Vrijdag 15/11/2019

'Ik besef het: dit is dé schopstoel van Vlaanderen'

'Natuurlijk wordt dit een aartsmoeilijke opdracht: Antwerpen is een bijzonder moeilijke stad om te besturen, en de voorbije weken is de situatie er niet makkelijker op geworden. Als burgemeester van Antwerpen zit ik binnenkort in dé schopstoel van Vlaanderen.' Toch heeft Patrick Janssens er zin in: 'Ik geloof heel sterk dat het kan lukken.'

Brussel

Eigen berichtgeving

Ruud Goossens

Patrick Janssens heeft nog altijd geen glas champagne gedronken. Zolang zijn voordracht als burgemeester niet helemaal rond is, houdt de ex-SP.A-voorzitter het sober. "Wim Van Hees, mijn vroegere reclamebuddy, is gisteravond (maandagavond, RG) al bij mij thuis langsgelopen met een fles champagne. Maar ik was er niet. Het zou ook ongepast zijn om op dit moment, nu er nog geen volledig akkoord is, al een feestje te bouwen. Dat zou van een groot egocentrisme getuigen. Al ga ik ervan uit dat het wel in orde komt. Ik zie niet goed in waar het nu nog kan mislopen. Alleen spaar ik het grote oef-gevoel voor later."

Wordt het een oef-gevoel of toch vooral een 'shit, waar ben ik aan begonnen'-gevoel?

"Een combinatie van de twee, maar dat is niet de eerste keer in mijn leven. Ik geloof heel sterk dat het kan lukken. Maar ik besef tegelijk dat het een aartsmoeilijke opdracht wordt. Antwerpen is een bijzonder moeilijke stad om te besturen, en de voorbije weken is de situatie er niet makkelijker op geworden. Bovendien weet je dat er, onafhankelijk van wie erin zit, altijd hevig geschoten wordt op het college. En de scherpste pijlen worden bewaard voor de burgemeester. Zo gaat het altijd en ik zal er niet aan ontsnappen. Ik zit binnenkort in dé schopstoel van Vlaanderen."

Gecondoleerd.

"Hoeft niet. Veel heeft te maken met de mentale instelling waarmee je eraan begint. Ik geloof dat Antwerpen ontzettend veel mogelijkheden heeft. Kijk alleen al naar wat er de komende maanden en jaren allemaal op stapel staat. Alleen focust men in Antwerpen té veel op de problemen. We moeten meer communiceren over de goede dingen. Er zou de komende jaren trouwens wel eens iets heel onrechtvaardigs kunnen gebeuren: het is goed mogelijk dat het nieuwe college de vruchten zal plukken van alles wat het vorige college in de steigers heeft gezet."

Sneu voor Leona Detiège.

"Zeker, en voor alle andere mensen van de vorige ploeg die niet zullen terugkeren. Ze zullen geregeld denken: 'Tiens, nu oogsten ze wat wij gezaaid hebben.' Maar in de politiek is dat onvermijdelijk."

Hoe groot is de schade in Antwerpen na de schandalen en het gekibbel van de afgelopen weken?

"Als al je topambtenaren in opspraak komen, is de politieke schade natuurlijk heel groot. Ook het ontslag van het college en de hele Visa-historie is bijzonder pijnlijk. Maar er is ook een keerzijde aan de medaille: de schandalen zijn níét weggemoffeld. Dat schept ook mogelijkheden."

VLD en SP.A slaagden er wel niet in om snel een nieuw college op de been te brengen.

"Overdrijf het ook niet. Op de eerste gemeenteraad na de val van het college gaf Marc Van Peel mij een boek van Hugo De Ridder: Sire, geef mij 100 dagen. (lacht) Het zijn er negentien geworden, dat valt dus nog mee. Het gekibbel van de afgelopen weken is niet onoverkomelijk. Er zijn nog mensen die na een slechte start toch nog de wedstrijd gewonnen hebben."

Hoe vertroebeld is de relatie met de VLD?

"Ik ben geen rancuneuze mens. Er zijn dingen gebeurd die onze militanten en mij persoonlijk gekwetst hebben. Omgekeerd geldt ongetwijfeld hetzelfde. Maar eens we van start gaan, is dat vergeten. Ik heb geen zwart boekje waar ik alles in opschrijf. Ik ga niet natrappen. De relatie met de Antwerpse VLD-fractie is niet slecht. Daar maak ik me niet al te veel zorgen over. Ach, in elke partij van de meerderheid, ook bij de SP.A, zitten een aantal mensen die het wél zien zitten met mij en een aantal die dat niet zien zitten."

