konijn' Hugo Coveliers zijn Operatie Schone Handen voorstelt, verloopt in een bizarre sfeer. De Antwerpse VLD-voorzitter Ludo Van Campenhout wandelt doodgemoedereerd te laat de zaal binnen. Leysen, naast Coveliers gezeten, veert op en biedt Van Campenhout zijn stoel aan. Die gaat zitten, maar komt verder niet tussenbeide. Er zijn de afgelopen 48 uur - opnieuw - stille drama's gebeurd in het liberale huishouden. De VLD die Karel De Gucht in 2000 wou in de Scheldestad, maar niet kreeg, wordt vandaag weer in stelling gebracht.

De Antwerpse VLD heeft het niet onder de markt. In het lokaaltje slingert een interne memo rond. "Give us the tools and we will finish the job!", staat er overmoedig als motto. De nota gaat over de kritiek van de Antwerpse liberalen op de koers die de VLD vaart. "De VLD Antwerpen keurt de actie van Ward Beysen af", zo staat er, "maar vindt dat niet alle elementen van zijn analyse zomaar naast zich neer mogen worden gelegd."

Weg van de Grote Markt, naar Antwerpen 2060, De Dam. In het parochiecentrum maakt de Koninklijke Biljartclub Sint-Lambertus zich op voor de bekerfinale van zaterdagavond. Carambole. Dat de ballen eens moesten rollen, wisten ze wel op de Dam, maar het gaat te hard. "Leona heeft dit niet verdiend", zegt Theo, oud-kampioen. "Het is lachwekkend, maar dramatisch. Het is koren op de molen van ge-weet-wel-wie. En nu komen ze hier ook nog eens van op een ander zeggen hoe we onze stad moeten besturen. Die Coveliers, dat zal niet pakken. Of die kerel van Berlare? Ook niet bepaald iemand om op te stoefen, me dunkt."

De enquête van Gazet van Antwerpen geeft Theo gelijk, en de predikers van buiten de stad ongelijk (ook het Vlaams Blok trouwens, dat aandringt op een regeringscommissaris). Op de vraag wie de crisis moet oplossen, antwoordt 59 procent van de ondervraagden: "Antwerpse politici" en slechts 41 procent: een "regeringscommissaris".

Weg van Antwerpen. Hasselt. Bal van een Teletubbie. Twee heren kouten op de trap. Patrick D.W. uit Tongeren, iets hoogs in Vlaanderen, en Willy C. uit Hasselt, iets hoogs geweest in de wereld.

Zegt Patrick: "Het ergste is dat handtassen en sleutelhangers en geboortekaartjes zo herkenbaar zijn. Je kunt beter een miljard offshore hebben." Willy beaamt. "Daar kunnen mensen zich niets bij voorstellen." O tempora o mores. "Het heeft alle ingrediënten van de dioxinecrisis. Op zich gaat het om peanuts, er is de collectieve hysterie en het domineert de verkiezingscampagne. Het is cynisch om zeggen, maar deze catastrofe kan alleen nog gemilderd worden met de hulp van de Amerikanen."

Op het menu: toast cash, croque visa, broodje met factuur en broodje zonder factuur. En voor de ontmoedigde Antwerpenaar: spek met eieren

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234