Vindt u de externe crisismanager die de VLD vraagt een goed idee?

"Een crisismanager, of een change manager, lijkt me nu een goede manier om snel vooruit te gaan. We zitten met een onthoofde administratie en er is een heel korte periode om vooruit te gaan. Op dit moment beschikken wij over veel geloofwaardigheid maar dat zal snel, nog voor het einde van het jaar, voorbij zijn. Dat betekent ook dat het iemand moet zijn die het huis goed kent."

Havenbaas Eddy Bruyninckx is dus een goede keuze.

"Ik wil me niet vastpinnen op een naam. (lacht) Bij wijze van voorbeeld is hij een goed voorbeeld. Meer niet. Er zijn nog andere mensen die het zouden kunnen. Het belangrijkste is dat minister Paul Van Grembergen zegt dat de formule is toegelaten zolang er niet aan de bevoegdheden van de stadssecretaris of het schepencollege wordt getornd. Het moet ook een tijdelijke consultancyopdracht zijn die via een openbare aanbesteding wordt toegewezen."

Andere VLD-eis: een sterkere veiligheidsschepen.

"Het protocol over de veiligheidsschepen van 2001 is héél verregaand. Alles wat gedelegeerd kon worden aan de veiligheidsschepen, is toen gedelegeerd. Het komt er nu op aan dat akkoord naar de geest en de letter te respecteren. Ik kan in ieder geval een sterke schepen naast mij verdragen. Maar hij moet dan ook sterk zijn: hij moet zelf het terrein kunnen bezetten. Ik heb dus geen angst voor een sterke ploeg rond mij. Ik ben sowieso geen specialist die zich op één terrein focust en daar alles voor het zeggen wil hebben. Zo heb ik nooit gefunctioneerd, ook niet als SP.A-voorzitter."

Stappen Ludo Van Campenhout en Robert Voorhamme in uw college?

"Die gesprekken moeten we nog voeren. Het moet de sterkst mogelijke ploeg worden én de mensen moeten elkaar aanvaarden. Dat betekent dat geen enkele partij autonoom mag beslissen wie er in het college stapt. Ik weet dat we daarmee een ongeschreven regel in de Belgische politiek overtreden maar ik denk dat alle partijen het daarmee eens zijn. Dat wil natuurlijk niet zeggen dat we weer veto's moeten bovenhalen."

Elke partij moet toch een beetje vernieuwen.

"Zelfs dát zeg ik niet. Een partij die geen schepenen verandert, zal een goede uitleg moeten klaarhebben. Maar als die uitleg er is, wil ik wel luisteren."

Hebt u al een vrouw gevonden voor uw ploeg?

"Neen, maar we hebben ook nog niet gezocht. Zoals ik ook nog niet naar mannen heb gezocht. Trouwens, er is al een vrouw die door niemand in vraag wordt gesteld: Monica De Coninck doet het uitstekend bij het OCMW."

Hoe zult u het de komende weken aanpakken? Campagne voeren wordt wel moeilijk.

"Ik ga in de eerste plaats proberen in Antwerpen de machinerie op gang te krijgen. Ik ga geen campagne voeren zoals ik het gedaan zou hebben als nationaal voorzitter. Dat zou niet geloofwaardig zijn. Ik wil als burgemeester ook proberen boven de partijen te staan. Dat betekent dat ik nu geen debat op leven en dood kan voeren met de partijen waarmee ik de komende jaren de stad moet besturen."

Gaat u in de Kamer zetelen?

"Neen, dat zou heel onverstandig zijn. Ik wil op nationaal vlak wel zichtbaar en actief blijven. Maar daarvoor moet ik niet in de Kamer zetelen. En de schepenen? Ik verwacht dat ze zich volledig op Antwerpen toeleggen, maar ik ga niet zeggen dat ze ook ontslag moeten nemen uit de Kamer. Antwerpen moet geen Robbeneiland worden met politici die op nationaal vlak niets betekenen."

En nu is het wachten op de eerste bananenschil?

"(lacht) Werkt u ergens aan? Neen, ik heb een gerust geweten."

U bent de braafste leerling van de klas?

"Ik heb vroeger wel eens een sigaret gerookt in een bunker aan zee. Dat was geen goed idee: ik was pas tien en leed aan astma. Maar op politiek vlak heb ik nooit iets mispeuterd."

'Het gekibbel van de afgelopen weken is niet onoverkomelijk. Er zijn nog mensen die na een slechte start toch nog de wedstrijd gewonnen hebben'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234